Voorstanders van de Catalaanse onafhankelijkheid proberen woensdag een trein tegen te houden op station Barcelona-Sants
Voorstanders van de Catalaanse onafhankelijkheid proberen woensdag een trein tegen te houden op station Barcelona-Sants © AFP

Wat te doen met de gevangengenomen Catalaanse politici waar niemand - ook Spanje - op zit te wachten?

Woensdag hebben Catalanen het verkeer stilgelegd uit protest tegen de hechtenis van acht Catalaanse politici. Maar nu deze politiek gevangenen geduchte tegenstanders dreigen te worden, zit Spanje ermee in zijn maag.

Toen de Spaanse regering twee weken geleden de macht overnam in Catalonië, bleef het opvallend rustig op straat. Maar het gevangenzetten van Catalaanse politici heeft nieuwe brandstof gegeven aan de protesten. Met vlaggen, spandoeken en als ultiem wapen de kleermakerszit, legden activisten woensdag het verkeer in Catalonië stil. Ook blokkeerden ze het treinverkeer. Hun belangrijkste eis nu: llibertat, vrijheid, voor de 'politieke gevangenen'.

Met vlaggen, spandoeken en als ultiem wapen de kleermakerszit, legden activisten woensdag het verkeer in Catalonië stil

Opvallend genoeg zit nu ook de Spaanse regering met de gedetineerden in haar maag. Zij protesteerde woensdag op haar eigen manier: door haar ongenoegen te lekken naar de pers. In El País lieten regeringsbronnen weten de hoop en de verwachting te hebben dat de voorlopige hechtenis van de Catalaanse politici binnenkort wordt opgeheven.

Die verwachting wordt breed gedeeld. Zo veel steun als er in Spanje is voor het optreden van de regering, zo veel onbegrip is er voor justitie. Het besluit, vorige week woensdag, om acht Catalaanse politici vast te zetten wegens vluchtgevaar, vinden velen overtrokken. Hun leider, Carles Puigdemont, was op dat moment immers al uitgeweken naar België. Als de andere kabinetsleden hadden willen ontkomen, dan waren ze wel met Puigdemont meegegaan, luidt de redenering.

Zo veel steun als er in Spanje is voor het optreden van de regering, zo veel onbegrip is er voor justitie

Daarnaast hebben de onafhankelijkheidspartijen nu hun martelaren, klinkt de kritiek. De acht vastgezette politici moeten hun idealen bekopen met hun vrijheid. Zij zullen op 21 december, tijdens de verkiezingen voor een nieuw Catalaans parlement, ongetwijfeld een beroep doen op het rechtvaardigheidsgevoel van de kiezers. Een van belangrijkste vastgezette politici is Oriol Junqueras, de leider van de linkse republikeinen - de partij die in de peilingen aan kop gaat.

Daarom is de toon in Madrid veranderd. Eerst kwamen PP-politici met snedigheden als 'dit zijn gevangen politici, geen politieke gevangenen'. Dat is voorbij nu die gevangen politici in geduchte tegenstanders dreigen te veranderen.

Hoe deze door niemand meer gewenste gevangenen te bevrijden? Dat lijkt de taak van het Hooggerechtshof. Dat hof kan de zaak tegen de Catalaanse politici weghalen bij het Nationaal Gerechtshof en in eigen hand nemen. Het argument daarvoor is dat het delict van rebellie per definitie in een groep wordt begaan en dat de groepsleden op gelijke wijze vervolgd dienen te worden. En het Hooggerechtshof buigt zich al over de strafzaken tegen de Catalaanse parlementsvoorzitter en het presidium; zij genieten op grond van hun functie dat gerechtelijke privilege.

Een van de rechters van het Hooggerechtshof liet al aan El País weten niet te spreken te zijn over het vastzetten van de politici, precies omdat dit de voorstanders van onafhankelijkheid in de kaart zou spelen.

Voor premier Rajoy zou het goed uitkomen als de Catalaanse politici gewoon op campagne kunnen. Hij praat voortdurend over normaliteit als hoogste doel in Catalonië. Ook veel Catalanen zullen er zo over denken. De lange files, woensdag op de Catalaanse wegen, waren niet alleen een gevolg van het protest tegen de Spaanse staat. Ze maakten ook het Catalonië zichtbaar dat gewoon aan het werk had willen gaan - het Catalonië dat verlangt naar het leven van alledag.