Overwinteren op de fiets

De heuvels bij Ronda en de route van de witte dorpen (en één blauwe) in Zuid-Spanje lenen zich prima voor een training aan het begin van het wielerseizoen.

null Beeld Cigdem Yuksel
Beeld Cigdem Yuksel

Het lid van de Club Ciclista Rondeño - het staat tenminste op zijn shirt - gaat even op de pedalen staan en monstert kort zijn medefietser. De blik verraadt een mengeling van verbazing en afgrijzen. Een korte broek? Nu al? In januari? Zelf rijdt hij met beenstukken, draagt hij overschoenen en verbergt zijn gelaat goeddeels achter een hoog opgetrokken sjaal.

Verman je een beetje, Juan! Kijk! Het licht van de lage winterzon strijkt over de grijze kammen van het natuurpark Sierra de Grazalema, het water van het stuwmeer Zahara-El Gastor ligt er vandaag rimpelloos bij en - toegegeven, het is aan de vroege kant - hier en daar bloeit de amandel, in gemengd wit en roze.

null Beeld Cigdem Yuksel
Beeld Cigdem Yuksel

'Venga, venga!'

En mag je in dit seizoen, in het hart van Andalusië, Zuid-Spanje, de goden een beetje verzoeken? Zeker, het voelt wat frisjes aan op het bleke onderstel in de ochtend, tijdens de duik in volle vaart vanuit het hooggelegen Ronda naar de vallei van de Rio Guadalcobacín en in de lange schaduwen van rotswanden en bomen langs de weg. Maar later op de dag haalt het kwik in de zon toch echt tot 18 graden. Venga, venga!

Ger de Heus (57) is er natuurlijk bij, die dag op weg naar Grazalema. Hij is lid van de club en weet wat fietsers uit Nederland willen, althans, de sportiever aangelegde exemplaren ervan. Vier jaar geleden streek de voormalige verkoper van assurantiën neer in de provincie Málaga en sindsdien begeleidt hij wielertoeristen met ambities in het voor- of naseizoen over heuvelland en niet al te hoge puertos, de Spaanse pendant van de col. Er zitten nogal wat liefhebbers in de doelgroep die vormverlies vrezen in winderig en winters polderland. Menigeen volgt profs en amateurs naar Mallorca, of de omgeving van Gerona of het achterland van de Costa Blanca. Andalusië is als toevluchtsoord voor overwinteraars in het zadel minder bekend, al heeft De Heus intussen al wel achter Marianne Vos en Sanne van Paassen aangefietst.

Maar kijk vooral voorbij stuurlint en vermogensmeter: dit is het land van de witte dorpen. Als weerbarstige gletsjerresten liggen ze overal in de plooien van de bergen. Het pleisterwerk glanst in diffuus winterlicht. De pueblos blancos zijn vooral een erfenis van de Moren, die het hier eeuwen voor het zeggen hadden. Ze bestaan uit smalle, veelal steile straatjes en pleintjes bevolkt met in het zwart gehulde dorpelingen op gietijzeren bankjes en afgezoomd met sinaasappelboompjes. In Setenil de las Bodegas, verscholen in een diepe vallei, hebben de woningen of de restaurants zelfs geen schaduw nodig van lover of parasol: ze schuilen gewoon onder ver overhangende rotswanden.

(Tekst loopt door onder afbeelding)

Fietsarrangementen in Ronda

De Nederlander Ger de Heus heeft ruim twintig racefietsen beschikbaar, in het voor- en naseizoen (dus niet in juli en augustus). Voor meer informatie: andalusiefietsenreizen.nl

Overnachten in fietshotels Reina Victoria en San Francisco in Ronda.

Vliegen naar Málaga met Transavia, Vueling en RyanAir.

Algemene info: spain.info/nl

null Beeld Cigdem Yuksel
Beeld Cigdem Yuksel

Ronda

De weg naar Grazalema voert langs het stuwmeer en buigt omhoog, om Zahara, nog zo'n kalkplaatsje met kerk en kasteel. Het is in een fietsweek met De Heus de tocht naar het dak van de rittenreeks, op 1.200 meter, maar de Puerto de Las Palomas houdt zich nog even schuil in de groengrijze verte.

Ronda is De Heus' uitvalsbasis. Ergens in het verleden moet de rivier Guadalevin besloten hebben sterk af te buigen en een reusachtig bergmassief in tweeën te splijten. Aan weerszijden van de smalle kloof groeide de stad - door de Romeinen Arunda genoemd vanwege het vrije uitzicht naar alle windstreken - uit tot een regionaal centrum van 35 duizend inwoners. Drie bruggen overspannen het ravijn, waar diep beneden het water gorgelt. De hoogste brug, de Puente Nuevo, staat dit jaargetijde al vol met Chinezen en Japanners.

Maar in Spanje zelf is Ronda ook beroemd door de klassieke Plaza de Toros, in 1785 ingewijd door de grootste zoon van de stad, torero Pedro Romero (1754-1839). El Infalible, de onfeilbare, hielp naar eigen zeggen 5.600 stieren naar de andere wereld zonder zelf één schrammetje op te lopen. Nog twee helden staan buiten de arena in brons: Cayeton Ordoñez, de eerste matador die op de schouders het strijdperk werd uitgedragen, en diens zoon Antonio, geroemd om zijn sierlijke en trage bewegingen.

Blij met het fietsersvolk

De hotels waarmee De Heus zaken doet, zijn blij met het fietsersvolk. Naast Nederlanders komen er veel Belgen, Amerikanen en Britten. In tegenstelling tot de meeste toeristen verblijven ze langer dan één nacht. Ze kunnen er hun fietsen stallen, het ontbijtbuffet is uitgebreid genoeg om straks de hoogtemeters te kunnen verteren (De Heus zelf reikt krentenbollen aan) en voor een schoongewassen tenue kan worden gezorgd. Manager Javier González van het hotel Catalonia Reina Victoria weet nog enkele voordelen: na de rit een cocktail op het terras met uitzicht op de mooiste zonsondergang van Andalusië of een behandeling in de spa.

Langzamerhand wordt het naar de top van de Las Palomas iets steiler. Links zinkt het stuwmeer weg in de diepte. De bochten volgen elkaar sneller op, de eerste haarspelden dienen zich aan. De losse mouwtjes worden afgestroopt. De Heus wijst naar een V-vormige uitsnijding in de bergketen: daar is het. Hoe voelen de benen?

Eerder in de week gaan we noordoostwaarts, naar het westen en naar het zuiden, richting Marbella en Puerto Banús, maar blijven op gepaste afstand. Het is overal stil, op veel plekken zweemt het naar rook, op de heuvelflanken kringelen pluimen omhoog: het snoeiafval wordt verstookt. In de dalen blikkeren glinsterstroompjes, de sierras kleuren in de vroegte nog paarsblauw. De wegen stijgen en dalen langs olijfgaarden en percelen met kurkeiken. De meeste bomen tonen nog niet meer dan hun bloedvatenstelsel.

null Beeld Cigdem Yuksel
Beeld Cigdem Yuksel

Genieten

De Heus is een genieter. Zo groen al, de heuvels. Zo vroeg, die paarse bloemen. Zelden vertoond. En dan komen straks de klaprozen nog en het koolzaad. Perfect gedaan, dit nieuwe asfalt. Kijk daar: Torre-Alháquime, Olvera; twee witte dorpen in één vergezicht, waar zie je dat nou? Glooiend akkerland te midden van begroeide bulten: het is net Toscane. Maandlandschap: de Mont Ventoux. Als tientallen zwarte varkens in een draf meelopen, roept hij dat ze kalm aan moeten doen. Stress is niet goed voor het vlees straks, de jámon ibérico. Kijk boven je: gieren. Zes, nee, ácht! Bij een bloeiende amandelboom knijpt hij in de remmen. Hoor je dit? Dat gezoem? Bijen!

Leuk! Leuk!

Verrassing: na een scherpe bocht ligt beneden in het dal een volledig blauw geschilderd dorp. Júzcar vormde twee keer het decor van de film The Smurfs en sindsdien hebben de bewoners de kleur maar gehandhaafd. Het levert extra bezoekers op en terugschilderen in wit is een extra kostenpost. Buiten op het terras, naast een reusachtige smurf, stopt De Heus geregeld met zijn club op zondagochtend voor een ontbijt: geroosterd brood met geplette tomaat en olijfolie.

Nog een reeks wilde slingers door kaal landschap met borstelige struiken, een langer recht stuk omhoog en de V is bereikt. Een bordje meldt dat de Puerto de Las Palomas 1.357 meter hoog is, maar die waarde geldt voor een extra rotspiek verderop. Die kun je alleen te voet bereiken. Beneden baadt Andalusië weldadig in de zon.

Juan van de Club Ciclista Rondeño is dan al lang uit het zicht verdwenen. Een adelaar uit de streek laat zich niet ophouden door Hollanders met winters overgewicht. Hij had nog wel tegen De Heus gezegd dat hij steeds meer op een Spanjaard ging lijken, met zijn windstopper en beenstukken. Ger had geglunderd.

null Beeld Cigdem Yuksel
Beeld Cigdem Yuksel
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden