Een van de foto's die de aap met het toestel van Slater maakte.
Een van de foto's die de aap met het toestel van Slater maakte. © David J. Slater

Aap klaagt fotograaf aan voor het auteursrecht van zijn wereldberoemde selfie

De fotograaf David Slater ziet het na een jarenlange rechtsprocedure niet meer zitten. Kan een zwartkuifmakaak aanspraak maken op het auteursrecht van zijn wereldberoemde selfie?


De Engelse natuurfotograaf die al jaren in een juridisch conflict is verwikkeld over de auteursrechten van een selfie van een aap, zit financieel aan de grond. David Slater heeft naar eigen zeggen geen geld meer voor nieuwe fotoapparatuur, kan zijn advocaat niet meer betalen en volgde deze week noodgedwongen de zitting voor een Amerikaanse federale rechtbank vanuit zijn huis in Wales via een streamverbinding.

Nu was Naruto, de Indonesische zwartkuifmakaak die in 2011 een foto van zichzelf zou hebben gemaakt met de camera van Slater, ook niet aanwezig. De 8-jarige aap zat vrolijk in de jungle van Sulawesi, terwijl dierenbeschermingsorganisatie Peta er opnieuw namens hem op aandrong dat hij als maker van de beroemde foto de rechten heeft. En daarmee dus ook aanspraak kan maken op de opbrengsten van het beeld dat viraal ging op internet en in tijdschriften en kranten werd gepubliceerd.

Ik sta versteld van het Amerikaanse juridische systeem. Het zou toch moeten uitmaken dat de juiste aap mij aanklaagt

Fotograaf David Slater

Het is een eis die een lagere Amerikaanse rechter vorig jaar verwierp, omdat volgens hem dieren niet onder de copyrightwet vallen. Peta wilde echter van geen nee weten en ging in beroep. Slater erkent nog altijd dat niet hij, maar een aap destijds honderden foto's van zichzelf, zijn omgeving en andere zwartkuifmakkaken maakte. De meeste beelden mislukten, maar de Britse natuurfotograaf koos enkele foto's die wel scherp waren, zette deze op internet en legde het auteursrecht ervan vast. Daarmee naar eigen zeggen dus ook van de wereldberoemde selfie.

De Amerikaanse federale rechtbank kwam deze week tijdens de zitting niet eens toe aan een mogelijke beantwoording van de slepende auteursrechtvraag. Plotseling zijn er twijfels of Naruto destijds in het oerwoud wel op het knopje heeft gedrukt. Volgens Slaters advocaat zou de zwartkuifmakaak op de foto een vrouwtje zijn. Het zou gaan om Elle uit dezelfde apengroep als Naruto. Peta ontkent stellig en houdt vol dat Naruto wel degelijk op de selfie is te zien. Maar de organisatie wilde niet beantwoorden waarom bioloog Antje Engelhardt, die Naruto al sinds zijn geboorte kent en hem als zijn 'juridische vriend' bijstond, onverwachts voor de zitting is opgestapt.

Fotograaf Slater vraagt zich intussen af hoe lang hij nog normaal met deze affaire kan omgaan. 'Ik sta versteld van het Amerikaanse juridische systeem. Het zou toch moeten uitmaken dat de juiste aap mij aanklaagt', klaagde hij tegen de Engelse media.