Dat scholen eenheidsworst moeten produceren, is een achterhaalde voorstelling van zaken

Commentaar

Leerlingen maken het eindexamen. Beeld ANP

Als Paul Rosenmöller, de voorzitter van de VO-raad, een 'fikse opknapbeurt' voor het eindexamen in het voortgezet onderwijs bepleit, slaat veel docenten in deze sector de schrik om het hart. Ze hebben tenslotte al talrijke opknapbeurten en stelselwijzigingen achter de rug. En maar zelden knapte het onderwijs daarvan op. Toch bevatte het pleidooi van Rosenmöller wel een paar zinnige elementen. Zo is er wel wat te zeggen voor de invoering van meer 'examenmomenten', zodat de druk op leerlingen afneemt om in korte tijd alle vergaarde kennis te etaleren.

Maar met zijn kritiek dat het eindexamen de scholen dwingt eenheidsworst te produceren, miskent Rosenmöller de autonomie die scholen, ook in vergelijking met buitenlandse zusterinstellingen, hebben in de manier waarop ze leerlingen voorbereiden op het eindexamen. Scholen hébben al volop de mogelijkheid om eigen accenten aan te brengen in het curriculum en in het schoolexamen. En scholen kómen al ruimschoots tegemoet aan Rosenmöllers wens om leerlingen 'breed' - dat wil zeggen: ook buiten de cognitieve sfeer - te vormen. Scholen die daarin het best slagen, kunnen van het predicaat 'excellent' worden voorzien. Het is enigszins ironisch dat Rosenmöller nog maar een paar weken geleden bezwaar uitte tegen dit, in zijn ogen verwarrende, keurmerk.

Hoezeer de scholen onderling ook verschillen, de leerlingen zullen aan het eind van de rit een centraal, uniform examen moeten afleggen. Dat is, in een land waar onderwijs tot de belangrijkste taken van de overheid behoort, niet alleen onvermijdelijk, maar ook wenselijk. Houders van een schooldiploma worden nu eenmaal geacht over bepaalde vaardigheden te beschikken. In die zin zijn ze gelijkwaardig. Een eindexamen 'op maat' zou met dit uitgangangspunt snel op gespannen voet komen te staan.

In de praktijk biedt een schooldiploma echter al lang niet meer automatisch toegang tot een vervolgopleiding. Aan aspirant-studenten van een hogeschool of universiteit worden steeds vaker aanvullende eisen gesteld. Dit is echter niet zozeer het gevolg van tekortkomingen van het centrale eindexamen, maar van capaciteitsproblemen in het hoger onderwijs.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.