Fietsers in het centrum van Londen.
Fietsers in het centrum van Londen. © AFP

Dragen fietshelm verdeelt Britten nog meer dan Brexit

Er is een onderwerp dat de Britten nog meer verdeelt dan Brexit: het dragen van een fietshelm. Een bericht in The Times, eind vorige week, dat de staatssecretaris voor Wegverkeer Jesse Norman plannen heeft voor een helmplicht heeft verhitte discussies veroorzaakt. De Conservatieve bewindsman ontkende dat hij een voorstander is, maar zou slechts bereid zijn om te luisteren naar argumenten voor zo'n omstreden draagplicht.

Zeven van de tien Britse fietsers dragen reeds een helm, temeer daar ze deze vorm van transport meer zien als een sportieve uitdaging dan een 'way of life'. In Londen rijden forensende fietsers met aanzienlijke snelheden van of naar hun werk, in de hoop persoonlijke records te breken in Strava-segmenten met poëtische namen als Col de Molesworth, Kentucky Fried Climb en No Lights! Sprint Home! Tevens dragen ze vaak felgekleurde hesjes, iets wat mogelijk ook een verplichting zal worden.

Fietsveiligheid

Het zal komend jaar allemaal ter sprake komen in een consultatieronde over de fietsveiligheid. Een hersenletstelstichting, Headway genaamd, zal de politicus proberen over te halen om fietshelmen te verplichten. Er is waarschijnlijk voldoende anekdotisch - en emotioneel - materiaal voorhanden waaruit blijkt dat sommige omgekomen fietsen nog hadden geleefd wanneer ze een helm hadden gedragen, alsmede verhalen waarin een helm redding heeft gebracht.

Tegenstanders wijzen erop dat in landen waar zo'n helm verplicht is gesteld het aantal fietsers is afgenomen, een trend die fietsen juist gevaarlijker maakt. Het verplichten van een helm draagt volgens hen juist bij aan het idee dat fietsen een gevaarlijke bezigheid is. Ook zou het fietsers een vals gevoel van veiligheid geven. In plaats van fietsers uit te rusten als middeleeuwse ridders zou de overheid moeten zorgen voor meer fietspaden en een betere rechtspositie van fietsers.

Minder fietsers

Nederlandse fietsers dragen zelden helmen en toch is het de veiligste plek op aarde om te fietsen

Rachel Holdsworth, columnist the Daily Telegraph

Voormalig Olympisch wielerkampioen, fietsactivist en helmenmaker Chris Boardman is vooral bang dat een helmplicht gaat zorgen voor minder fietsers, wat slecht is voor de volksgezondheid en indirect meer doden veroorzaakt dan het niet dragen van een helm. In de discussie duikt Nederland vaak op als gidsland, bijvoorbeeld bij Rachel Holdsworth. 'Nederlandse fietsers dragen zelden helmen en toch is het de veiligste plek op aarde om te fietsen', schreef de columniste in the Daily Telegraph.

Boardmans collega-Olympiër James Cracknell, die goud won als roeier, heeft zich wel voor een helmplicht uitgesproken. Hij was zeven jaar geleden omver gereden door een vrachtwagen en overleefde het mede dankzij een helm. 'Ik zie geen nadelen behalve slecht zittend haar.' Op het eiland zijn vorig jaar ongeveer honderd fietsers omgekomen in het verkeer. Voorstanders van helmen vermoeden dat dat aantal met 10 tot 16 procent kan dalen door hoofdbescherming.


Fietshelm in Nederland? Belachelijk

De Nederlander verzet zich haast ritueel tegen door de overheid opgelegde regels. Fietshelm? Belachelijk. Totdat het 'mag' van de groep, betoogt Sander van Walsum in dit stuk uit 2014.