Een Islamitische Staat strijder.
Een Islamitische Staat strijder. © AFP

Islamitische Staat is glashelder over beweegredenen

Na elke terreuraanslag kun je erop wachten. Eerst is er de schok, dan volgt de verwarring. Niet veel later verlaten de duiders hun studeerkamer om ijverig aan het verklaren te slaan.

In januari, na de bloedbaden bij Charlie Hebdo en een Joodse supermarkt, waren ze er snel uit. Natuurlijk, ze keurden de terreurdaden ten strengste af. Maar had het blad geen satire bedreven waarin het ook de islam te pakken nam, er was niks gebeurd. En zou Israël zich niet zo misdragen in het Midden-Oostenconflict, de Joden in die supermarkt was geen haar gekrenkt.

Het klonk plausibel. Maar aldus maakten de duiders de slachtoffers wél losjes medeschuldig aan hun eigen lot. Had het meisje geen kort rokje gedragen, ze was niet verkracht.

Dit weekend kon zo'n causaal verband wat minder eenvoudig worden gelegd. Want of er cartoonisten en Joden zaten onder de slachtoffers, was voor de terreur-plegers irrelevant. Ze doodden zonder aanzien des persoons.

Dat was onbevredigend voor de duiders. Er móést meer achter zitten. Dus werden we de afgelopen dagen wederom overspoeld met termen als 'voedingsbodem', 'achterstand', 'discriminatie', 'islamofobie'. Zou het Westen, zeg maar, zijn islamitische bevolking beter hebben behandeld, dit terrorisme zou nu niet bestaan.

Glashelder

Iederéén die zich niet onderwerpt aan hun ideologie verdient de slavernij of de dood

Andere duiders beseften best dat deze redenering lelijk tekortschiet - alleen al omdat het kalifaat dan geen tienduizenden maar miljoenen aanhangers zou tellen. Maar ook zij benadrukten dat wij wél moeten doorgronden wat zich in de hoofden van de terreurplegers afspeelt. Je moet proberen 'te begrijpen wat die jongens beweegt', zei filosoof Hans Achterhuis over de kwestie.

Vraagje: waarom luisteren we niet naar wat het gezelschap dat zich Islamitische Staat noemt daar zelf over zegt? De luitjes zijn immers glashelder over hun beweegredenen: iederéén die zich niet onderwerpt aan hun ideologie verdient de slavernij of de dood. Hun streven is al evenmin in nevelen gehuld: uiteindelijk moet de zwarte vlag op alle continenten wapperen. Heel veel ingewikkelder is het niet. Heel veel gruwelijker ook niet.

Zo'n abjecte heilsleer valt verder niet te doorgronden. Sterker, we zouden die niet eens moeten willen doorgronden. Op de abjecte heilsleer van de nazi's was maar één antwoord. Dat is ook het enige antwoord op de nazi's van de 21ste eeuw.