Commentaar Onderwijs

‘Scholen leggen mondjesmaat verantwoording af waardoor het zicht op onderwijsinvesteringen is zoekgeraakt’

Beeld ANP

Als het onderwijs nieuwe Haagse bemoeizucht wil ontlopen, zal het zich beter moeten verantwoorden.

Beleid komt vaak in cirkels, onderwijsbeleid niet in de laatste plaats. Decennialang zuchtten de scholen onder de regeldrift van het ministerie. Berucht waren de circulaires  doorgaans honderden per jaar voor elke school  waarin het departement de schooldirecties bijvoorbeeld opdroeg de lessenaartjes minstens eens per week schoon te maken. Met een natte doek.

De weerzin daartegen leidde begin deze eeuw tot de omwenteling. Ministerie, vakbonden, besturen en schooldirecteuren spraken af dat de scholen meer zelfstandigheid zouden krijgen. Vooral over de besteding van hun geld. De professionals konden het zelf wel af. Lumpsum werd de norm: jaarlijks een zak met geld, dat de scholen grotendeels naar eigen inzicht mogen besteden. Al leidde dat van meet af aan ook tot bedenkingen in de Tweede Kamer. Want het was nou ook weer niet de bedoeling om tientallen miljarden over de schutting te gooien en het de scholen verder zelf te laten uitzoeken.

Toch is dat de indruk die inmiddels wordt gewekt. Extra geld tegen de werkdruk? Niemand weet waar het bleef. Geld voor extra conciërges? Het is niet zeker waar het nu is. Scholen leggen slechts mondjesmaat verantwoording af en instanties als de Rekenkamer waarschuwen dat zo het zicht op de onderwijsinvesteringen is zoekgeraakt. En dat zo het parlement zijn greep verloor.

Zo is de lumpsum in betrekkelijk korte tijd in veel lerarenkamers uitgegroeid tot nieuwe bron van ergernis. Afschaffen dan maar weer? Terecht probeert de Onderwijsraad in zijn woensdag verschenen evaluatie die neiging te onderdrukken. Op nieuwe bemoeizucht vanuit het ministerie zit immers ook niemand te wachten. De sector zal het zelf moeten doen. De Onderwijsraad pleit voor versterking van de Onderwijsinspectie maar ook voor scherper intern toezicht en voor professionalisering van de medezeggenschapsorganen, zodat ook ouders en studenten sneller aan de bel kunnen trekken als zij het overzicht kwijtraken.

Daar ligt werk te wachten op de schoolbesturen, als zij tenminste willen voorkomen dat kabinet en Kamer toch weer gaan centraliseren. Want daarop draait het wel uit als de verantwoording nu niet snel verbetert.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.