Column Bert Wagendorp

Dat het politieke pornofilmpje de SP als een boemerang moge treffen

De SP heeft een campagnefilmpje gemaakt voor de Europese verkiezingen van 23 mei. Woensdag werd het voor de eerste keer uitgezonden in het anachronistische NPO-programma Politieke partijen en het ging meteen viral. In die zin was het een geslaagd filmpje. Verder viel het een beetje tegen.

Wilt u dit artikel liever beluisteren? Hieronder staat de door Blendle voorgelezen versie.

Het filmpje ging over Frans Timmermans, voor wiens rol de SP een B-acteur had weten te strikken en wiens naam grappig was verbasterd tot Hans Brusselmans. Timmermans werd neergezet als een machtsbeluste Brusselse dictator. Volgens de dreigende voice-over wil Hans Brusselmans ‘een Europese superstaat, een groots en machtig Brussel dat heerst over heel Europa’. Hans had nog net geen Hitlersnorretje. Hans wilde ‘Nederland opslokken’ en schrokte een oranje taart naar binnen. Ook stond Hans nog even te pissen en gooide hij hol lachend wat papieren in de open haard. ‘Als het moet, haalt Hans er zelfs de oorlog bij’, verklaarde de stem, waarna Hans een baret op zijn kop zette en met speelgoedtankjes ging spelen.

Dat krijg je, als de gortdroge, gelijkhebberige populisten van de SP zich met humor gaan bemoeien: gênant.

Ooit maakte Rita Verdonk als leider van de partij Trots op Nederland furore met de allerslechtste campagnefilmpjes aller tijden, maar daar kon je tenminste nog hartelijk om lachen vanwege het abominabele niveau: even later was het definitief afgelopen met ToN. In tegenstelling tot wat Verdonk dacht, bleek de kiezer niet van lotje getikt.

Bij de SP denken ze nog steeds van wel. De partij verkeert in nood en daarom verordonneerde voorzitter Ron Meyer dat voor de Europese verkiezingen de handschoenen uit moesten. Het filmpje was het eerste resultaat van die strategie: een op Amerikaanse leest geschoeide ‘attack ad’, een persoonlijk gerichte aanval op een politieke tegenstander. Kennelijk is Frans Timmermans (PvdA) voor de SP de verpersoonlijking van al het Europese kwaad.

Het was een soort politiek pornofilmpje, dat zich niet richtte op de ogen van de kijkers, maar op hun onderbuik. Ik telde even de evidente leugens die over Hans Brusselmans werden gedebiteerd, en kwam tot tien in drie minuten. Fraaie score, waarop Trump jaloers zou zijn.

Het AD vroeg Meyer waarom Brusselmans zo op Timmermans leek. ‘Verrek, nu u het zo zegt’, reageerde de grote roerganger, ‘nu zie ik het ook. Maar ja, die Brusselse bobo’s lijken allemaal op elkaar.’ Het antwoord van een achterbaks type – misschien was het SP-humor.

Op Twitter adviseerde het SP-Kamerlid Peter Kwint, die het een geweldig filmpje vond, om voor de serieuze mening over Europa van zijn partij de ‘Europa lezing’ van partijleider Lilian Marijnissen te beluisteren. Dat deed ik, wat me kwam te staan op 35 minuten tijdsverspilling. Het ging om een matige spreekbeurt van een luie havo 4-leerling, waaruit ik twee frases noteerde: ‘het griezelige nationalisme’ en ‘de eurofobe angstzaaiers’.

‘Stop de Europese elite’, zegt een stem in het filmpje. ‘Laat ze Nederland niet opslokken. Laat ze niet de baas zijn.’ Griezelig nationalisme en eurofobe angstzaaierij. Waar was Marijnissen toen het filmpje groen licht kreeg?

Er kunnen veel dingen beter in Brussel en de EU verdient een fair debat. Hansfrans Brusseltimmermans doet zijn best dat te voeren. Hij verdient geen gore filmpjes van complotdenkers en leugenaars.

Uit onderzoek in de VS blijkt dat attack ads soms werken, maar dat ze even gemakkelijk als een boemerang de afzender kunnen treffen. Ik hoop op het laatste.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.