Balkons in de wijk het Vinckenbosje in Venlo.
Balkons in de wijk het Vinckenbosje in Venlo. © ANP

Honderden balkons zijn opeens onveilig verklaard. Waarom?

Vijf vragen over onveilige balkons

In Breda (320 balkons) en Venlo (zeker zestig balkons) is het voor bewoners niet veilig meer op hun balkon. Vijf vragen over balkonveiligheid.

Waarom zijn deze balkons nu onveilig?

De balkons in Venlo en Breda dateren al uit de jaren vijftig en zestig. Bij de bouw zijn er fouten gemaakt die nu pas aan het licht komen. In Venlo ontdekten ze de problemen bijna een jaar geleden, toen een vrouw bij de gemeente meldde dat haar balkon scheef hing. De wapening van het beton was daar te dun of te laag geplaatst waardoor de wapening was aangetast. In Breda lag het gewapende beton 5 centimeter lager in de vloer dan gebruikelijk. Honderden balkons worden gestut omdat de vloeren niet meer stevig genoeg zijn. Woningcorporatie WonenBreburg achterhaalde de problemen bij een steekproef van zestien balkons.

Om hoeveel van dit soort balkons gaat het?

Vooral de balkons die zijn gemaakt voor 1975 en worden beheerd door de VvE zijn kwetsbaar

Errol Ooft, directeur ingenieursbureau IOB

In Nederland horen vier- à vijfduizend balkons tot de risicogroep, zegt Wico Ankersmit, directeur van Bouw en Woningtoezicht Nederland. Deze balkons staan niet op instorten, maar behoren tot de risicogroep waarvan onduidelijk is of ze nog stevig genoeg zijn. Vooral de balkons die zijn gemaakt voor 1975 en worden beheerd door Verenigingen van Eigenaren zijn kwetsbaar, zegt ook directeur Errol Ooft van ingenieursbureau IOB, dat de overheid heeft ingeschakeld als onafhankelijk adviseur. Arthur Ratering, bouwkundige en VvE-beheerder, merkt dat ook in de praktijk: 'Leden hebben meestal een financiële achtergrond. Specialistische kennis over zaken als asbest, legionella en balkonconstructies ontbreekt, vooral bij de kleine verenigingen. Meestal is men daar al blij als het huishoudboekje op orde is. Bij woningbouwcorporaties is dit veel professioneler geregeld'.

Hoe wordt een balkon gemaakt en wat zijn de veiligheidseisen?

Omdat veel mensen een balkon met een paal naar de grond niet mooi vinden, wordt vaak gekozen voor een model dat vastzit aan de vloer van de woning en dus vrij aan het huis hangt. Elke vierkante meter balkon moet bij nieuwbouw zeker 250 kilo kunnen houden, maar vaak zijn de marges groter, zegt Karel Terwel, universitair docent aan de TU in Delft. Problemen kunnen ontstaan omdat de uitvoering van naoorlogse gebouwen slechter was, er toch structureel te veel gewicht op de vloer komt (bijvoorbeeld door het balkon zwaar te betegelen) of doordat de betonwapening wordt aangetast door strooizout.

De particuliere eigenaar moet zelf in de gaten houden of het balkon nog veilig is

Hoe wordt de veiligheid gecontroleerd?

Woningen die horen bij een corporatie hebben het 't makkelijkst: de corporatie zorgt zelf voor steekproeven en onderhoud. Hoor je bij een Vereniging van Eigenaren, dan wordt het al moeilijker: de VvE is verantwoordelijk voor haar eigen huizen, terwijl geld en expertise vaak veel schaarser zijn. Naar aanleiding van de instorting van een galerij in Leeuwarden in 2011 hebben VvE's van galerijflats gebouwd voor 1975 de plicht om voor 1 juli 2017 in kaart te brengen of onderhoud nodig is voor hun galerijen en balkons. De particuliere eigenaar staat er tot slot helemaal alleen voor: hij moet zelf in de gaten houden of het balkon nog veilig is.

Hoe weet ik of ik nog wel veilig mijn balkon op kan?

Wie twijfelt aan de veiligheid van een balkon kan beter actie ondernemen, zeggen de kenners. Het is verstandig om te kijken of er roest zichtbaar is en of er stukjes beton van het balkon zijn afgespat. Zeker als het is geplaatst voor 1975. Schakel in deze situatie een constructeur in.