George Soros.
George Soros. © ANP

Rusland doet stichting filantroop George Soros in de ban

In een nieuwe aanval op niet-gouvernementele organisaties heeft Rusland de pro-democratische ngo van miljardair George Soros in de ban gedaan. Wie in Rusland nog zaken doet met de Open Society Foundations riskeert een gevangenisstraf van zes jaar.

De Russische procureur-generaal merkte de ngo maandag aan als 'ongewenste organisatie'. Open Society Foundations bedreigt 'de grondslag van het constitutionele stelsel van de Russische Federatie en de staatsveiligheid', aldus de verklaring. Ook de door Soros gefinancierde Open Society Institute's Assistance Foundation werd verboden. Wat de organisaties verkeerd doen, werd niet vermeld.

De van origine Hongaarse miljardair en filantroop George Soros geeft al meer dan dertig jaar subsidie aan organisaties die opkomen voor democratie en mensenrechten. Zijn stichting speelde een belangrijke rol in de democratisering van Oost-Europa en Rusland na de val van de muur. In Rusland steunt de stichting talloze organisaties, onder meer in wetenschap, onderwijs en mensenrechten.

Belangrijke vangst
Daarmee is de Open Society Foundations een belangrijke vangst op de Russische lijst 'ongewenste organisaties'. Sinds mei belanden daar organisaties op die volgens het Kremlin de binnenlandse politiek van Rusland proberen te beïnvloeden. In juli werd het Amerikaanse National Endowment for Democracy verbannen en besloot de MacArthur Foundation te stoppen in Rusland.

Het verbod is de uiterste vorm van ondankbaarheid

Svetlana Gannoesjkina van Memorial en het Civic Assistance Committee

Open Society Foundations staat al langer onder druk in Rusland. Onlangs verwijderden schoolbibliotheken geschiedenisboeken van Britse historici die de stichting geschonken had. De boeken van de gerenommeerde historici Antony Beevor en John Keegan en zouden 'foutieve informatie' bevatten over de Tweede Wereldoorlog.

Ondankbaarheid
'Het verbod op Open Society Foundations is de uiterste vorm van ondankbaarheid', zegt Svetlana Gannoesjkina van Memorial en het Civic Assistance Committee, een mensenrechtenorganisatie en een vluchtelingenorganisatie die subsidie ontvangen van Open Society Foundations. 'Na de ineenstorting van de Sovjet-Unie was Soros de eerste die Rusland geholpen heeft. Hij was de eerste die in Rusland geloofde.'

De hoop dat Rusland deel zou worden van de geciviliseerde wereld is vernietigd door Poetin

Svetlana Gannoesjkina van Memorial en het Civic Assistance Committee

Van haar eerste subsidie uit het fonds van Soros betaalde Gannoesjkina in 1997 de operatie van een vluchteling met een hersentumor. 'Het was zo bijzonder toen ik die subsidie kreeg. Iedereen dacht dat Rusland deel zou worden van de geciviliseerde wereld en dat alles prachtig zou worden. Maar die hoop is vernietigd door de ambities van één man, Vladimir Vladimirovitsj Poetin.' Van de laatste subsidie hielp Gannoesjkina oorlogsvluchtelingen uit Oost-Oekraïne.

Soros wil zijn missie in Rusland nog niet opgeven. 'We vertrouwen erop dat deze beslissing een tijdelijke afdwaling is', liet hij weten in een schriftelijke verklaring.