Golfen en schaatsen op een havenpier

Chelsea Piers in New York is méér dan een schaatshal. Het is een amusements- en recreatiecomplex op vier oude havenpieren aan de Hudsonrivier....

door Jelle Brandsma

EEN MEISJE in een frivool zachtrose jurkje glijdt op één schaats over het ijs. De andere houdt zij zo hoog mogelijk achter zich in de lucht. Een angstige blik verraadt dat ze moeite heeft met de balans. Haar trainer rijdt achter haar aan. Om haar heen draait nog een aantal jonge talenten rondjes. Kunstschaatsen is immens populair in New York. De schaatshal van Chelsea Piers is dan ook iedere middag en avond gevuld. Maar Chelsea Piers is méér dan een schaatshal. Het is een amusements- en recreatiecomplex op vier oude havenpieren aan de Hudsonrivier in het hart van Manhattan. Er zijn zalen voor onder meer gymnastiek, indoorvoetbal, fitness en boksen, en er zijn film- en fotostudio's.

De golfafdeling is een van de belangrijkste onderdelen. Een van de pieren is volledig gereserveerd voor een driving range. Vanaf vier etages slaan de golfers de balletjes in de richting van de met netten omspannen pier. Een machine raapt de duizenden ballen op van het groene tapijt.

Op een veldje van vier bij zes meter slaat een man een balletje in de hole. Het is een stukje tapijt met hier en daar een gaatje. Hij vertelt dat hij ook regelmatig naar een golfvereniging buiten New York City gaat, maar dat Chelsea Piers zijn oefenterrein in Manhattan is.

Vooral na vier uur 's middags wordt het druk op het sport- en recreatiecomplex. In een zaal vol kussens, ballen en gymtoestellen oefenen kinderen hun lenige spieren. In een hal daarnaast voetballen twaalf jongens.

Het centrum is uniek in de wereld. Vooral inwoners van New York maken er gebruik van, maar er komen ook veel toeristen uit alle delen van de wereld. Per jaar telt Chelsea Piers 3,8 miljoen bezoekers.

Het complex is een rustpunt in de drukte van de stad. Op vier oude havenpieren staan gerenoveerde loodsen. Hun wit-blauwe kleuren zijn in harmonie met de lucht boven New York en het water van de Hudson. In de verte pronkt het Vrijheidsbeeld in de zon. Op de pleinen rond de loodsen is het in maart nog rustig, maar zodra het warmer wordt, zoeken vele New Yorkers de bankjes aan het water op.

Pieren 59, 60, 61 en 62 deden aan het begin van deze eeuw dienst als aanlegplaats voor de oceaanstomers die immigranten uit Europa naar de Verenigde Staten brachten. Zij waren onder meer voor de Titanic de vaste ligplaats, totdat dit schip in de golven verdween.

Een fototentoonstelling in één van de loodsen laat de historie en de transformatie van het oude havengebied zien. Hoe levendig de kades vroeger waren. Dat het Titanic Information Bureau naast de burelen van de krant The Globe zetelde. Dat behalve immigranten ook goederen zoals kolen en granen aan land werden gebracht en in de loodsen langs de Hudson werden opgeslagen. Dat in de filmstudio's actrices als Gloria Swanson furore maakten.

Na de grote immigratiegolf én met de komst van de goederencontainer raakten de pieren van de wijk Chelsea in verval. Vrachtschepen en cruiseboten zochten in de jaren vijftig moderne aanlegplaatsen. 'Alles wat restte van Chelsea Piers was een zwarte vieze schuur', meldt het bijschrift van foto's met gehavende loodsen.

Het ontstaan van het entertainment-complex is een anekdote over rijke lieden die geld laten rollen. Filmmagnaat Roland W. Betts blies de kades nieuw leven in. Zijn dochter hield van kunstschaatsen, maar kon daarvoor nergens in New York terecht. Betts zag een lege pier en wilde daar een schaatsbaan laten aanleggen. De stad New York, eigenaar van de pieren, stelde echter als eis dat Betts ook de drie andere pieren van Chelsea zou renoveren. Dat had niet alleen een ijsbaan tot gevolg, maar ook een golfcentrum en vervolgens tal van andere recreatieruimtes.

Betts investeerde met een compagnon plus een aantal geldschieters honderd miljoen dollar. In 1995 was het eerste onderdeel van het centrum gereed. Er is geen cent overheidssubsidie aan te pas gekomen, zegt vice-president Jack Batman. De omzet bedraagt inmiddels 37 miljoen dollar. Winstcijfers verstrekt de privé-onderneming niet, maar Batman verzekert dat alle onderdelen, van partycentrum tot fitnessruimte, een positieve bijdrage leveren. Er zijn 2300 werknemers.

Uniek aan Chelsea Piers zijn de vele mogelijkheden voor recreatie op één lokatie alsmede het uitzicht over de rivier. Chelsea Piers afficheert zich als een sportdorp, een moderne sport- en recreatiemall en een product van de nieuwe vrijetijdsindustrie. Het bedrijf dat het complex exploiteert, zoekt nu in andere Amerikaanse steden ruimte om het New Yorkse centrum te kopiëren. Volgens Batman moeten die dezelfde kenmerken hebben als de pieren in New York: groot en aan het water.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden