Emmanuel Macron
Emmanuel Macron © AFP

Franse minister Macron van Economische Zaken treedt af

De Franse minister van Economische Zaken Emmanuel Macron is dinsdag afgetreden. Hij wil zich helemaal wijden aan zijn beweging En Marche!, waarmee hij Frankrijk wil vernieuwen, vooral door een liberalisering van de economie. Macron wilde nog niet zeggen of hij zich kandidaat zal stellen voor de presidentsverkiezingen van 2017.

Door zijn ontslag heeft Macron zijn handen vrij om een concreet politiek programma te formuleren voor zijn beweging. Tot dusverre werd hij daarin belemmerd door zijn ministerschap. Zodra hij een taboe aanroerde, zoals de 35-urige werkweek, werd hij tot de orde geroepen door premier Valls en andere socialistische leiders.

Logischerwijze zou dit politieke programma de opmaat moeten vormen voor zijn kandidatuur voor 2017. In een half uur durend tv-interview zei hij gisteravond dat zijn ideeën voor 2017 waren. Niettemin weigerde hij nog steeds uitsluitsel over zijn kandidatuur te geven. Een probleem voor Macron is de positie van president Hollande, die pas in december zal besluiten of hij zich herkiesbaar stelt. Macron kan zich moeilijk keren tegen de man die hem in 2014 als minister naar voren schoof. Dat zou als verraad worden opgevat. Waarschijnlijk verwacht Macron dat Hollande zal afhaken, omdat hij tot de conclusie moet komen dat hij geen enkele kans maakt.

Golden boy

Als minister van Economische Zaken groeide Emmanuel Macron (38) snel uit tot een van de populairste Franse politici. Een golden boy, afgestudeerd aan twee topopleidingen, miljonair geworden bij de zakenbank De Rotschild. In april 2016 lanceerde hij zijn eigen beweging En Marche! Een opmerkelijke stap: een minister in een socialistische regering begint een eigen, liberaal getinte beweging die volgens Macron zelf 'niet links en niet rechts is'. Tijdens een bijeenkomst met zijn aanhangers in juli bleek hoe moeizaam deze spagaat is. Macron sprak anderhalf uur, maar deed geen enkel concreet voorstel, omdat hij niet met president Hollande en premier Valls in conflict wilde komen.

Het fenomeen-Macron begon dan ook een beetje af te bladderen. Zijn populariteitsscore daalden, hoewel hij nog altijd de meest geliefde minister is. Zijn ontslag geeft hem weer de kans om zich te profileren als een frisse wind, een voor Franse begrippen zeer jonge politicus die vindt dat Frankrijk zich eindelijk moet aanpassen aan de globalisering, ook al moeten daarvoor de heilige huisjes van de vakbonden worden gesloopt.

Voor 2017 heeft hij wel een paar flinke handicaps. Hij is vooral populair bij hoger opgeleiden en weet vooralsnog geen brug naar lager opgeleiden te slaan. Bovendien zijn Macrons ideeën toegesneden op 2014, toen de economie centraal stond in het publieke debat. Na de aanslagen van Parijs en Nice zijn identiteit, immigratie en islam centrale thema's geworden, terwijl Macron liever praat over het begrotingstekort dan over de boerkini.

Voor president Hollande is het ontslag van Macron een tegenvaller. Hij had gehoopt dat Macron in 2017 de stemmen van liberale kiezers voor hem zou verzamelen. Anderhalve week geleden stelde de linkse ex-minister Montebourg zich al kandidaat tegen Hollande. Door het vertrek van Macron wordt het isolement van de president verder versterkt, zo werd gisteren opgemerkt door verschillende politici van links en rechts.