Een controle bij de Merwedebrug in 2016.
Een controle bij de Merwedebrug in 2016. © ANP

Minder alcoholcontroles: sociale media nekken de klassieke alcoholfuik

De politie controleert steeds minder met groots opgezette controles op rijden onder invloed. De alcoholfuik heeft aan effectiviteit ingeboet omdat automobilisten elkaar waarschuwen via sociale media. In plaats daarvan zet de politie 'vliegende brigades' in. Daarnaast gaan coffeeshops hun klanten waarschuwen voor meer drugscontroles in het verkeer.

In de periode 2014-juni 2017 werden bij controles 96.431 overtredingen geconstateerd voor rijden onder invloed. In 95,5 procent ging het om alcohol, in 3,3 procent om rijden onder invloed van drugs of medicijnen. In 1,2 procent van de gevallen weigerde de bestuurder een ademanalyse of bloedproef.

Afname controles

Waar werden dronken bestuurders betrapt?

Hoe zit het bij u in de buurt? Klik hier voor een interactieve kaart van alle controles in Nederland.

Uit cijfers die de Volkskrant heeft opgevraagd met een WOB-verzoek, blijkt dat het aantal alcoholcontroles de laatste jaren is afgenomen. Controles zijn ook kleiner van omvang. De Maasboulevard en de Maastunnel in Rotterdam zijn de straten waar de meeste chauffeurs zijn betrapt, gevolgd door de Overtoom in Amsterdam. Opvallend op de 14de plaats is de Zeeweg in Overveen - de route van Bloemendaal aan Zee richting Haarlem.

Egbert-Jan van Hasselt, projectleider infrastructuur bij de Nationale Politie, bevestigt de dalende trend. 'De BOB-campagnes hebben gewerkt en het wordt steeds minder maatschappelijk getolereerd om met drank op achter het stuur te kruipen.' Wel is nog steeds bij 20 tot 30 procent van de auto-ongelukken alcohol een van de oorzaken. Naar schatting vallen jaarlijks 75 tot 140 verkeersdoden als gevolg van alcohol. 'Botsen is blazen, los van de schuldvraag', zegt Van Hasselt.

De prioriteiten van de politie liggen elders, zoals bij woninginbraken, cybercrime en veelvoorkomende misdrijven

Toch liggen de prioriteiten van de politie elders, zoals bij woninginbraken, cybercrime en veelvoorkomende misdrijven. 'De burgemeesters en het Openbaar Ministerie bepalen met de politie waar onze prioriteit ligt', zegt Van Hasselt. 'Wij doen wat ons opgedragen wordt, er zit een grens aan onze capaciteit.'

Terwijl het aantal alcoholcontroles afneemt, verwacht de politie de komende jaren meer bestuurders te controleren op drugs. Sinds 1 juli mag daarvoor een speekseltester worden gebruikt als objectief meetinstrument.

Speekseltest

Voorheen moesten we meteen door een arts bloed laten afnemen op het bureau. 'De speekseltest geeft dus een snelle eerste indicatie', zegt Van Hasselt van de nationale politie. 'Daarna weet je of een bloedtest nodig is.'

Alle agenten worden nu opgeleid om de speekseltest te gebruiken, een traject van ongeveer 2 jaar. Inmiddels zijn er sinds juli al gemiddeld 200 bloedmonsters voor onderzoek naar het NFI gestuurd. 'Daar zijn dus de nodige speekseltest aan vooraf gegaan', aldus Van Hasselt.

Landelijke campagne

Tot veertien uur na gebruik kan de test nog positief uitvallen

Derrick Bergmann, voorzitter van cannabisorganisatie VOC

Coffeeshophouders lanceren woensdag een landelijke campagne over de risico's van blowen in combinatie met autorijden. 'Consumenten hebben geen idee wat ze boven het hoofd hangt', zegt Derrick Bergmann, voorzitter van cannabisorganisatie VOC. 'Tot 14 uur na gebruik kan de test nog positief uitvallen. Als je om 21 uur een joint opsteekt en de volgende morgen om 8 uur naar je werk rijdt, kun je de pineut zijn.' Coffeeshops en blowers vinden dat onrechtvaardig, want het high-effect van wiet is doorgaans al na 4 uur uitgewerkt.

Volgens het Trimbos-instituut wijzen nieuwe onderzoeken uit dat de THC, de werkzame stof van cannabis, al sneller uit speeksel en bloed is verdwenen. 'Als je een joint rookt, ben je in het algemeen 3 tot 4 uur onder invloed', zegt Eva Ehrlich van het Trimbos instituut. 'Na 6 tot 8 uur is THC niet meer aan te tonen in speeksel. Een enkele uitzondering daargelaten, bijvoorbeeld als iemand veel blowt en een slecht gebit heeft.'


Oppassen geblazen

Grote alcoholfuiken zijn uit de tijd, vliegende brigades zijn effectiever. De politie kan bovendien gemakkelijker bestuurders met drugs op detecteren. Ontdek hier waar en wanneer de meeste mensen tegen de lamp lopen en zoom in op je eigen buurt.