Commentaartopinkomens

Bedrijven hebben een economisch belang om hun topbeloning te matigen

De daling van inkomens van topmannen en –vrouwen is ingezet, al is het met grote aarzeling.

De Zuidas in Amsterdam, gezien vanaf de RAI.Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

Schoorvoetend hebben de topinkomens vorig jaar grosso modo de daling ingezet, blijkt uit onderzoek van de Volkskrant. De inkomens van de topmannen en –vrouwen van grote bedrijven in Nederland zullen dit jaar waarschijnlijk verder dalen. Topinkomens hangen immers voor een groot deel af van de bedrijfswinst en die komt door de coronacrisis onder druk te staan.

Het belang van lagere topinkomens is een kleinere loonkloof – het aantal keren dat de baas het salaris van de gemiddelde werknemer van het bedrijf verdient. Het zijn geen grote bewegingen en het is de vraag hoe bestendig de kleiner wordende loonkloof is, zeker als de lonen van werknemers achterblijven, maar de laatste ontwikkelingen steken gunstig af bij de forse stijging van topsalarissen die begon in 2012, na het dieptepunt van de financiële crisis.

Voor een grote loonkloof is geen maatschappelijk draagvlak. Aandeelhouders eisen terughoudendheid. Zij zijn ervan doordrongen geraakt dat grote beloningsverschillen de sociale verbondenheid aantasten, zowel binnen een bedrijf als van een bedrijf binnen de samenleving. Grote bedrijven hebben dan ook een economisch belang bij het matigen van de beloning van de top.

Uit het onderzoek van deze krant blijkt dat vooral Nederlandse bedrijven, die steviger in de steeds kritischer samenleving geworteld zijn, hun topsalarissen matigen. Buitenlandse bedrijven in Nederland, vooral met een Angelsaksische bedrijfscultuur, ontberen dat begrip. Typerend is dat de aan de Nederlandse beurs genoteerde onderneming met de grootste loonkloof, het Zuid-Afrikaanse Prosus, zegt dat het als mondiaal bedrijf niet met Nederlandse bedrijven vergeleken mag worden.

Nieuwe, strengere wettelijke regels geven uitdrukking aan de groeiende weerzin tegen graaiende topmensen. Vooral het initiatief van GroenLinks en VVD dat minstens driekwart van de aandeelhouders met het beloningsbeleid moet instemmen, heeft het gewenste matigende effect. Sinds deze regel geldt, wordt het ene na het andere onbetamelijke topbeloningsvoorstel van raden van commissarissen afgeschoten.

Als de topinkomens omlaag gaan, wordt de loonkloof kleiner. Maar dat gewenste effect wordt teniet gedaan als de ontvangers van die topbeloningen op hun beurt de lonen van hun werknemers verhoudingsgewijs nog meer verlagen. Dan zijn de grote bedrijven weer terug bij af.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden