De burgemeester in het Concertgebouw, te midden van een bloemenzee.
De burgemeester in het Concertgebouw, te midden van een bloemenzee. © ANP

Honderden Amsterdammers in de rij om afscheid te nemen van burgemeester Van der Laan

'Hij was gewoon in alles het tegenovergestelde van Trump'

Honderden Amsterdammers zijn vanmorgen al vroeg naar het Concertgebouw gekomen om afscheid te nemen van de vorige week overleden burgemeester Eberhard van der Laan.

Onder begeleiding van een motorescorte arriveerde de kist met Van der Laan rond half negen bij het Concertgebouw, en werd daar door zes man op de schouder naar binnen gedragen. De hele dag, tot acht uur vanavond, kunnen belangstellenden langs de kist defileren om persoonlijk afscheid te nemen van de ongekend populaire burgemeester. De kist is gemaakt van hout afkomstig uit het Vondelpark, met drie Amsterdamse kruizen aan het hoofd- en voeteneinde.

Ruim voordat de deuren om tien uur vanmorgen opengingen, stond er al een aanzienlijke rij. Paul Scheerder, hulpverlener uit de Vogelbuurt in Amsterdam Noord, is een van de eersten. 'Ik ben maar vroeg gekomen, want ik vermoedde dat ik later op de dag misschien wel uren in de rij zou moeten staan.'

Als je tegen wethouder Hilhorst nou dit zegt, dan gaat hij je wel helpen

Van der Laan adviseerde Paul Scheerder vaak stiekem

Scheerder verwierf enige bekendheid dankzij de documentaireserie Schuldig, waarin te zien is hoe hij zich inzet voor de vele inwoners van zijn wijk die gebukt gaan onder grote schulden. Van der Laan kwam regelmatig bij hem langs, zegt Scheerder. 'Hij adviseerde me vaak ook wel stiekem, dan fluisterde hij in mijn oor: 'Als je tegen wethouder Hilhorst nou dit zegt, dan gaat hij je wel helpen.''

Veertig meter verderop staat Marielle van der Zon geduldig te wachten. Ook zij wil een laatste eerbetoon brengen aan een 'geweldige burgemeester'. 'Van de week zat ik te denken: hij was gewoon in alles het tegenovergestelde van Trump. Zo betrokken en steeds bezig om te verbinden.'

Naast haar mengt Marianne Roelofs zich in het gesprek. Ze introduceert zich als 'zoveelste generatie' Amsterdamse. In 2014 stuurde ze een handgeschreven brief van vier kantjes naar de burgemeester, over hoe haar hofje in Osdorp de afgelopen decennia is veranderd. 'Vroeger zat ik gezellig met alle moeders uit de buurt op een bankje. Maar als ik nu met mijn kleinkinderen op dat bankje zit, zit ik tussen de vrouwen met hoofddoeken en ik kom maar niet met ze in gesprek.'

Hij was echt geïnteresseerd in wat ik te vertellen had. Hij nam het serieus

Marianne Roelofs

Niet veel later werd ze gebeld door de burgemeester. 'Of hij koffie bij me mocht komen drinken.' Ze laat een foto zien die haar buurvrouw die dag heeft gemaakt. 'Zelf vond ik het gênant om een foto met hem te maken.' Zelfgebakken appeltaart met slagroom kreeg Van der Laan van Roelofs. 'Hij was echt geïnteresseerd in wat ik te vertellen had over hoe Nederlanders en allochtonen hier langs elkaar heen leven. Hij nam het serieus. Er verandert de laatste tijd ook veel ten goede in de buurt. Er wordt meer gemengd gebouwd.'

En toen haar dochter een half jaar later een ingezonden brief stuurde naar het Parool over de boete die zij had gekregen omdat ze voor haar huis een glas wijn bestelde, werden moeder en dochter uitgenodigd op het stadhuis. 'Tijdens dat gesprek zegt hij tussen neus en lippen door: 'Ik heb dat even laten uitzoeken over die boete en dat is inmiddels teruggedraaid.''

Marielle van Zon: 'Dat soort dingen, dat is toch ontroerend.'

Er is een gat geslagen in het hart van Amsterdam

Jeroen Krabbé

Roelofs: 'Het was zo grappig, want mijn dochter is best een felle tante. Van tevoren zei ze: ik ga hem even flink de waarheid vertellen en over al die de toeristen klagen. Maar Eberhard had twee zinnen gesproken en ze was al ingepakt. Toen we buiten stonden, vroeg ik: 'Waar bleef je nou met al je klachten?' Ze antwoordde: 'Wat een charmante man was dat.'' Haar dochter komt vanmiddag afscheid nemen.

En zo worden er overal in de rij anekdotes uitgewisseld. Een man draagt een hart van rozen met zich mee. Een ander toont twee geplastificeerde foto's waarop te zien is hoe Van der Laan hem op straat een 'boks' geeft. Acteur Jeroen Krabbé, die in rode vermomming elk jaar op 5 december een hand kreeg van de burgemeester, staat in de rij rustig de media te woord. 'Er is een gat geslagen in het hart van Amsterdam.'


Amsterdam rouwt om zijn burgemeester

Eberhard van der Laan, de man die Amsterdam 'een beetje liever' maakte
Zijn empathie maakte hem populair onder Amsterdammers. Maar het waren zijn openheid en dadendrang die hem lieten uitgroeien tot een van de geliefdste burgemeesters ooit. Een postuum aan de hand van drie typerende momenten.

In beeld: Eberhard van der Laan (1955-2017)
De fotoredactie van de Volkskrant selecteerde de mooiste en meest bijzondere foto's van burgemeester Van der Laan.

Nuchter, ambitieus en oprecht: de magie van Eberhard van der Laan verklaard
Wat maakte de volkse dokterszoon zo geliefd? Oud-stadsverslaggever Jaap Stam vindt het antwoord in zijn eigengereide karakter.

'Als ik het niet geloofde, zou ik het niet zeggen'
Deze televisiefragmenten tekenen Eberhard van der Laan.

'Amsterdam huilt om zijn lieve burgemeester'
Met drie roze rozen wandelt Cor van den Bold (70) in zijn windjack langs de Herengracht. Precies zo'n subtiel bosje als hij normaal voor zijn vrouw koopt. Maar nu is het voor Eberhard van de Laan. Boven de burgemeesterswoning wapperen halverwege de stok de drie andreaskruisen in de herfstbries.