CommentaarArbeidsmigratie

Arbeidsmigratie draagt bij aan de verelendung die de onderkant van de arbeidsmarkt in de greep heeft gekregen

Arbeidsmigratie is in beginsel geen probleem, maar waarom wordt het steeds maar niet beter geregeld?

Poolse arbeidsmigranten bij hun woning op een recreatiepark in Oss.Beeld ANP

Het moet, althans voor Nederland, een van de meest ondoordachte politieke besluiten van deze eeuw zijn geweest: toen de grenzen van de nieuwe Oost-Europese EU-landen stapsgewijs opengingen voor het vrije verkeer van arbeid, werd verwacht dat er op termijn zo’n 40 duizend arbeidsmigranten hier naartoe zouden komen. Al enkele jaren later, in 2011, stelde een parlementaire onderzoekscommissie bedremmeld vast dat het er inmiddels 200 duizend waren. Weer acht jaar later weten we dat ook dat getal alweer is verdubbeld.

In één opzicht zijn de open grenzen een doorslaand succes: ontelbare Nederlandse bedrijven en instellingen hadden allang de deuren moeten sluiten zonder de hulp van al die Oost-Europese werkkracht. En ontelbare particulieren profiteerden doordat de arbeid aan, in en om het huis betaalbaar bleef. In een vergrijzend land met een krimpende beroepsbevolking is arbeidsmigratie in beginsel geen probleem maar een oplossing.

Onmacht 

Wél een probleem is de bestuurlijke onmacht om het in betere banen te leiden. Ondanks het af en toe oplaaiende debat lukt het maar niet om te voorkomen dat te veel nieuwe gastarbeiders worden weggestopt in erbarmelijke woningen, in handen vallen van malafide uitzendbureaus en worden uitgebuit door werkgevers die hen geen enkele zekerheid of vrijheid bieden. Van tegenkracht is geen sprake. Wie protesteert, zet z’n werk of z’n huis op het spel. Daarmee draagt de arbeidsmigratie in belangrijke mate bij aan de verelendung die de onderkant van de Nederlandse arbeidsmarkt in de greep heeft gekregen.

Niettemin is het probleem sinds het aantreden van het huidige kabinet te ver weggezakt op de politieke agenda. Alleen al daarom is het interessant om te zien hoe de SP en de ChristenUnie elkaar nu vinden in een reeks voorstellen om de spelregels te veranderen. Die zijn in de praktijk niet allemaal makkelijk en snel uitvoerbaar – voordat de EU weer instemt met een werkvergunningsplicht moet er nog heel wat gebeuren – maar voor een deel wel. Het inperken van de perverse fiscale voordelen, waarvan werkgevers nu nog profiteren bij het inhuren van laagbetaald personeel, zou een uitstekend begin zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden