Lezersbrieven Vrijdag 6 september

Brexit: de leugen regeert

De ingezonden lezersbrieven van zaterdag 7 september.

Bas van der Schot Beeld Bas van der Schot

Brief van de dag

Eerst werd in 2016 een groot deel van de Britse bevolking met hele en halve onwaar­heden ‘verleid’ om ‘Leave the EU’ te stemmen. Daarna ­benadrukten vooral leidende brexiteers voortdurend dat de meerderheid van de Britse kiezers zich in het referendum van 2016 heeft uitgesproken vóór het verlaten van de Europese Unie. En dat dus ‘de wil van het volk’ moet worden uitgevoerd.

Daarvoor lijkt welhaast ­alles geoorloofd. Frappant dat ook Nederlandse kwaliteitskranten als de Volkskrant en NRC Handelsblad tot mijn verbazing bijna kritiekloos deze meerderheidsredenering overnemen.

Onweerlegbaar feit is echter dat slechts iets meer dan zeven op de tien stemgerechtigden in 2016 daadwerkelijk hun stem hebben uitgebracht (72,2 procent). Van die zeven waren inderdaad iets meer dan de helft (51,9 procent) voor een Brexit. Iets minder dan de helft (48,1 procent) zei binnen de EU te willen blijven.

Dit betekent dat feitelijk maar 3,7 op de tien stemgerechtigden via het uitbrengen van hun stem zich expliciet uitsprak vóór een Brexit. Dit magere draagvlak misbruiken Johnson cum suis als ‘de wil van het volk, die moet worden uitgevoerd’. En waarvoor zelfs het Lagerhuis als exponent van een representatieve democratie zou moeten wijken.

Hopelijk wordt deze bloody shame nog net op tijd afgestraft, hetzij door de politiek zelf, hetzij door onafhankelijke rechterlijke uitspraken, hetzij door een pijnlijk verrassende verkiezingsnederlaag voor de Conservatieven.

Ze hebben er zelf om ­gevraagd, helaas.

Jos Geukers, voormalig NL-EU-onderhandelaar en burgemeester, Heerlen

Zitten en bewegen

Fijn dat de Volkskrant aandacht besteedt aan sporten en bewegen (V, 3 september). Toch vraagt het stuk nog om enige nuancering en aanvulling. Zo wordt gesteld dat veel zitten het risico op vroegtijdig overlijden sterk verhoogt. Inmiddels is uit recenter onderzoek bekend dat dat vooral geldt voor degenen die (erg) weinig bewegen, terwijl dat risico veel minder groot is voor mensen die voldoende beweging ­krijgen.

Verder is het niet alleen belangrijk voor mannen boven de 30 om te letten op hun spierkracht. Het is voor iederéén belangrijk, maar vooral voor senioren om spierversterkende oefeningen te doen – en daarbij voldoende eiwitten, verspreid over de dag, te eten. Zij hebben per kilo lichaamsgewicht meer eiwit nodig om de dagelijkse natuurlijke afbraak van spieren te kunnen compenseren, krijgen vaker te weinig eiwitten binnen met de normale voeding, en spier(kracht)verlies kan voor hen het verschil maken tussen wel of niet meer zelfstandig op kunnen staan uit de stoel.

Liesbeth Preller, adviseur Kenniscentrum Sport, Bennekom

Bas van der Schot Beeld Bas van der Schot

Sportief

In reactie op het artikel ‘Waarom we (toch) sporten’ (V, 3 september): Wij kwamen erachter dat de tuin 4 à 5 uur per week kostte dus hebben we een tuinman genomen.

Mijn vrouw heeft berekend dat de huishouding (exclusief het maken van eiwit- en energiedrankjes) ook ruim 4 uur per week vergt. Dus nu hebben we een werkster.

Als we nu met de auto naar de sportschool gaan, kunnen we 9 uur per week meer sporten. Nu nog iemand die de hond uitlaat...

Zweitse de Wit, Gasselternijveen

Spierballentaal

In het bericht over de wens van de politie om tasers te mogen gebruiken (Ten eerste, 6 september), lees ik: ‘‘Soms moet je gezag afdwingen’, zegt Akerboom in spierballentaal.’

Waarom deze subjectieve toevoeging op het einde? Deze zou in een column niet misstaan maar hoort in een nieuwsbericht naar mijn mening niet thuis.

Han Kloppenburg, Maassluis

Studenten op klapstoelen

Terwijl ik een kamer heb leegstaan op tien fietsminuten van de universiteit, moeten studenten in tentenkampen en vakantiehuisjes bivakkeren (Ten eerste, 6 september).

Met veel liefde heb ik buitenlandse studenten ontvangen en ze wegwijs ­gemaakt in Amsterdam. Totdat huisbaas Ymere (met 80 duizend huurwoningen in de regio Amsterdam) dat verbood. De ruime zolderkamer is volgens hen een ‘bergruimte’ en op straffe van huisuitzetting werd mij verboden een student onderdak te bieden.

Met dit soort huisbazen hebben we leegstand én studenten op klapstoelen.

Wanya F. Kruyer Bloemgarten, Amsterdam

Nietszeggende pakken?

Bij het lezen over Michael Kretschmer, CDU-leider in Saksen (Ten eerste, 3 september), viel ook mij op dat zijn uiterlijk en kleding werd beschreven (‘nietszeggende pakken’).

In tegenstelling tot mevrouw Boukje Loopstra uit Almere (Opinie & Debat, 5 september) was ik aangenaam verrast: eindelijk wordt er ook eens over het niet ter zake doende uiterlijk van een man geschreven, tot 3 september werd dit alleen bij vrouwen gepraktiseerd.

Overigens is het achterwege laten van deze irrelevante informatie bij alle ­geslachten (genders, zo u wilt) een nog betere praktijk.

Herman Vogt, Haren

Staande ovatie

O jee, staande ovaties moeten stoppen, want dat doen ze in het buitenland ook niet. In Engeland en Canada staat men spontaan op als een koor Messiah van Händel inzet. Je kunt je toch niet voorstellen dat een of andere zuurpruim daartegen gaat protesteren omdat men dat in het buitenland ook niet doet.

Maar let op: de staande ovatie zal verdwijnen, want niemand wil zich laten kennen als provinciaal die niet weet hoe men zich in de grote stad gedraagt. En het staat bovenaan de voorpagina van de Volkskrant: acteur Pierre Bokma wil het niet (V, 6 september).

Het bezoeken van een concert (of theaterstuk) zit toch al vol voetangels en klemmen: angstig zitten bezoekers te wachten op de eerste persoon in de zaal die durft te klappen, want stel je voor dat je te vroeg bent en dat er nog een deel volgt. Of nog erger: stel je voor dat je in je eentje enthousiast zit te klappen.

Laat het publiek toch lekker klappen zoals het wil. Aan de acteur/zanger/dirigent de taak om het applaus dankbaar in ontvangst te nemen.

Anneke Klein, Bergen

Lekkagegejuich

Pierre Bokma zegt: ‘In de motivatie stond dat ik een brug sloeg tussen de hogere echelons van toneelspeelkunst en het algemene amusement. Terwijl: dat moet iedere acteur kunnen. Alsof je staat te juichen als een loodgieter een lekkage verhelpt.’

Ik denk dat Bokma nog nooit een ­lekkage heeft gehad.

Jacomine Nortier, Utrecht

Schaamteloos

Ik lees – dénk ik – het verslag van de tenniswedstrijd tussen Federer en Dimitrov (Sport, 5 september) en merk op: ‘Grigor Dimitrov was zowel de minnaar van ­Serena Williams als van Maria Sjarapova.’

Ik kijk bovenaan de pagina: sport. ­Verder lezend wordt dit nogmaals vermeld, mocht het iemand zijn ontgaan. Schaamteloos, de Volkskrant.

Wander Hartog, Arnhem

Beffen bij de Kindertelefoon

Met trots las ik het mooie artikel over het werk van de Kindertelefoon (Ten eerste, 5 september). Wat jammer alleen dat de titel een vertekend beeld schetst.

Want: ‘Beffen’ kan niet meer? Beffen kan zeker wel. Pijpen mag ook, praten over anale seks is tevens prima – om maar even wat voorbeelden te noemen.

