Commentaar Sancties Iran

Dat er toch actie komt lijkt niet vooral aan Nederland te danken, maar aan publicaties in de pers en aan de druk van Denemarken

Eindelijk krijgt Teheran het signaal dat Nederland een moordcampagne op eigen bodem niet accepteert.

Minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) verklaart dat Iran waarschijnlijk achter twee moorden zat die in 2015 en 2017 op Nederlands grondgebied werden gepleegd. De moorden zijn deels de reden voor de sancties die de Europese Unie instelde tegen twee Iraanse personen en de Iraanse militaire inlichtingendienst. Beeld ANP

Het hoge woord is er dan toch uit: Iran was betrokken bij twee liquidaties in Nederland. Inlichtingendienst AIVD beschikt althans over ‘sterke aanwijzingen’ dat het regime in Teheran de hand had in de moord op twee naar Den Haag en Almere gevluchte staatsvijanden. Minister Blok van Buitenlandse Zaken blaast hoog van de toren: dergelijke acties zijn ‘onaanvaardbaar’ en schenden de Nederlandse soevereiniteit ‘op flagrante wijze’.

Zo is het. En daarom is het verbazingwekkend dat Blok dat nu pas zegt. De eerste moord, op Mohammad Reza ­Kolahi Samadi in Almere, voltrok zich al in 2015. Het moet de inlichtingendiensten toen al snel duidelijk zijn geworden dat Samadi geen gewone elektricien was die om onverklaarbare redenen werd geliquideerd, maar een in Iran ter dood veroordeelde aanslagpleger. Al was het maar omdat de nabestaanden dat meteen meldden. Toen de Iraanse activist Ahmad Mola Nissi veertien maanden geleden in Den Haag hetzelfde overkwam, mocht duidelijk zijn dat er meer aan de hand was.

Maar wat volgde was een oorverdovende stilte op het Binnenhof en de indruk dat Nederland twee brutale moorden door een vreemde mogendheid in stilte liet passeren. Dat zorgde voor verbijstering onder de nabestaanden en grote onrust in de Iraanse gemeenschap: hoe veilig is ­Nederland eigenlijk als vluchthaven voor elders vervolgden? Het kabinet wekte op z’n minst de indruk dat Europese diplomatieke belangen en de wens om het nucleaire ­akkoord met Teheran niet verder te beschadigen, een ­oprechte zoektocht naar de feiten in de weg stonden.

Dat er nu dan toch actie komt – inclusief Europese sancties – lijkt niet vooral aan Nederland te danken, maar aan publicaties in de pers en aan de druk van Denemarken, waar één verijdelde aanslag met Iraanse vingerafdrukken de regering wel op scherp zette.

Eindelijk krijgt Teheran dan toch het signaal dat Europa een moordcampagne op Europese bodem niet accepteert, ook niet van landen waarmee we op andere vlakken de communicatie graag overeind houden. Nederlanders die ooit uit Teheran zijn gevlucht, hebben zo tenminste weer wat vaste grond onder de voeten. Beter laat dan nooit.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.