Column Sheila Sitalsing

1.600 kinderen zijn verdwenen in Nederland, maar de politiek hoor je niet

Lost in Europe heet het netwerk van Europese journalisten dat sinds vorig jaar het lot van verdwenen kinderen in Europa bij elkaar probeert te puzzelen. Het gaat om duizenden kinderen, misschien wel tienduizend becijferde Europol twee jaar geleden, al weet niemand dat zeker want de cijfers worden slordig bijgehouden. Ze zijn van de radar verdwenen en niemand weet wat er met ze is gebeurd. Het vermoeden is dat een deel van hen in handen is gevallen van mensenhandelaren, voor sekswerk of kinderporno of dwangarbeid, want kinderen naar wie geen haan kraait zijn goede handel.

Dit alles brengt hier geen hoge golven van publieke verontwaardiging teweeg, geen stille tochten, zoekexpedities door horden vrijwilligers, luidkeels schande roepende commentatoren-van-de-dag in babbelshows, ziedende Kamervragen of aftredende ministers. Dat zal te maken hebben met onduidelijkheid over de cijfers en met het feit dat er geen achterblijvers zijn om de weggeraakten een gezicht te geven.

Het zijn buitenlandse kinderen. Ze zijn verdwenen uit opvangkampen verspreid over Europa. Ze zijn vaak alleen, hun ouders zijn thuis achtergebleven, of ze hebben geen ouders. Daarom duurt het vaak even voordat iemand ze mist, áls iemand ze al mist. Ze hebben lang niet altijd recht op een vluchtelingenstatus. Soms gaf de mensensmokkelaar die ze hierheen bracht ze een telefoonnummer om te bellen voor hulp, zo legde iemand van Save the Children onlangs uit. Dat bleek dan het nummer te zijn van iemand die in kinderprostituees handelt.

Afgelopen najaar belegde Lost in Europe een databootcamp in Amsterdam om samen met journalisten, wetenschappers, dataspecialisten, hulpverleners, experts van het WODC en de Nationaal Rapporteur Mensenhandel gegevens naast elkaar te leggen, om een beter beeld te krijgen van aard, ernst en omvang van de schaduwwereld waarin kinderen verdwijnen.

Sanne Terlingen, onderzoeksjournalist van Argos en één van de initiatiefnemers van Lost in Europe, legde toen op de radio uit waarom: omdat er na het rapport van Europol uit 2016 over mogelijk tienduizend verdwenen kinderen die risico lopen op seksueel misbruik, uitbuiting, verhandeling of erger, vrijwel níks is gebeurd. ‘Er is nul aandacht voor deze kinderen.’ Er lag verbazing in haar stem.

Maandag publiceerde NRC Handelsblad, dat meedoet met Lost in Europe, de resultaten van onderzoek in Nederland. Daaruit zou blijken dat de afgelopen vier jaar 1.600 minderjarigen zijn verdwenen uit opvanglocaties in Nederland. NRC baseert zich op cijfers van het COA en het Nidos, de organisatie die de voogdij heeft over alleenstaande asielzoekers in Nederland. Tot zijn achttiende heeft elk kind recht op opvang door de Nederlandse overheid, ongeacht de uitkomst van de asielprocedure. Een deel van de verdwenen 1.600 kinderen is waarschijnlijk vertrokken naar familie of bekenden. Een ander deel is mogelijk ‘in een uitbuitingssituatie’ beland.

Onlangs moest Mark Harbers aftreden als staatssecretaris van Justitie omdat zijn ministerie geen exacte duidelijkheid had verschaft over verdenkingen van pogingen tot criminele handelingen door asielzoekers. De Telegraaf was te klein om alle verontwaardiging te omvatten.

Ik had het mooier gevonden, beter voor het land ook, als een kolkende Tweede Kamer van Harbers had geëist dat zijn ministerie elk van de 1.600 kinderen die aan de zorg van de overheid waren toevertrouwd traceert en zich van hun veiligheid vergewist, tot de laatste ziel aan toe.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden