Opinie

Bewonersorganisatie: 'Berichten Sharia-driehoek zijn angstaanjagende stemmingmakerij'

Sharia? Hou toch op!, zegt bewonersorganisatie Schilderswijk de Paraplu. Bewoners zouden op straat worden aangesproken op het gebruik van varkensvlees. 'We vragen ons af hoe zoiets gaat. 'Meneer, u eet daar een boterham met ham, wilt u daarmee ophouden? De berichtgeving over 'de Sharia Driehoek' valt in de categorie stemmingmakerij en stereotypering.'

Geert Wilders bezoekt de Schilderswijk. Beeld anp

Afgelopen zaterdag stond er een onthutsend artikel in een groot Nederlands dagblad over de zogenaamde 'vergeten driehoek', een gebied in de Schilderswijk. Bewoners zouden op straat niet vrij rond kunnen lopen, de politie heeft er de controle verloren en midden in de stad Den Haag ontstaat een klein kalifaat. De politie reageerde direct: niet waar. Gemeenteraadsleden kwamen diezelfde zaterdag nog polshoogte nemen en naar hun idee behoefde het beeld behoorlijke bijstelling. Kamerleden reageerden, de vicepremier Asscher liep door de wijk en natuurlijk liet ook Wilders zijn neus zien. Vijf straatjes, daar ging het om. Wat is er aan de hand?

Het is een feit dat Den Haag in zijn algemeenheid de meest gesegregeerde stad van Nederland is. In Den Haag denkt de bevolking (en zijn gemeenteraad) in wijken, kent men 'het zand en het veen' en spreekt men van Hagenaars en Hagenezen. Deze segregatie is socio-economisch van aard; de Schilderswijk is altijd een armere wijk geweest. De kiem voor een groot verschil tussen de diverse Haagse wijken moeten we dus vóór de komst van de vele migranten zoeken.

Meer dan 100 nationaliteiten
Tegenwoordig kent de wijk een bevolkingssamenstelling waarbij 91 procent van de bewoners een andere etnische achtergrond heeft dan de Nederlandse. 26 procent bestaat uit mensen van Turkse afkomst, 22 procent Marokkaans en 20 procent Hindoestaanse. De rest van de bevolking bestaat uit meer dan 100 verschillende nationaliteiten. Om dit vanuit autochtoon perspectief een enclave te noemen, met heel veel bewoners van buitenlandse afkomst, daar zit wel wat in.

Daarnaast kan het niemand ontgaan zijn dat de Islam wereldwijd een kleine, zeer gewelddadige beweging kent. Dit baart veel mensen zorgen en dat zijn zeker niet alleen autochtonen of mensen van andere gezindten. Ook de rest van de Islamitische wereld zelf heeft er grote last van.

Tegelijkertijd voert het voor de gemiddelde bewoner van de Schilderswijk veel te ver om de vijf straatjes van de 'vergeten driehoek' tot een orthodox islamitisch gebied te verklaren. Bovendien is het schadelijk om dat op deze angstaanjagende manier te doen.

De feiten: twee van de moskeeën die genoemd worden liggen in het geheel niet in de zogenaamde driehoek. Een Christelijke kerk, een Hindoe-tempel en de grootste Hindoestaanse basisschool van Nederland liggen zelfs dichterbij dan deze twee moskeeën. In de driehoek lopen er inderdaad mannen in djellaba op straat, er wonen ook vrouwen die buiten een hoofddoek dragen en als we goed zoeken zou het best kunnen zijn dat we een vrouw met niqaab kunnen vinden. Er wonen ook Nederlanders in spijkerbroek, Antilliaanse dames in korte rokjes, Hindoestanen met sari's en Turken in tweedelig pak. Het is maar net op welk moment je naar buiten kijkt.

Verkeerde pad
Eén van de suggesties in het artikel is dat de politie de greep op de wijk (bijna) kwijt is. Het politiebureau Heemstraat heeft dit beeld al tegengesproken. Onze indruk is eveneens een totaal andere. In de driehoek zouden 'een paar jeugdbendes actief' zijn. Er is sprake van één groep jongeren die het verkeerde pad op is gegaan. De politie heeft, samen met gemeente, de afgelopen drie jaar hier juist een zeer strak beleid gevoerd.

De politie is zijn greep totaal niet kwijt, integendeel, zij is op de goede weg. Zij werkt daarbij samen met een buurt interventieteam dat bestaat uit een aantal bewoners van Hindoestaanse en Marokkaanse afkomst. Het artikel eindigt met de zin 'Wat gebeurt er met deze buurt als de politie straks niet meer naar binnen durft?'. Dit is een angstaanjagende vorm van stemmingmakerij.

In het artikel worden een paar bewoners aan het woord gelaten die commentaar hebben gekregen op hun levenswijze. Er passeren een aantal zaken de revue: een te korte rok en een spaghettibandje, alcohol en varkensvlees. Is dit nu heel uitzonderlijk en wordt hiermee onze vrijheid ondermijnd?

Alcohol op straat
Het openbaar gebruik van alcohol stuit niet alleen in de Schilderswijk op weerstand; dat is inmiddels bijna overal het geval en daar mogen we blij mee zijn. De overheid en de politie kunnen het niet alleen, is het adagium van de politiek; burgers worden geacht mee te helpen om Nederland leefbaar te houden. Zelf hebben we ook weinig behoefte aan drinkende jongeren voor de deur. U wel?

Hoe vaak horen we niet de vraag: kunnen de Marokkanen niet zelf hun jongeren aanspreken? Waarom neemt de gemeenschap niet zelf hun verantwoordelijkheid? Zie hier, op het moment dat ze het doen, op een manier die zij kennen en die (en dat is het goede nieuws uit het artikel) kennelijk aanslaat bij de jongeren, dan is het weer niet goed. Dan wordt er spottend opgemerkt dat er een 'mini-sharia' lijkt te zijn ingevoerd of 'een klein kalifaat gesticht'. Wat een grote woorden.

Hoofddoek
Dan het spaghettibandje en de rok. Ook hier geldt: Nederland zou vrij moeten zijn voor vrijwel elke vorm van kleding. De vraag is of de moslima's dat gevoel ook hebben. Hoe vaak worden zij aangesproken op hun hoofddoek? Hoe vaak krijgt een zogenaamde punker een opmerking naar zijn hoofd, een 'gothic'? Moet dit allemaal breed uitgemeten in de krant? Wij denken van niet. Wij denken dat burgers heel goed in staat zijn om hier met elkaar uit te komen. Nare opmerkingen kunnen inderdaad beter achterwege gelaten worden. Maar Sharia? Hou toch op.

Het varkensvlees. In het artikel staat dat bewoners zeggen dat ze op straat worden aangesproken op zaken die de orthodoxe meerderheid niet bevallen, zoals het gebruik van varkensvlees. We vragen ons af hoe zoiets gaat. 'Meneer, u eet daar een boterham met ham, wilt u daarmee ophouden?' Of: 'Ik zag dat je gisteren worstjes op de barbecue had liggen, kap daar 'ns mee.' Het zijn dit soort zinnen die laten zien dat de journalist te ver gezocht heeft, te graag een te groot verhaal wilt vertellen en daarmee de werkelijkheid geweld aan doet.

Ook hier geldt: er zal vast eens iets gezegd worden, zoals overal waar mensen samen wonen. Het is goed als mensen met elkaar in gesprek gaan en laten weten hoe ze in het leven staan. Ook mensen van islamitische huize maken gebruik van hun vrijheid van meningsuiting. Maar dit is werkelijk niet genoeg om te spreken van een kalifaat. Dat valt in de categorie stemmingmakerij en stereotypering.

En dat is precies ons grootste bezwaar tegen dit artikel en tegen deze vorm van journalistiek. Hier wordt ten eerste geen waarheid gevonden en het brengt ons ten tweede geen stap dichterbij een oplossing. Integendeel.

Over de hele wereld zien we dat elke religie een grote groep gematigden en een minderheid van meer orthodoxe vormen kent. Dit geldt ook voor de Islam en voor de Schilderswijk. Dat baart veel mensen zorgen en daar kunnen we ons van alles bij voorstellen. En ja, er zijn te veel jongeren van Marokkaanse afkomst die de weg kwijt raken. Zij zijn bij lange na niet de enigen, maar zij zijn wel opvallend en luidruchtig. Dit vinden Nederlanders niet alleen een probleem, dat vinden heel veel Schilderswijkers een probleem, dat vinden veel Marokkanen zelf ook een probleem en dit geldt evenzeer voor de moeders wier zonen naar Syrië vertrekken. Dit probleem is echter niet simpel en zomaar oplosbaar, want dan was het al lang gebeurd.

Wereldniveau
Oorzaken moeten gezocht worden in een ingewikkeld samenspel van relaties op wereldniveau tussen verschillende religies, van grote verschillen tussen de Marokkaanse en de Nederlandse cultuur en van processen die migranten en hun families meemaken.

Er zijn diverse maatregelen en aanpakken nodig, zowel het duidelijke grenzen stellen en verkeerd gedrag de kop indrukken zoals de politie en gemeente dit doen, als een continue dialoog én hulpverlening voor jongeren op straat, samen met de ouders op de lagere scholen, met de moskeeën en de diverse zelforganisaties die in de wijk actief zijn.

Artikelen als deze maken het broodnodige vertrouwen in broze relaties kapot, maken het vertrouwen van jongeren in een goede toekomst kapot en zij verergeren daarmee het probleem.

Bewonersorganisatie Schilderswijk de Paraplu, in samenwerking met Alette Vonk (adviseur)

Beeld anp
Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.