Britten leggen omstreden tunnel onder Stonehenge, 'grootste vandalistische daad in afgelopen 12.000 jaar'
© AFP

Britten leggen omstreden tunnel onder Stonehenge, 'grootste vandalistische daad in afgelopen 12.000 jaar'

Unesco, archeologen, universiteiten en druïden blijven fel tegen

Iedere Engelsman is er wel eens langsgereden, als automobilist, buspassagier, vrachtwagenchauffeur of als kind op de achterbank: Stonehenge. Langs de A303 tussen Londen en het zuidwesten zijn de megalithische stenen in hun volle glorie te aanschouwen, meestal in langzaam rijdend tot stilstaand verkeer. Maar nu heeft de Britse regering besloten een tunnel aan te leggen.

Eind jaren tachtig waren de plannen er al om een drie kilometer lange tunnel aan te leggen. De hoop bij het bedrijfsleven, plaatselijke bewoners en de Britse evenknie van de ANWB is dat de verkeersdrukte op deze provinciale weg daardoor afneemt, en daarmee de luchtvervuiling. Het uitzicht op het monument zorgt er immers voor dat mensen langzamer gaan rijden. Transportminister Chris Grayling noemde het 'een grote beslissing voor de toekomst van het land en welvaart in het zuidwesten'.

Nu nog gratis zichtbaar, straks betaalt iedereen twintig euro

De grootste vandalistische daad in de afgelopen 12.000 jaar

Historicus Tom Holland

English Heritage, de monumentenorganisatie die Stonehenge beheert, is eveneens een voorstander. Het verdwijnen van autoverkeer van de oppervlakte zou een terugkeer zijn van de rust ter plekke. De tunnel zorgt er bovendien voor dat Stonehenge alleen nog te zien is voor bezoekers die bereid zijn om een toegangskaartje van omgerekend twintig euro aan te schaffen.

Het adviesorgaan van de Unesco vreest daarentegen dat de status van Stonehenge als werelderfgoed op het spel komt te staan. Een bijkomend bezwaar komt uit archeologische hoek. Onderzoekers van de Universiteit van Buckingham hebben beweerd dat de kalkgrond er zó fragiel is dat grootscheepse graafwerkzaamheden ervoor kunnen zorgen dat de stenen wegzakken. Deze zorg wordt gedeeld door druïden. Het ministerie zegt aan deze bezwaren tegemoet te zijn gekomen door de tunnel vijftig meter verder weg aan te leggen. Historicus Tom Holland noemt de aanleg desondanks 'de grootste vandalistische daad in de afgelopen 12.000 jaar'.

Over de kosten bestaan ook vraagtekens. Toen de regering-Blair de tunnel wilde bouwen werden de kosten geraamd op een kwart miljard euro. De aanleg ging toen niet door, omdat er geld nodig was om oorlog te voeren in Irak. Inmiddels kost de tunnel vijf keer zoveel. 'Het is altijd een raadsel voor me waarom infrastructurele projecten zo duur zijn in ons land,' schreef Philip Johnston in The Daily Telegraph, wijzend ook op de Hogesnelheidslijn en de nieuwe landingsbaan van Heathrow. De tunnel moet over twaalf jaar gereed zijn.