'Molenbeek is geen failed state'

Commentator Bart Eeckhout woont in Molenbeek

Potentiële terroristen hebben de indruk gekregen dat ze in Molenbeek met rust worden gelaten, zegt Bart Eeckhout. Woonachtig in Molenbeek en commentator van De Morgen.

U woont in Molenbeek. Hoe heeft u de afgelopen dagen ervaren?

Lees ook

Op de hoogte blijven van de laatste ontwikkelingen na de aanslagen in Parijs? Volg ons liveblog.

'Voor de mensen die in Molenbeek wonen, er ook graag en veilig wonen, waren deze dagen een moment van grote frustratie. Omdat wat er gebeurd is, haaks staat op hoe wij het ervaren om hier te leven. Molenbeek is een grote stad met honderdduizend inwoners, het is geen Brussels wijkje. Het heeft alle problemen van de grote stad. Molenbeek is een van de armste gemeentes van het land, heeft een hoge bevolkingsdichtheid, een internationale bevolking en een jongerenwerkloosheid van veertig procent. Ik woon hier nu tien jaar, met mijn gezin. De afgelopen vijf jaar is het verbeterd en er is onder andere geïnvesteerd in ruimtelijk ordening. Het heeft er slechter voor gestaan dan nu. Maar er liggen wel degelijk problemen aan de oppervlakte, het is geen toeval wat er is gebeurd. Ik schrijf ook al jaren kritisch over Molenbeek, ik wil dus geen promotiepraatje ophangen.'

Het probleem waar we nu mee te maken hebben, stamt uit de jaren negentig

Ja, want Molenbeek is toch het voorbeeld van de ontspoorde samenleving?

'Ik huiver van de term ontspoorde samenleving want het is in Molenbeek rustig op straat, het heeft geen getto's of no-go-areas en we kennen hier geen ernstige straatcriminaliteit. Er gaat van alles fout maar Molenbeek is geen failed state.'

De aanslagplegers in Parijs zijn anders niet de eerste terroristen die uit de gemeente komen.

'Dat klopt. Het probleem waar we nu mee te maken hebben, stamt uit de jaren negentig.  Toen voor het eerst duidelijk was dat een radicale stroming van de islam aan kracht won, is de politiek onachtzaam geweest. De partijen die aan het bewind waren, de Franstalige partijen en de socialisten met name, hebben ervoor gekozen mensen uit de buurt gemeentebanen of een plek op de partijlijst te geven. Voor een stuk om te integreren maar anderzijds vanuit politieke motieven. Dit beleid heeft cliëntelisme in de hand gewerkt: je geeft mensen een baantje en in ruil daarvoor moeten zij stemmen uit de gemeenschap leveren. Verder werden er geen vragen gesteld. De gevolgen daarvan zien we nu. De radicale islam heeft te lang politiek vrije baan gekregen. Tegelijk hebben politiediensten te weinig middelen gekregen om op te treden tegen de gevaren. Potentiële terroristen hebben daardoor de indruk gekregen dat ze in Molenbeek met rust worden gelaten. En komen dus zelfs uit Frankrijk om hier hun daden voor te bereiden. Daarom is het ook een specifiek probleem van Molenbeek en niet van buurtgemeentes met hetzelfde sociale profiel.'

Wat heeft u daarvan meegekregen op straat?

Ik zie dat de orthodoxie toeneemt, ik zie meer mannen met baarden, meer vrouwen met sluiers

'Je ziet het niet, uiteraard. De islam heeft wel een meer publieke plaats ingenomen in het straatbeeld in heel Europa. In Molenbeek, waar veertig procent van de inwoners moslim is, scheelt dat in de zichtbaarheid. Dat uiterlijk vertoon is meestal een uiting van een conservatievere islam. Dat is op zich geen probleem. Maar dan wordt het moeilijk voor een blanke, niet-gelovige buitenstaander, zoals ikzelf, omdat het verschil tussen wat orthodox is en wat radicaal moeilijk in te schatten is. Ik zie dat de orthodoxie toeneemt, ik zie meer mannen met baarden, meer vrouwen met sluiers. Daar heb ik geen probleem mee, maar het is voor mij niet duidelijk wat vroomheid is en wanneer het radicale begint. Dat is ook het gesprek dat wij als gelovigen en niet-gelovigen in Molenbeek moeten gaan voeren. We moeten niet de hele moslimgemeenschap stigmatiseren maar de moslimgemeenschap moet ons helpen om de boodschap te verspreiden dat wij, moslims en niet-moslims, hier in onze westerse samenleving over bepaalde grondvrijheden niet zullen onderhandelen.'

Een ding moeten we zeker niet doen: ontkennen dat er geen werk aan de winkel is

Wat moet er nog meer gebeuren?

'Ik ben niet tegen repressief optreden. Daarnaast moeten we racisme aanpakken zodat mensen zich minder uitgesloten voelen. Anderzijds moet ook duidelijk gemaakt worden dat er wel degelijk kansen voor het grijpen liggen. Ook moeten de politiediensten effectiever georganiseerd worden. De stad Brussel kent zes verschillende politiediensten en heeft daarnaast nog een nationale politie. Dat zijn zeven kansen om langs elkaar heen te communiceren bij veiligheidsbeleid, en informatie niet goed over te dragen. Een ding moeten we zeker niet doen: ontkennen dat er geen werk aan de winkel is.'

Gaat het lukken om die Brusselse politie- en veiligheidsdiensten meer te laten samenwerken?

'Nee. Er zijn een aantal politieke machten die niet de behoefte voelen om een deel van het veiligheidsmacht af te staan. Zowel links als rechts zal dat weigeren. Een groot deel van het probleem is het politieke eilandenrijk waar wij mee te maken hebben. Dat is de bittere waarheid.'

Reacties (3)

U hebt javascript nodig om een reactie achter te laten.
Plaats een reactie Nog 600 tekens
  • aba4567 -
    Ik heb echt geen reden, de woorden van Bart Eeckhout, ook maar op enigerlei wijze in twijfel te trekken. Dit is de getuigenis en analyse van een echte burger een echte Molenbeker van het volk, dat top down, al decennia wordt genegeerd, door o.m. de politiek, niet alleen in Molenbeek,Brussel of de EU.
  • Theo Benschop -
    Als dit de bittere waarheid is, is er voor de mensen in Molenbeek die een heldere visie over deze bittere waarheid hebben inderdaad op het gebied van "werk aan de winkel" met een vinger op de pols genoeg stof om aan het betreffende politieke eilandenrijk in het Nederlands, Vlaams, Frans of een andere taal de boodschap over te brengen dat het toch anders aangepakt zou moeten worden dan het nu door het betreffende politieke eilandenrijk wordt aangepakt.
  • Giordano Bruno -
    Citaat: '...de moslimgemeenschap moet ons helpen om de boodschap te verspreiden dat wij, moslims en niet-moslims hier in onze westerse samenleving over bepaalde grondvrijheden niet zullen onderhandelen...' === Reactie: De moslims over de ene soort grondrechten, en de niet-moslims over de andere ...