Een Tesco-filiaal ten noorden van Londen.
Een Tesco-filiaal ten noorden van Londen. © REUTERS

Britse voedselindustrie in verlegenheid: grootste kippenleverancier verpakt oude kippen opnieuw

Oude kippen opnieuw verpakt met ander etiket

Uit een undercoveroperatie van Britse media blijken illegale praktijken bij de grootse kippenleverancier van het eiland, 2 Sisters Food Groep. Volgens The Guardian en ITV Nieuws worden oude kippen als nieuw verpakt. Marks & Spencer, Lidl en Aldi nemen voorlopig geen producten meer af, maar voor de rest reageren de Britten laconiek op het nieuwste voedselschandaal.

Zich voordoend als gewone arbeider begaf een Guardian-journalist zich twaalf dagen op de werkvloer van een fabriek nabij Birmingham, waar de kippen na een kortstondig verblijf in de gaskamers gereed worden gemaakt voor consumptie. Gemiddeld behandelt een werknemer 6 duizend kippen per week, tijdens tien uur durende werkdagen. Vrijwel de meeste werknemers komen uit het buitenland.

Tot de klanten van 2 Sisters Food Group behoren de supermarkten Tesco, Sainsbury, M&S, Asda, Morrisons, Aldi en Lidl, plus fastfoodketen KFC. Het duurdere Waitrose haalt de kippen van elders. De journalist zag dat blote kippenlichamen die op de vloer waren beland weer op de lopende band werden gelegd, dat etiketten met de overlijdensdatum werden ververst en dat kippen die terug waren gekomen van de ene supermarkt in een nieuwe verpakking naar een andere werden verzonden.

Naast getuigenverklaringen zijn er ook camerabeelden. Eigenaar Ranjit Singh Boparan, die van slagersjongen is opgeklommen tot 'kippenkoning' meldde via zijn advocaten dat hij zich niet herkent in de aantijgingen. Twee jaar terug werd de mediaschuwe Boparan bij het in ontvangst nemen van een eredoctoraat nog geëerd om zijn aandacht voor voedselveiligheid.

Paardenvlees

De Food Standard Agency, de Britse Voedsel- en Warenautoriteit, ging na de onthulling meteen kijken, maar trof geen misstanden aan. De instantie heeft The Guardian om meer informatie verzocht. Volgens de verslaggever zijn de misstanden systematisch en geen individuele fouten, zoals het bedrijf stelt. Drie jaar geleden kwam de kippenindustrie al in opspraak nadat was gebleken dat de hygiënevoorschriften zo laks werden opgevolgd dat besmetting met de voor mensen gevaarlijke campylobacterie op de loer lag. Marktleider 2 Sisters was een van de boosdoeners. Sinds 2012 is 2 Sisters eigenaar van Stroteboom, maar dat staat buiten de huidige kwestie.

Voor de Britten doet het gerommel denken aan het paardenvleesschandaal van vier jaar geleden toen bekend werd dat rundvlees in diepvriesmaaltijden in werkelijkheid vaak paardenvlees was. Dat zorgde voor opschudding, vooral omdat Britten het eten van paarden onkies vinden. Bij de onthullingen over de kippenindustrie ontbreekt vooralsnog de ophef. 'Dat kan nog komen,' verwacht professor Erik Millstone, als voedseldeskundige verbonden aan de universiteit van Sussex, 'als de beelden op televisie worden vertoond. The Guardian wordt niet veel gelezen. Ik herinner me dat mijn landgenoten in 1985 tijdelijk worsten links lieten liggen na een soortgelijk voedselschandaal.'

Macht bij supermarkt

Volgens Millstone bewijst het Guardian-onderzoek dat de voedselinspectie weer op volle sterkte moet worden gebracht na jaren van bezuinigen. 'De geplande privatisering van de inspectie leidt in de praktijk tot minder controles. Nu al wordt er te veel vertrouwd op de inspecties van de supermarkten zelf.'

De supermarkten zijn machtig in het Verenigd Koninkrijk en worden ervan beticht leveranciers, zoals melkboeren, financieel uit te knijpen. Zelfs het grote 2 Sisters is hier niet ongevoelig voor. De omzet van het concern, waar ook restaurants onder vallen, is 3,1 miljard pond, maar de winstmarge in de vleesverwerking is gering. Slechts een derde van de Britten, zo bleek vorig jaar uit een onderzoek van NatCen, vertrouwt de supermarkten, een percentage dat voor de overheid even hoog ligt. De voedselinspecteurs (68 procent) en de boeren (58) scoren beter op dit terrein. Bij een voedselschandaal gelooft slechts 8 procent de berichtgeving in de media.