Dit egodocument is niet alleen een biografie van haar vader en een intiem portret van Suriname, maar vooral een zelfonderzoek.
Dit egodocument is niet alleen een biografie van haar vader en een intiem portret van Suriname, maar vooral een zelfonderzoek. ©

Auteur wordt krachtiger als Amatmoekrim teugels laat vieren

Boek (non-)fictie - Tenzij de vader (Karin Amatmoekrim)

Onsentimentele ontdekkingstocht naar haar vader.

Karin Amatmoekrim, Tenzij de vader (***). (Non-)fictie. Prometheus; 272 pagina's; euro 19,95.

Karin Amatmoekrim is 11 als haar moeder vertelt dat niet de dronken Hollandse zeeman die weer eens hardhandig door de politie uit huis is verwijderd, maar een Surinaamse sportheld haar heeft verwekt. Eric Lie heet hij, Surinames hoogste grand master in taekwondo.

Amatmoekrim begint een beleefde briefwisseling met haar nieuwe vader, pas vanaf haar studententijd durft ze het aan haar geboorteland te bezoeken. Ze leert er ooms en tantes kennen, haar vader zelf en zijn vrouw, talloze halfbroertjes en -zusjes. Eric Lie, een vrolijke, sterke man die graag jaagt (en niet alleen op dieren), ontvangt haar hartelijk, maar ook vanzelfsprekend, zonder berouw over de gemiste jaren. De dochter blijft gereserveerd, ze weet niet goed wat hij voor haar betekent. Uiteindelijk besluit ze een boek over hem te schrijven, om hem daarmee naar zich toe te schrijven. Tenzij de vader, Amatmoekrims zesde boek, is het resultaat.

Het project is een grote worsteling. Het blijkt gemakkelijker om een vaderfiguur ofwel als mislukt te zien (de zeeman) of op afstand te mythologiseren; iemand in zijn grijstinten bezien maakt haar zelf kwetsbaar, omdat ze daarmee zichzelf en haar eigen moralisme ook opnieuw moet bekijken. Zo is dit egodocument niet alleen een biografie van haar vader en een intiem portret van Suriname, maar vooral een zelfonderzoek.

Aanvankelijk blijft het boek wat netjes, een ingehouden, onsentimenteel verslag van de eerste ontmoetingen. Vanaf het tweede deel laat Amatmoekrim de teugels vieren; de mens wordt kwetsbaar, terwijl de auteur juist krachtiger wordt, met lyrische passages en treffende observaties. 'Ik dacht jarenlang dat ik mezelf had uitgevonden, alleen om te ontdekken dat ik een kopie was van iemand anders, namelijk mijn vader.'