Commentaar: VVD is scherp voorbeeld van kartelpolitiek
De VVD mag verbitterd terugkijken op de week, maar de partij plaatste zichzelf recht in de vuurlinie.
Net toen de strijd om Mark Rutte in het Torentje te houden goed op gang moest komen, trok de bonnetjesaffaire deze week een slagschaduw over de VVD-campagne. Tot overmaat van ramp bleek vrijdag dat de reorganisatie van de belastingdienst onder verantwoordelijkheid van de afzijdige VVD-bewindsman Wiebes dusdanig uit de hand is gelopen dat een ordentelijke belastinginning in gevaar komt. Een slechtere week is nauwelijks voorstelbaar voor de grootste regeringspartij.
Onder VVD'ers overheerste vrijdag de bittere overtuiging dat de gesneuvelde minister Van der Steur nu te hard gestraft is voor feiten die al grotendeels bekend waren. Sluitend bewijs ontbreekt immers dat door zijn bemoeienis de waarheid in de bonnetjesaffaire langer dan nodig bedekt bleef. Niettemin concludeerde hij zelf dat hij de strijd tegen de beeldvorming niet meer kon winnen.
Dat mag de VVD onrechtvaardig vinden, maar voorop staat dat de partij zichzelf recht in de vuurlinie zette. Het waren VVD'ers die eerst bewust mist verspreidden over het schikkingsbedrag met drugsbaron Cees H., vervolgens een gebrekkig onderzoek gelastten en zelfs nog wat harder gingen ontkennen toen de feiten op tafel kwamen.
Het waren vervolgens de VVD-Kamerleden Van der Steur en Dijkhoff die hun controlerende taak uit het oog verloren en daarna door VVD-premier Rutte werden beloond met kabinetsposten. Een scherper voorbeeld van kartelpolitiek is niet denkbaar. Na zes jaar dominantie in het landsbestuur is de VVD in dit dossier vervallen in patronen die vroeger hoorden bij het machtsbastion van het CDA.
Teevendeal
Van der Steur stapt op
Analyse: apotheose van tragisch ministerschap
Tijdlijn
Hoe de Teevendeal een spoor van vernieling achterliet in Den Haag.
Dat raakt de premier. Zelfs als zijn bewering klopt dat hij gedurende deze hoogoplopende affaire echt geen kennis heeft genomen van de belangrijkste feiten, heeft hij toch zeker gefaald als hoeder van de geloofwaardigheid van het kabinet. Terwijl zijn bewindslieden verstrikt raakten in hun web van verzinsels en ontkenningen, bleef hij toekijken en onvoorwaardelijk achter hen staan.
De indruk valt niet meer weg te nemen dat de premier het partijbelang te vaak heeft verkozen boven transparant bestuur. Dat dit nu deel wordt van de campagne, kan de VVD niemand kwalijk nemen behalve zichzelf.
