Kamer wil opheldering over beperkte inzetbaarheid F-16's
©

Kamer wil opheldering over beperkte inzetbaarheid F-16's

De Tweede Kamer wil van minister Hennis van Defensie weten waarom ze het parlement niet duidelijk heeft gemaakt dat de inzet van F-16's boven Syrië om technische redenen zeer beperkt is. In Defensie gespecialiseerde Kamerleden hoorden op werkbezoek in het Midden-Oosten van vliegers dat hun F-16's de communicatieapparatuur missen om alle gevechtstaken in Syrië uit te voeren. Boven Irak worden de Nederlandse F-16's volgens Kamer en ministerie wel veelvuldig ingezet.

Volgens het ministerie van Defensie wist de Kamer van het ontbreken van de apparatuur. De F-16's hebben in Oost-Syrië geplande luchtaanvallen op vaste doelen en aanvoerlijnen uitgevoerd. Maar voor het ad hoc in actie komen om luchtsteun te geven aan grondtroepen moeten de F-16's met satellieten kunnen communiceren. Daarvoor missen de gevechtstoestellen evenwel de apparatuur.

Succes

In Irak draaien we na de VS en het Verenigd Koninkrijk in de top 3 mee

VVD-Kamerlid Han ten Broeke

'Dat de F-16's die apparatuur niet hebben, wist ik wel', zegt VVD-Kamerlid Han ten Broeke, voorzitter van de Defensiecommissie van de Kamer. 'Maar wat ik niet wist was wat we van de Nederlandse militairen tijdens ons werkbezoek hoorden.' Dat was wegens het ontbreken van zogenoemde satcom-apparatuur de Amerikanen de Nederlandse F-16's niet boven Syrië inzetten, aldus Ten Broeke.

Dat heeft volgens het VVD-Kamerlid ook alles te maken met het 'succes' van de F-16's boven Irak. 'Daar draaien we na de VS en het Verenigd Koninkrijk in de top 3 mee.' Hij meent dat de Amerikanen die inzet niet willen verstoren door Nederland te vragen ook boven Syrië te vliegen, wetende dat de Nederlandse F-16's beperkt kunnen worden ingezet.

Domper

Minister Hennis had die informatie niet achter moeten houden

ChristenUnie-Kamerlid Joël Voordewind

De andere delegatieleden zeggen, anders dan Ten Broeke, niet te hebben geweten dat in de F-16's communicatieapparatuur ontbrak. 'Een bizarre, buitengewoon opmerkelijke bevinding', vond PvdA-Kamerlid Michiel Servaes dit te horen van Nederlandse militairen. 'Waarom wisten we dit niet? En wist het ministerie dit wel?'

'We hebben technische briefings gehad', zei D66-Kamerlid Sjoerdsma tegen de NOS. 'Nergens bleek dat die F-16's de satellietcommunicatie niet hebben, waardoor hun inzet heel erg beperkt is. Dit is echt een domper.'

ChristenUnie-Kamerlid Joël Voordewind: 'Minister Hennis had die informatie niet achter moeten houden.' Hij memoreert de maandenlange discussie die in de Kamer is gevoerd, voordat uiteindelijk het gevoelige besluit viel om niet alleen in Irak ook in Syrië op te treden. 'Dan geeft de Kamer zijn akkoord, maar dan vliegen we om technische beperkingen niet. Daar willen we opheldering over.'

De Kamerleden besloten op de terugweg van het oorlogsgebied de minister van Defensie schriftelijke vragen te stellen. Ze zijn niet erg onder de indruk van het verweer van het ministerie van Defensie dat de inzet van Nederlandse F-16's nauwelijks nodig is in het toegewezen gebied in Oost-Syrië. De strijd vindt volgens Defensie vooral plaats buiten dat 'mandaatgebied'.

Administratieve fout

Sinds 15 februari dit jaar doet Nederland met vier F-16's mee met de coalitie die in Syrië actief is tegen terreurorganisatie IS. Door een administratieve fout maken de Amerikanen er pas sinds begin maart melding van in hun dagelijkse overzichten van gevechtshandelingen in Syrië en Irak. Er is geen beperking in de doelen die de F-16's onder vuur mogen nemen, zolang burgers maar worden ontzien.

Vorige week schreef Hennis aan de Kamer dat de Nederlandse F-16's enkele missies in Oost-Syrië hebben uitgevoerd, 'gericht op het uitschakelen van ISIS-opslagplaatsen, -stellingen en IED-fabrieken langs de aanvoerlijnen naar Irak'. De missie in Syrië staat gepland tot 1 juli.