Soms stellen bellers of chatters ons wel erg expliciete of persoonlijke ­vragen. We verwijzen dus inderdaad af en toe direct door naar informatieve websites, bijvoorbeeld als iets over onze eigen grenzen heengaat. En ieders ­grenzen zijn natuurlijk verschillend.

De slogan van de Kindertelefoon is echter niet voor niets: ‘Met de Kinder­telefoon kun je over alles praten.’ Dus ook zeker over beffen. Zegt het voort!

Anika Meijer, orthopedagoog en vrijwilliger bij de Kindertelefoon, Utrecht

Slapende ambtenaren

Voor 2,7 miljoen euro heeft staatssecretaris Knops van Binnenlandse Zaken het contract afgekocht met architect Ellen van Loon die het Binnenhof zou verbouwen voor een half miljard euro (Ten eerste, 4 september). De architect had het contract goed dichtgetimmerd en dat had de overheid dus blijkbaar weer niet.

Wordt het niet eens tijd dat de vele miljoenen die door onoplettende ambtenaren worden verspeeld in rekening worden gebracht bij de betreffende ambtenaren? Nooit hoor je de naam van de ambtenaar die heeft zitten ­slapen, laat staan dat hij of zij wordt ontslagen. Hoe kan het nu dat je met een architect in zee gaat en haar bij ontevredenheid over haar prestatie moet afkopen? Was zij niet schadeplichtig?

Een slecht contract, accepteren maar. Wij wonen in een prachtig land, maar die miljoenen zouden toch beter ­moeten worden besteed.

Ed Rutten, Doenrade

Brexit-leedvermaak

Wie er in het Verenigd Koninkrijk uiteindelijk aan het langste eind trekt – Johnson of de oppositie – is op dit ­moment nog ongewis (Ten eerste, 5 september).

Wellicht is het leedvermaak van een continentale Europeaan, maar toch kan ik niet anders dan hopen dat de uitvoerige berichtgeving in de media over de vele en grote problemen waarmee het land momenteel worstelt én het brevet van onvermogen waarop de Britse politici ons dagelijks trakteren een waarschuwing is voor de regeringen van de andere EU-landen om zich tweemaal te bedenken als ook zij met de gedachte spelen ooit nog eens met de Europese Gemeenschap te breken.

Albert Kort, ’s-Heer Hendrikskinderen

Ben ik daar met jou geweest?

Het artikel in de zaterdageditie van de Volkskrant over elektroconvulsietherapie (ect) vraagt om enige nuancering (Wetenschap, 31 augustus). Het negatieve stigma van ect is zo gek nog niet.

Inderdaad: ect helpt, tot op zekere hoogte. Ik ben ruim 150 keer behandeld met ect. Ik was zwaar depressief, bezig met denken aan de dood, voelde me schuldig over wat ik mijn vriend aandeed met mijn depressiviteit.

Vaak heb ik overwogen te stoppen met ect en ben ik weer overgehaald verder te gaan. Wanneer stopt de ect? Is er een arts die aangeeft dat je bent uitbehandeld als de ect niet meer helpt? Zo’n keuze vereist moed.

Ect vereist betere voorlichting en meer onderzoek naar bijverschijn­selen. Voor mij betekent de langdurige ect geheugenverlies dat mij enorm ­beperkt. Ik weet niets meer van reizen die ik met mijn vriend heb gemaakt. Mijn studieboeken komen mij onbekend voor. Lezen, een voorwaarde om prettiger te leven, is moeizaam geworden.

Geheugenverlies is een gevolg van ect, en pas na alle behandelingen te overzien. Iets minder enthousiasme over de shocks lijkt me op zijn plaats.

Margreet Batenburg, Amsterdam

Antishockbeweging

De gemiddelde Nederlander zal bij elektroshocktherapie (ect) vooral het beeld voor zich zien van een acteur die ect ondergaat als straf, zonder narcose maar wel met een mondstuk tegen tongbeet.

Staat de modale Nederlandse psychiater positiever tegenover ect dan de leek? Waarschijnlijk niet: ect is geen verplichte scholingsmodule in de specialisatie tot psychiater. Wat de dokter niet kent zal deze niet snel als behandeling instellen. Op de praktijk van ect in de jaren zeventig is veel aan te merken, maar het is verbazingwekkend dat ­psychiaters zich aansloten bij de anti­shockbeweging terwijl nota bene het landsbestuur ect wilde behouden.

Een chirurg die tegen incisies is of een oncoloog die chemokuren veracht is toch moeilijk voor te stellen.

Valentijn Holländer, psychiater, Amsterdam

Trudeau-pizza

In haar commentaar op een foto van Melania Trump, die op de G7 Justin ­Trudeau wil kussen, beschrijft Merel Bem hoe de knappe Trudeau, dankzij zijn innemende voorkomen, altijd overal mee wegkomt (Zaterdag, 31 augustus). Kritiek op zijn pogingen een penibele fraudezaak in de doofpot te werken, verstomt zodra de premier in beeld komt, in de krant of op tv.

Van een Canadese vriendin, die op de middelbare school bij hem in de klas heeft gezeten, weten we dat hij toentertijd de bijnaam ‘Pizza’ had, wegens verregaande puisterigheid. Het heeft iets rechtvaardigs dat deze voormalige ­puistenkop, vroeger met zijn uiterlijk gepest, er nu door wordt gered.

Walter Crommelin, Haarlem

Ongegeneerde Russofobie

Ambassadeur Alexander Shulgin merkt terecht op dat het Hitler-Stalinpact pas nà het ‘verraad’ van München uit bittere noodzaak (zelfbehoud) werd gesloten (Opinie & Debat, 2 september). Dat dit ten koste ging van Polen en de oorlog inluidde, doet daaraan niets af. Op de westerse houding tegenover Rusland de afgelopen 80 jaar valt wel meer aan te merken.

De westelijke geallieerden lieten de Russen de meeste oorlogsinspanningen verrichten. Na de oorlog werden toenaderingspogingen uit de communistische wereld keer op keer afgewezen waardoor de Koude Oorlog kon ontstaan. In 1990 beloofde de navo geen inch naar het Oosten op te schuiven. Thans marcheren onze militairen bijkans door de Russische voortuin.

Als naoorlogse generatie hebben wij die Gnaden der späten geburt (het geluk geen oorlog mee te maken). Daar staat de dure plicht tegenover te waken voor nieuwe agressie en rassenhaat. Zoals wij ons nu gedragen, een militaire (navo) en economische grens (EU) tussen ons en Rusland optrekken en ongegeneerd russofobie aanjagen, is beschamend en contraproductief. Wij moeten juist de verbinding zoeken en gezamenlijk onze toekomst vormgeven. Rusland hoort nu eenmaal bij Europa.

Arne Tulner, Overveen

Shulgin, Bloedlanden gelezen?

De brief van de heer Shulgin had zonder ondertekening zo uit de pen van Molotov of Stalin kunnen vloeien. Volgens Shulgin is het de schuld van ‘het Westen’ dat de Russen zo hebben geleden. De Sovjet-Unie probeerde een conflict te vermijden. Het is bijna belachelijk het Molotov-Ribbentroppact als een defensieve actie voor te stellen. Hier was de Sovjet-Unie toch echt de agressor.

Als de Sovjet-Unie werkelijk had geweten dat een aanval van Nazi-Duitsland aanstaande was, zou niet eerst de legertop zijn weggezuiverd. Steevast komt in deze verhalen het kolossale en intimiderende aantal Russische doden tevoorschijn. Uit het boek Bloedlanden van de Amerikaanse historicus Timothy Snyder blijkt duidelijk dat bij dit getal ook de vermoorde Joden worden meegerekend en dat het aantal etnische Russen een kleiner deel uitmaakt van de gesneuvelden. Slachtoffers waren vooral inwoners van de perifere Sovjet-republieken, terwijl etnische Russen minder kans hadden om te sneuvelen.

Mogelijk is de heer Shulgin oprecht in zijn betoog, maar mijn ongevraagde ­advies zou zijn de geschiedenis op dit punt nog eens grondig te bestuderen.

Dick Verbaan, Gouda

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden