ColumnArnon Grunberg

2021 wordt het jaar van het clandestiene rendez-vous

Arnon Grunberg Beeld x
Arnon GrunbergBeeld x

Men kan 2020 het beste afsluiten met Paul Celan, van wie onlangs de verzamelde gedichten in de vertaling van Ton Naaijkens verschenen.

Mijn favoriete gedicht blijft Psalm: ‘Een niets/ waren we, zijn we, zullen/ we blijven, bloeiend:/ de niets-, de/ niemandsroos.’

Er zijn ook de brieven tussen Celan en zijn geliefde, de Oostenrijkse dichter Ingeborg Bachmann. Op maandag 23 juni 1958 schrijft Bachmann aan Celan: ‘Paul, ik ben in Parijs (niemand weet het) – ben je ook hier – of ben je nog in Duitsland? Ik moet je spreken. Kun je alsjeblieft woensdagmiddag om 4 uur naar café George V komen, mij schiet even niets beters te binnen, het is naast het metrostation dat net zo heet.’

In diezelfde brief vraagt Bachmann Celan niemand over haar aanwezigheid in Parijs te vertellen, ook niet aan Gisèle, Celans vrouw. Ze verklapt dat het woensdag haar verjaardag is, ze wordt 32.

Amper vier weken later is ze in Napels. Ze schrijft aan Celan dat ze vreest dat het weer oorlog wordt, maar dat ze blij is dat Gisèle, Celans kind (zijn zoon Eric, die in 1955 is geboren) en zij om hem heen zijn.

Bachmann onderhield overigens liefdesrelaties met de Zwitserse schrijver Max Frisch, de theatercriticus Hans Weigel en de filosoof en godsdienstsocioloog Jacob Taubes, niet per definitie tegelijkertijd.

Ze stierf op 17 oktober 1973 aan brandwonden die ze een paar weken daarvoor had opgelopen toen ze in Rome met een brandende sigaret in slaap was gevallen.

Café George V bestaat nog steeds, open van half 7 ’s ochtends tot 2 uur in de nacht.

2021 zal het jaar van het clandestiene rendez-vous worden, met huurmoordenaars en spionnen, godsdienstfanatici en samenzweerders. Pinter leert ons dat het soms noodzakelijk is een clandestien rendez-vous op te zetten met je naaste.

Leven doe je in het donker.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden