CommentaarFacebook

Bij Facebook zijn controversiële uitingen onderdeel van het verdienmodel

De wetgever kan Facebook effectiever beteugelen dan een coalitie van ontevreden adverteerders.

Facebook-oprichter Mark Zuckerberg. Beeld AFP

Nog slechts een jaar of tien geleden werden sociale media aangeprezen als wegbereiders van een betere toekomst voor steeds meer mensen. Een jonge demonstrant met een smartphone op het Tahrirplein in Caïro belichaamde die verwachting. En Facebook-oprichter Mark Zuckerberg wierp zich op als diens natuurlijke bondgenoot. Facebook had, zo schreef hij in 2012, een ‘sociale missie’. En die luidde: ‘De wereld meer open en verbonden maken.’

Die pretentie is al niet meer houdbaar vanaf het moment waarop Facebook in verband werd gebracht met Russische trollen, met duistere algoritmen en met de verspreiding van desinformatie die mogelijk heeft bijgedragen aan de zege van Donald Trump bij de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2016. Inmiddels is het ooit zo hippe bedrijf het doelwit van een advertentieboycot waarbij zowel grote bedrijven als ideële organisaties zich hebben aangesloten. Vooralsnog heeft die gelegenheids­coalitie niet meer dan een deukje in de omzet van Facebook (71 miljard dollar in 2019) weten te slaan. Maar ­Zuckerberg kan het zich niet veroorloven haar te negeren.

De vraag is in hoeverre een bedrijf dat dagelijks 115 miljard berichten te verwerken krijgt, tegemoet kan komen aan zijn critici. Facebook kan nog meer moderatoren aantrekken. Het kan zijn klachtenprocedures verbeteren. Het kan inzage verschaffen in de algoritmen die het loslaat op de binnenkomende berichten. Het kan de lijst van verdachte zoektermen uitbreiden. Het kan striktere normen voor politici hanterenen. Maar daarmee zal het zijn ­content nooit kunnen neutraliseren – nog afgezien van het feit dat er altijd lobbyisten en trollen zullen zijn die de blokkades weten te omzeilen.

Het zal moeilijk zijn om vast te stellen of Facebook zijn leven voldoende betert. Zolang het bedrijf vooral geïnteresseerd blijft in het aantal gebruikers en de intensiteit van het onderlinge verkeer, zullen controversiële uitingen – die veel verkeer op gang brengen – onderdeel zijn van het verdienmodel. De wetgever zal hier mogelijk meer tegenover kunnen stellen dan een coalitie van ontevreden ­adverteerders.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden