Irakese soldaten maken een vredestaken.
Irakese soldaten maken een vredestaken. © AFP

Syrische leger roept overwinning op IS uit na inname laatste bolwerk Albu Kamal

Islamitische Staat is donderdag door het Syrische leger verjaagd uit Albu Kamal, het laatste stedelijke bolwerk van de beweging in Syrië. Het leger heeft de overwinning op de extremisten uitgeroepen. Volgens een verklaring betekent de val van de stad aan de Syrisch-Iraakse grens 'het einde van het project van IS in de regio'.

Daarmee is het in 2014 uitgeroepen kalifaat zo goed als verleden tijd. Ook in Irak worden de laatste restanten opgeruimd van de organisatie die tot twee jaar geleden nog een derde van Syrië en Irak in handen had en miljoenen burgers onderwierp aan haar hardvochtige, streng religieuze heerschappij. Alleen in een aantal dorpen in beide landen hebben zich nog IS-strijders verschanst.

In één dag

Albu Kamal viel op dezelfde dag dat de aanval op de stad begon. IS leverde 'fel weerstand', zo liet een Syrische legerwoordvoerder weten, maar uiteindelijk gaven veel strijders zich over of ze namen de benen. In de woestijn rondom de grensstad werd donderdag her en der nog gevochten.

Volgens de Verenigde Staten zaten er 2.500 tot 3.500 IS-aanhangers in Albu Kamal. Ook leidende figuren zouden er hun toevlucht hebben gezocht, nadat zij eerder hadden moeten vertrekken uit extremistische bolwerken als Raqqa, Deir al-Zor en Al Mayadin. Hun lot is onbekend. Sommigen zijn waarschijnlijk gedood, anderen zijn wellicht naar schuilplaatsen getrokken om van daaruit een nieuwe opstand voor te bereiden.

'Extra waakzaamheid nodig'

Ook in Europa zou de terreurbeweging meer aanslagen kunnen gaan plegen

Veiligheidsdiensten gaan ervan uit dat de val van het kalifaat niet het einde betekent van de activiteit van Islamitische Staat in Syrië en Irak. Cellen kunnen nog altijd explosieven leggen en aanslagen plegen, als zelfmoordenaars of anderszins. 'Lone wolves' kunnen overal opduiken.

Ook in Europa zou de terreurbeweging, nu ze in Syrië en Irak terrein heeft verloren, meer aanslagen kunnen gaan plegen. NAVO-chef Jens Stoltenberg waarschuwde daar donderdag voor op een bijeenkomst van de internationale anti-IS-coalitie in Brussel. 'Dus we moeten waakzaam blijven. Ons werk is nog niet gedaan', aldus Stoltenberg. De coalitie onder leiding van de VS bestaat uit 73 partijen, waaronder alle NAVO-lidstaten.

De laatste posities van IS in Syrië worden op dit moment opgeruimd door enerzijds het Syrische leger en zijn bondgenoten (Rusland en Iran-gezinde milities), anderzijds de door Koerden geleide Syrische Democratische Strijdkrachten (SDF), die wordt gesteund door Washington.

Het regime is actief op de westoever van de Eufraat, de SDF op de oostelijke oever. Beide partijen zijn verwikkeld in een wedloop om de controle over het strategische grensgebied met Irak. Daar liggen ook 's lands belangrijkste oliebronnen. De Koerden en met hen samenwerkende Arabische milities controleren nu een groot deel van het noorden en het oosten van het land.

SDF

Een referendum over onafhankelijkheid keerde zich tegen de Koerden

Een topadviseur van de Syrische president Bashar al-Assad zei dinsdag in een tv-interview dat Damascus niet zal accepteren dat de stad Raqqa in handen blijft van de SDF. Ook maakte ze duidelijk dat er geen sprake kan zijn van autonomie voor de Koerden. 'Over verdeling van het land of zogenaamd federalisme valt niet te praten', aldus Bouthaina Shaaban.

Wat onlangs in Iraaks Koerdistan is gebeurd, moet volgens haar een les zijn voor de SDF. Een referendum over onafhankelijkheid keerde zich tegen de Koerden. Buurlanden Turkije en Iran sloten de autonome regio af en ook de VS lieten de Koerdische leiders vallen. Het Iraakse leger pakte met Iraanse steun alle gebieden terug die Koerdische pehmerga's eerder op IS hadden veroverd, zoals de oliestad Kirkuk.