Column

'Dan wordt het tijd voor een speciale slaaphouding. Ik noem 'm: de kaars'

Als het tijd is om te gaan slapen ligt dichter Erik Jan Harmens eerst op zijn rug, zijn linkerzij, zijn rechter, weer terug op zijn rug. 'Mijn oogleden die net nog zwaar voelden als putdeksels, lijken ineens gelift. Ik ben klaarwakker.'

null Beeld anp
Beeld anp

Als het tijd is om naar bed te gaan doe ik een pyjamabroek aan en een hemd van de HEMA. Ik poets mijn tanden, ga naar de wc en dan ga ik in bed lezen. Mijn wekkerradio op het nachtkastje staat op snooze en is afgestemd op 'Met het oog op morgen' op Radio 1. Ik heb 'm zo zacht gezet dat je niets kan verstaan van wat de presentator of de gasten zeggen. Want als ik wel kan verstaan wat ze zeggen, dan kan ik me niet concentreren op mijn boek.

Als ik erg moe ben lees ik een bladzijde, of zelfs maar een alinea. Ik wil gewoon op één moment tijdens de dag woorden tot me genomen heb die geen direct doel hebben. De hele dag kijk ik op borden, scroll ik langs tweets, beantwoord ik mail, sms'jes en whatsapp-berichten en probeer ik wijs te raken uit gebruiksaanwijzingen. Is de dag om, dan wil ik lezen hoe een vrouw (ik verklap het maar vast, het is Madame Bovary) in diep uitgesneden huisjapon, 'met in de opening tussen de halskraag van het jak een geplooid hemdje met drie gouden knopen', zucht om de banaliteit van het provinciale leven in het Normandië van de 19de eeuw.

Dwangmatige handeling
Ook als ik maar heel even gelezen heb, dien ik voor ik het licht uitknip nóg een keer naar de wc te gaan. Voor de zekerheid. Meestal moet ik helemaal niet, en dan ben ik boven de pot nog de meeste tijd kwijt aan afschudden. Het is een dwangmatige handeling die ik haat, maar als ik het niet doe ga ik net zo lang in bed liggen wachten tot ik wel echt moet. Vervolgens ga ik weer mijn bed in, knip het licht uit en luister naar het onverstaanbare gelispel van de gasten in 'Met het oog op morgen'. Want als ik wel kan verstaan wat ze zeggen, dan kan ik niet slapen. En dan hoop ik dat ik in één keer als door een vuistslag geveld in slaap val. Maar dat gebeurt vaak niet. Ik lig op mijn rug, mijn linkerzij, mijn rechter, weer terug op mijn rug. Mijn oogleden die net nog zwaar voelden als putdeksels, lijken ineens gelift. Ik ben klaarwakker.

Dan wordt het tijd voor een speciale slaaphouding. Ik noem 'm: de kaars. Ik ga plat op mijn rug liggen, strek mijn benen, leg beide armen languit aan weerszijden van mijn lichaam en concentreer me op mijn ademhaling en verder denk ik aan helemaal niks. Ik adem in. Ik adem weer uit. Mij is verteld dat als je als mens zo- en zoveel minuten stil op je rug ligt (ik vergeet altijd hoeveel minuten), dat je dan vanzelf in slaap valt. Toch werkt deze truc niet altijd. Omdat de kaars zich dan ineens bedenkt dat hij zijn omzetbelastingaangifte nog moet doen. Of niet meer zeker weet of hij zijn wekker wel echt heeft gezet. Bovendien voelt hij een lichte druk op de blaas.

Een troef
Maar dan heb ik nóg een troef in handen: ik ga proberen mijn geheime droom te dromen. Hij gaat zo: ik ben gepensioneerd profbasketballer. Mijn hoogtijdagen zijn als shooting guard bij de New York Knicks. Ik speel samen met center Patrick Ewing, tot hij in 2000 op zijn 38ste een transfer maakt naar de Seattle Supersonics en ik, 30 jaar oud pas, een bestaan als kluizenaar verkies en bijen ga houden op Kreta. Vele jaren later roept het Nederlands team deze vergeten veertiger op voor de Olympische Zomerspelen. Ik sta nooit in de starting line-up, maar val wel steeds in en weet dan het verschil te maken. Zoals dat gaat in dromen komt Nederland in de finale, waarin het aantreedt tegen het Dream Team van de Verenigde Staten. Met nog vijf seconden op de schotklok staat Nederland 98-96 achter. Er volgt een no-look pass naar Erik Jan Harmens, die compleet ongedekt achter de driepuntlijn staat, en dan val ik eindelijk in slaap.

Erik Jan Harmens is dichter. Zijn nieuwste bundel Open mond verscheen in oktober bij Lebowski. Twitter @ErikJanHarmens

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden