StijlpastoorDuffeljas

De Stijlpastoor buigt zich over de houtje-touwtjejas van Thierry Baudet

De oorspronkelijk militaire duffeljas is deze eeuw enigszins op drift geraakt, weet Esquire-hoofdredacteur Arno Kantelberg. Tot welke categorie dragers zou Thierry Baudet zichzelf rekenen?

Thierry Baudet Beeld ANP
Thierry BaudetBeeld ANP

Dat oorlog zoveel kleding heeft opgeleverd voor onze dagelijkse garderobe, heeft vooral een praktische reden. Militaire kleding is vaak warm, waterdicht en efficiënt in het gebruik, bijvoorbeeld door de aanwezigheid van grote zakken, of een sluiting die je met handschoenen aan kunt bedienen, zoals bij de houtje-touwtjejas, waar het hout van de pen overigens meestal van hoorn is en de gesp van leer in plaats van touw.

Buiten Nederland wordt deze jas duffle coat genoemd. Het is een jas die de Engelsen in de Eerste Wereldoorlog bedachten voor hun Royal Navy. De knielange jas had vier sluitingen en een capuchon die vanwege de omvang makkelijk over de matrozenpet geschoven kon worden. De jas heeft dus Engelse wortels, maar de stof komt oorspronkelijk uit Duffel, een plaatsje tussen Antwerpen en Mechelen. Daar werd vanaf de 15de eeuw een wollen stof geweven die de naam kreeg van de plaats van herkomst. Die stof was stevig, sterk en een beetje ruw, maar ook licht en om die reden zeer geschikt voor een jas of een tas, zoals voor de duffle bag waarin de jantjes tot op de dag van vandaag hun plunje vervoeren.

Britse militairen. Beeld Getty Images
Britse militairen.Beeld Getty Images

Het overschot aan duffeljassen vond na de Tweede Wereldoorlog gretig aftrek in Engeland, waarschijnlijk ook omdat de jas werd geassocieerd met Bernard Montgomery, de veldmaarschalk die zijn duffeljas (Monty coat) combineerde met een baret op de kale klets. Nadat de strijd gestreden is, bepalen overwinnaars steevast de culturele koers. Als de uitkomst anders was uitgevallen, hadden we nu allemaal in scherp gesneden, double-breasted jassen van glimmend zwart leer gelopen – vanuit silhouet-oogpunt overigens te verkiezen boven de vormloos gedachte duffeljas.

Maar hier is het gekke: in de jaren zestig transformeerde de oorspronkelijk militaire duffeljas tot uniform van de vredesbeweging. De houtje-touwtjejas werd een anti-establishment-totem met ban-de-bom-speldje in de stijve stof. De duffeljas van David Bowie in The Man Who Fell to Earth, waarin hij een buitenaards wezen speelt (in feite de ultieme outsider), is een andere dan die David Niven en Gregory Peck dragen in de oorlogsfilm The Guns of Navarone.

Zo werkt het met kleding: de drager bepaalt de boodschap. De duffeljas is deze eeuw enigszins op drift geraakt. Hij wordt gedragen door hanige britpoppers (op de hoes van Oasis’ Roll With It), maar ook door de bekakte burgerij in ’t Gooi tijdens de zaterdagse gang naar de traiteur. Moeilijk om in te schatten tot welke categorie Forum voor Democratie-politicus Thierry Baudet zichzelf rekent. Hij lijkt me niet zozeer die twee werelden in zich te verenigen, maar slechts de bijvoeglijke naamwoorden ervan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden