Opinie Commentaar

Alle condities voor een ‘perfecte storm’ in de publieke sector zijn aanwezig

De rekening voor het achterstallig onderhoud van de publieke sector is forser dan de politiek wil beseffen.

Beeld ANP

Alle condities voor een ‘perfecte storm’ in de publieke sector zijn aanwezig: hij kampt met achterstallig onderhoud, terwijl de hoogconjunctuur zich in de belastinginkomsten manifesteert. Het kabinet houdt vast aan zijn kostbare voornemen de dividendbelasting af te schaffen en draagt daarmee bij aan de bereidheid onder werknemers in het onderwijs, de gezondheidszorg en bij de politie om – vaak buiten de bonden om – in actie te komen.

In het hoogtij van het marktdenken heeft het hen aan maatschappelijke erkenning ontbroken. Het salarisniveau in de private sector heeft zich verwijderd van dat in de publieke sector. De politiek uit weliswaar waardering voor de ‘handen aan het bed’ en ‘de werkers voor de klas’ maar handelt daar slechts mondjesmaat naar. Ze investeert niet in die mate in de publieke sector dat de bezuinigingen van de voorgaande jaren erdoor zijn weggewerkt of dat ambtenaren het gevoel krijgen dat de beleden waardering ook in geld wordt uitgedrukt.

In het onderwijs gingen beginnende docenten er midden jaren tachtig, bij de invoering van de wet Herziening Onderwijs Salarissen, soms honderden guldens per maand op achteruit ten opzichte van starters in voorgaande jaren. Deze demotie heeft ongetwijfeld bijgedragen aan een sluipend prestigeverlies van het beroep. Tot dusverre is het ongenoegen over die ontwikkeling tot uiting gekomen in kortstondige werkonderbrekingen en manifestaties op het Haagse Malieveld of in de Utrechtse Jaarbeurs. Als de mogelijkheden van ambtenaren om actie te voeren niet door de wet werden begrensd, huiverden ze vaak zelf voor acties waar het publiek de gevolgen van zou ondervinden. Op die manier hebben zij de symptomen gemaskeerd van het achterstallig onderhoud in hun sectoren.

Nu zijn die symptomen niet langer te negeren. De beroepen waarvan de salariëring jarenlang is achtergebleven bij die in de andere sectoren, zijn zo onaantrekkelijk geworden dat scholen en ziekenhuizen kampen met ernstige personeelstekorten. De samenleving krijgt de rekening gepresenteerd voor de jarenlange veronachtzaming van publieke taken. En die rekening is beduidend forser dan de politiek zich vooralsnog wenst te realiseren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.