ACHTERGROND

Eindelijk tickets kopen zonder woekerprijzen?

Schimmige bedrijven verdienen miljoenen door online toegangskaartjes te verkopen tegen woekerprijzen, als ze al tickets leveren. Wie zitten hier achter? En mag dit zomaar?

null Beeld x
Beeld x

Weleens grof geld betaald voor een concert of sportwedstrijd waarvan je het ticket uiteindelijk niet eens kreeg opgestuurd? Grote kans dat je dan iets had gekocht bij een van de vele beruchte ticketbureaus die Nederland rijk is. Als we de website weetwaarjekoopt.nl mogen geloven, zijn er 52 onlinetickethandelaren waar je als consument beter vandaan kunt blijven, omdat is gebleken dat 'niet alle kaarten gegarandeerd toegang geven tot een evenement'.

De aanpak van deze bedrijven schijnt eenvoudig te zijn: koop zo veel mogelijk concertkaarten op, desnoods vanaf tientallen verschillende mailadressen of via Marktplaats, creëer daarmee schaarste op de markt en bied de kaartjes aan voor woekerprijzen. De handelaren weten dat ze kunnen vertrouwen op onwetendheid en soms ook gemakzucht van de consument.

'Uitroeien die handel'

Op weetwaarjekoopt.nl reageren artiesten op de onlinetickethandel.

Guido Weijers, cabaretier: 'Niet steunen, maar uitroeien die handel. En gewoon kaartjes kopen bij het theater, dat is veel veiliger.'

Jochem Myjer, cabaretier: 'Laatst werd een voorstelling van mij verzet naar een andere datum. Het theater licht keurig alle bezoekers in over het alternatief, maar denk maar niet dat de ticketbureaus 'hun klanten' netjes op de hoogte brachten.'

Strafbaar

Websites als onlineticketshop, tickettribune en tickets4u bieden kaartjes voor 249 euro (staanplaatsen) aan voor het U2-concert in Ziggo Dome in september, terwijl de oorspronkelijke prijs 65 euro bedraagt. Een driedagenkaart voor North Sea Jazz, om een extremer voorbeeld te noemen, kostte bij tickethandelaar seatwave 1.250 euro. Oorspronkelijk exclusief servicekosten 225,99 euro.

Zeven jaar geleden deden twee Kamerleden al een poging de zogenoemde secundaire tickethandel in Nederland te stoppen. In 2010 kwam het vanuit de Tweede Kamer tot een initiatiefwet: het doorverkopen van kaartjes met een hoger winstpercentage dan 20 procent (in eerste instantie was het voorstel 10 procent) moest een strafbaar feit worden. Die wet belandde om onduidelijke redenen onder in een la en is daar jarenlang niet meer uit gekomen.

Terwijl de zwarthandel in de politiek naar de achtergrond verdween, besteedden diverse televisieprogramma's wel aandacht aan het fenomeen. Twee zomers geleden wijdde het VARA-programma Rambam een aflevering aan 'malafide ticketbureaus'. Met een klassieke undercoveractie, waarbij een redactrice zich voordeed als stagiaire, legde Rambam de wereld van tweedehandsticketverkopers bloot. Zichtbaar werd hoe een bedrijf de prijs van een opgekocht kaartje met een amateuristisch wit balkje wegveegde en vervolgens het driedubbele vroeg. Dezelfde handelaar bood tickets aan die nog niet eens waren aangekocht. 'Twee weken voor het concert wordt uw kaartje opgestuurd', kreeg de klant te horen. 70 procent van de klanten ontving uiteindelijk helemaal niets, onthulde een medewerkster met wroeging.

Een muziekliefhebber probeert aan een kaart te komen tijdens de 40ste editie van het North Sea Jazz Festival in Ahoy. Beeld anp
Een muziekliefhebber probeert aan een kaart te komen tijdens de 40ste editie van het North Sea Jazz Festival in Ahoy.Beeld anp

Confrontatie

De eigenaar van een ticketbedrijf werd aan het eind van de uitzending voor een 'kaartjesdeal' naar de Heineken Music Hall gelokt, waar Youp van 't Hek hem vanaf een podium confronteerde: 'Steeds vaker beginnen we later in theaters, omdat er gezeik is met kaarten. Dat moet godverdomme eens een keer ophouden. Dit zijn dezelfde types die in de oorlog de aardappelen achterhielden om er heel veel geld aan te verdienen.' Een confronterend, tegelijkertijd geestig eind, maar de kijker bleef ook met vragen achter. Wat gebeurde er met deze ticketsites? Werden de bedrijven aangepakt of gingen ze gewoon op dezelfde voet verder?

Twee andere Kamerleden pakten de initiatiefwet pas vorig jaar weer op. Jasper van Dijk (SP), een van de aanjagers, zegt nu dat een doorbraak nabij is. 'Ik stel mezelf als doel dat de wet rond september aan de Eerste Kamer wordt aangeboden en aangenomen.'

De wet heeft drie uitgangspunten. De verkoper moet in de toekomst altijd de prijs vermelden waarvoor de toegangskaart is gekocht. Een prijsverhoging die meer bedraagt dan 20 procent wordt 'onredelijk' geacht en is daarmee strafbaar. Handhaving van de wet zou door een speciale geschillencommissie moeten gebeuren. 'De charme van de wet is dat mensen straks privaatrechtelijk hun gelijk kunnen halen als ze meer dan die 20 procent bovenop de oorspronkelijke prijs hebben betaald', aldus Van Dijk. Onduidelijk is echter nog welke partij die commissie gaat leiden.

Miljoenenindustrie

Mojo Concerts, de grootste concertpromotor van Nederland, heeft jarenlang gepleit voor een dergelijke wet. 'We horen al zo lang dat die wet eraan zit te komen', zegt Mojo-woordvoerder Marjanne Manders. 'De secundaire tickethandel is een miljoenenindustrie geworden. De laatste jaren zijn er alleen maar meer van dit soort bedrijven bij gekomen.'

Mojo organiseert zo'n tweehonderd concerten en festivals per jaar die samen goed zijn voor ruim een miljoen bezoekers. De marges voor de organisator zijn betrekkelijk klein, zegt Manders. '80 à 90 procent van de winst gaat naar de artiest. Het andere deel behoort ons toe. Het is niet fair als andere bedrijven meeprofiteren en zelfs nog méér verdienen aan onze concerten dan wij. Mojo geeft veel geld uit aan marketing en draagt ook de financiële risico's voor het concert. Die bedrijven hoeven alleen maar goed vindbaar te zijn op Google.'

Mojo ging jaren geleden zelf een partnerschap aan met secundaire ticketshops als seatwave en viagogo door een eigen 'marktplaats' op te zetten onder de naam TicketTrade. Naar eigen zeggen 'om de consument een platform te bieden waar ze tweedehandskaarten met toegangsgarantie konden kopen'. Mojo trok zich na anderhalf jaar weer terug. Manders: 'We merkten dat ook handelaren op TicketTrade zaken gingen doen. Het was geen succes. Daarom hebben we die overeenkomsten weer stopgezet.'

Ticketswap

Het in 2012 gestarte bedrijf TicketSwap houdt zich als tussenaanbieder al aan de 20-procentregel. De oprichters, drie oud-studenten uit Amsterdam, ergerden zich aan de woekerprijzen op internet en verhalen over de verkoop van nepkaarten. 'We hebben TicketSwap opgericht om oneerlijke handel tegen te gaan en e-tickets op een veilige wijze aan te bieden', zegt mede-eigenaar Frank Roor. Consumenten kunnen op de website via hun Facebookaccount een e-ticket aanbieden. Maar niet tegen elke prijs. 'Soms zijn mensen nog verbaasd als ze van ons te horen krijgen dat ze die kaartjes niet voor hogere bedragen kunnen doorverkopen. Zij hebben ze zelf wellicht ook voor woekerprijzen aangekocht. Voor ons staat voorop dat we eerlijke handel willen bieden.'

In ruil voor een veiligheidscheck (onderzoek naar de Facebookpagina, overige gegevens van de aanbieder en een pdf-controle van het kaartje) ontvangt TicketSwap 5 procent per transactie. Het bedrijf heeft tien mensen in dienst en breidt uit naar België en Frankrijk. Roor: 'We denken dat TicketSwap een goed en veilig concept is. We werken nu ook samen met festivalpartners, waardoor we bij een aantal festivals de barcodes op de kaartjes kunnen controleren. Zo kunnen kaartjes niet dubbel worden doorverkocht. We streven ernaar met zoveel mogelijk partners samen te werken om deze veiligheid te bevorderen.'

Geld terug

TicketSwap heeft een betere reputatie dan bijvoorbeeld tickets4u.nl, een bedrijf dat volgens diverse consumenten kaarten verkoopt maar vervolgens niets meer van zich laat horen. En ook de website tickettribune.nl wordt regelmatig op fora genoemd in boze reacties van kaartjeskopers. De eigenaar van tickettribune, dezelfde man die in Rambam door Van 't Hek werd aangepakt, wuift vermeende schimmige praktijken weg: 'Het kan zeker voorkomen dat mensen hun kaartje niet geleverd krijgen', zegt hij. Op uitdrukkelijk verzoek wil hij niet met zijn naam in de krant. 'Maar dan is er echt iets misgegaan met de leverancier. Ik kan verzekeren dat mensen altijd hun geld terugkrijgen. Mensen passen hun klaagzang op internet nooit aan als ze het geld hebben gekregen. Nephandel is bij tickettribune ook zeker niet aan de orde, dat komt bijna alleen maar voor op Marktplaats met particulieren.'

Veel liever wil hij een open discussie voeren over de vraag of het doorverkopen van tickets voor woekerprijzen nu echt wel zo verwerpelijk is. 'Wat is het verschil met de kunsthandel, waar tussenpersonen schilderijen met duizenden euro's winst doorverkopen? Net als handelaren in kunst maken wij een risicoafweging: we kopen kaarten op, maar weten nooit of we dezelfde tickets wel kunnen doorverkopen. Belachelijk dat er een nieuwe wet is bedacht en al helemaal met zo'n arbitrair percentage als 20 procent.'

De laatste jaren gaan 'de zaken minder goed' bij tickettribune, doordat de consument bewuster is geworden, zegt de eigenaar. Had hij in zijn beste jaar, 2010, nog 4 miljoen euro omzet, vorig jaar was dit 'beduidend minder'. Een eventuele wet boezemt hem weinig angst in. 'De behoefte aan schaarse kaarten blijft altijd bestaan. Even simpel verkoop ik mijn secundaire tickets aan Nederlanders via een buitenlandse website.'

Kamerlid Van Dijk hierover: 'Veel tickethandelaren begeven zich inderdaad buiten Nederland, maar als het gaat om de kaartjesverkoop van een Nederlands evenement, dan valt dat ook onder onze rechtspraak.' En tot slot: 'Met de wet hebben we niet de illusie secundaire verkoop helemaal uit te bannen, wel denken we de secundaire tickethandel tot een minimum te beperken.'

Een fan probeert, tegen een hoge prijs, twee kaarten voor de Champions League finale te vinden in Berlijn. Beeld epa
Een fan probeert, tegen een hoge prijs, twee kaarten voor de Champions League finale te vinden in Berlijn.Beeld epa
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden