Het alcoholslot
Het alcoholslot © anp

'Maatregelen hebben nauwelijks effect op alcoholmisbruik in verkeer'

In Nederland rijden nog zo'n 90 tot 125 duizend zware alcoholovertreders (1,3 promille of hoger) rond. Dat is een schatting van de Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV). Traditionele maatregelen zoals het innemen van het rijbewijs lijken nauwelijks effect te hebben op deze groep; in veel gevallen blijven deze overtreders ook zonder rijbewijs doorrijden.

Deze zware alcoholovertreders zijn verantwoordelijk voor zeker tweederde van alle ernstige alcoholongevallen, ergens tussen de 50 en 95 doden per jaar. Van de zware overtreders worden er slechts zo'n 7.500 per jaar aangehouden.

Ook de kosten zijn hoog. De jaarlijkse kosten van de verkeersonveiligheid liggen op 12,5 miljard euro, schrijft SWOV. Naar schatting 0,8 tot 1,8 miljard euro wordt veroorzaakt door de zware alcoholovertreders.

Maatregelen om het probleem van zware alcoholovertreders tegen te gaan, zouden zich moeten richten op preventie van rijden onder invloed. Het alcoholslot was hiervoor een goed middel, maar dit dreigt definitief stopgezet te worden.

Alcoholslot

Lees het onderzoeksrapport van de Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid. Zware alcoholovertreders in het verkeer: omvang van het probleem en kenmerken van de overtreders.

Het alcoholslot lag juridisch onder vuur. De straf werd namelijk opgelegd door het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR) en viel daarmee onder het bestuursrecht. De Hoge Raad oordeelde dat er naast een alcoholslot geen strafrechterlijke straf mocht worden opgelegd, omdat er dan sprake zou zijn van een dubbele straf. Daardoor konden bestuurders met een alcoholslot niet meer strafrechtelijk worden vervolgd. Het kabinet heeft onderzocht of ook de rechter een alcoholslot kan opleggen, maar naar verwachting is dat niet mogelijk.

Veilig Verkeer Nederland (VVN) vindt dat het alcoholslot moet blijven als maatregel om notoire alcohol-overtreders achter het stuur vandaan te houden. Volgens VVN zijn de recidivisten inderdaad moeilijk te bereiken. 'Met een BOB-campagne bereik je het totale publiek, maar niet de zware gebruiker. Die kampen met hele andere problemen, vaak psychisch van aard', zegt een woordvoerder van VVN.

SWOV pleit voor een op specifieke doelgroepen toegesneden intensieve begeleiding en behandeling om overtreders van hun alcoholverslaving af te helpen en alternatieve, goedkopere alcoholsloten.