Column Sheila Sitalsing

Chinezen doen aan kralen rijgen: geen landje is ze te min

. Beeld .

En weer is er een nieuw cijfer dat de opmars van China – die allang geen opmars meer is, maar gewoon comfortabele werelddominantie – bevestigt: China is ’s werelds grootste diplomatieke grootmacht. Met 276 ambassades, consulaten, permanente missieposten en andere vertegenwoordigingen, volgens de woensdag gepubliceerde Global Diplomacy Index. Het leidde tot opwinding en gejammer in Amerikaanse berichtgeving: de tijd dat de Verenigde Staten op ’s werelds grootste en fijnst vertakte diplomatennetwerk konden bogen, is voorbij.

Zo gaat dat met de Chinese kolonisatie van de wereld. Eerst kwamen ze om olie en goud en hout te halen, en politieke steun aan Chinese belangen. Want elke bevriende regering die zich committeert aan opvattingen als ‘Taiwan is van ons’ is er één.

Daarna kwamen hun mensen. Met duizenden tegelijk vlogen ze naar Afrika en naar Zuid Amerika, om wegen aan te leggen en bruggen te bouwen, en zo lang en zo hard te werken, dat arbeiders uit de gastlanden allengs bezorgder werden.

Vervolgens namen ze hun taal- en cultuurinstituten mee, ze pompten hun nieuwe kolonies vol leningen, bouwden er ambassades als kathedralen. Ze begonnen met het verspreiden van gewenste opvattingen, over Oeigoeren, over de Falun Gong, over dissidenten, over territoriale claims, over rechtsstaat en omgang met burgers. In landen die voortdurend om geld verlegen zitten, is loyaliteit niet duur.

Vorige week moest ik weer even in mijn favoriete Chinese kolonie zijn: Suriname. Ik vloog er omringd door Chinezen die er kwamen werken heen.

Ik hoorde er hoe talentvolle Surinamers naar China mogen om daar, samen met Ethiopiërs en Kenianen en anderen uit alle hoeken van de wereld, technische trainingen te volgen. Ze werden in de watten gelegd, ze gingen op culturele excursies en ze vergaapten zich aan de camera’s op straat (En toen hadden ze nog niet eens het verhaal gelezen in de Volkskrant van woensdag, over hoe Chinese supercomputers selecteren wie preventief wordt opgesloten op basis van ‘riskant gedrag’.)

Ik zag de Surinaamse president zich opmaken voor een staatsbezoek aan China. Hij tekende daar ‘meer dan tien overeenkomsten’, over de zijderoute en over landbouwtechnologie, en er werd nogmaals bevestigd dat er uiteraard maar één belang geldt in internationale gremia zoals de Verenigde Naties: het Chinese belang.

Dat er energie wordt gestoken in zo’n geopolitiek weinig interessant Zuid-Amerikaans land, een dwerg tegen de immense Braziliaanse grens, tekent de ambities. De Chinezen doen aan kralen rijgen: geen landje is ze te min. Hoe slechter bestuurd, hoe dieper in de schulden, hoe makkelijker in te pakken.

Via leningendiplomatie wordt zo de wereld elke dag een beetje meer Chinees. Zoals hoe vroeger, in de hoogtijdagen van het westerse kolonialisme, de overzeese koloniën Europese huizen kregen, en Franse mode. Engels, Frans, Portugees of Nederlands leerden spreken. Westerse grondwetten en rechtsspraak kregen.

Dat is klaar. Nederland heeft zijn budget voor ontwikkelingshulp gedecimeerd, zijn diplomatieke presentie teruggebracht, en over het laatste restje ex-koloniën wordt hier doorgaans gesproken als over een fruitvlieg die maar niet weg te krijgen is.

Geheel conform de tijdgeest. Europa is het openluchtmuseum geworden voor Aziaten die een Da Vinci of de Eiffeltoren of de waterweggetjes van Giethoorn van dichtbij willen zien. Stolp erover en niets meer aan doen, terwijl de grote jongens de wereld herverkavelen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden