Alpaca's en wallaby's samen in de wei, dat mag niet meer in Malkenschoten

Van de 47 wilde diersoorten die nu nog rondvliegen, zwemmen, lopen of hupsen op kinderboerderij Malkenschoten in Apeldoorn, moeten er 37 de deur uit. Op de boerderij scharrelen namelijk de Zuid-Amerikaanse alpaca's, Australische wallaby's en Afrikaanse parelhoenders kriskas door elkaar. En dat mag niet.

Een jongen voert een nandoe op kinderboerderij Malkenschoten in Apeldoorn.Beeld Harry Cock / de Volkskrant

Een wallaby is er languit bij gaan liggen in het gras van het kinderparadijs en daarom is het jongetje er niet gerust op: 'Mama, wordt deze doodgemaakt?' Gehaast legt zijn moeder aan een vriendin uit dat ze hem pas geleden heeft verteld over dieren die vanwege hun vacht of slagtanden van het leven worden beroofd.

Het is alsof het mannetje bevroedt welk onheil de minikangoeroes van kinderboerderij Malkenschoten boven het hoofd hangt. In het slachthuis zullen ze niet zo snel belanden, maar de bezoekers zullen het vanaf september vrijwel zeker moeten stellen zonder de meest in het oog springende beesten. De alpaca's, het tolerantere broertje van de lama, lijkt hetzelfde lot beschoren. Ook voor de tientallen tropische vissen en vogels zoekt het speelparadijs een nieuwe bestemming.

Van de 47 wilde diersoorten die nu nog rondvliegen, zwemmen, lopen of hupsen in Apeldoorn, moeten er binnen twee maanden 37 de deur uit zijn. Om ze te kunnen behouden, had Malkenschoten een dierentuinvergunning aangevraagd. Maar die wees de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) na een inspectiebezoek af. Dat had niets te maken met de verzorging en de verblijven - die zijn volgens de RVO dik in orde: wel met de wijze waarop de dieren zijn samengebracht.

Het Besluit houders dieren, dat in 2014 de oude dierentuinwet verving, maakt het dierentuinen en kinderboerderijen stukken moeilijker om hun faunacollectie klakkeloos uit te breiden. De overheid stelt steeds strengere eisen aan het houden van dieren die niet van nature in Nederland voorkomen. De wilde dieren zijn bijvoorbeeld al twee jaar verbannen uit het circus, omdat het circusleven leidde tot 'de aantasting van het welzijn en de integriteit van de dieren'.

Kinderboerderij moet dieren opgeven

Op de boerderij scharrelen de Zuid-Amerikaanse alpaca's, Australische wallaby's en Afrikaanse parelhoenders kriskas door elkaar. En dat mag niet. Bekijk hier het scrollverhaal.

Tien wilde diersoorten

Ook kinderboerderijen met exoten binnen de hekken worden aan banden gelegd. De grens van het aantal wilde diersoorten op een kinderboerderij is bepaald op tien. Een boerderij die er meer houdt, ziet de overheid als dierentuin en moet dus aan dezelfde strenge eisen voldoen wat betreft het verzorgen en tentoonstellen van de dieren. Om nieuw publiek aan zich te binden, houden kinderboerderijen het lang niet alleen meer bij de klassieke boerderijdieren die elk klein kind in een plaatjesboek leert aanwijzen. Naast koeien, varkens, geiten en schapen rukken ook de alpaca's en wallaby's op. Soms met behulp van externe geldschieters: na de diefstal van een witte wallaby vorig jaar bij Malkenschoten, hielpen een vakantiepark en een lokale Saab-dealer de komst van twee nieuwe exemplaren te financieren.

Om problemen te voorkomen, waarschuwt de branchevereniging van kinderboerderijen om continu te tellen hoeveel wilde diersoorten er binnen de hekken lopen. 'Niet elke kinderboerderij staat er bij stil dat een grasparkiet of een neontetra volgens de wet een wild dier is', zegt Inger van der Laan van de Vereniging Samenwerkende Kinderboerderijen Nederland. 'Dan denk je eerder aan andere dieren. Daarom zeggen we: blijf onder de tien soorten - en als je er te veel hebt, vervang overleden dieren dan niet.'

In Malkenschoten vliegen tropische vogels rond in de eendenkooi en zwemmen vissen uit alle windstreken in de vijver. Ook de groenweide moet de wettelijke toezichthouder een doorn in het oog zijn geweest: daar scharrelen de van oorsprong Zuid-Amerikaanse alpaca's, Australische wallaby's en Afrikaanse parelhoenders kriskas door elkaar.

Een vrolijke dierenplaneet in het klein is het, en dat is niet zoals de wetgever het voor zich ziet. De RVO schrijft dat bezoekers na een rondje Malkenschoten het idee kunnen hebben dat 'de diersoorten van oorsprong voorkomen in de betreffende samenstelling en geografische afkomst'.

Een kind en een wallaby in kinderboerderij Malkenschoten.Beeld Harry Cock / de Volkskrant

Met andere woorden: de Australische dieren mogen wel samen op een grasweide leven, maar niet als er ook een Aziatische loopvogel paradeert.

Misleiding dus, hoewel ze daar bij Malkenschoten nooit stil hebben gestaan. Locatieverantwoordelijke Martijn Schmand: 'Je haalt er af en toe een dier bij omdat verzorgers er enthousiast over zijn, of omdat je hoopt dat kinderen die leuk vinden. We hebben gewoon geprobeerd er een zo leuk mogelijk kinderboerderij van te maken.' Afgaande op de drukte op het parkeerterrein is dat gelukt. Lange rijen mensen wachten tot de ze 6,90 euro per persoon kunnen betalen om het kinderparadijs binnen te mogen.

Park vertimmeren

Om aan de eisen van de dierentuinvergunning te voldoen, had Malkenschoten het park moeten vertimmeren. Kansloos, zegt Schmand. Het zou voor september nooit zijn gelukt om de dieren in de gewenste natuurlijke samenstelling bij elkaar te plaatsen. 'Dan moet je precies weten of een grasparkiet liever op hout of rotsen zit, en daar zijn kooi op aanpassen. En je moet kijken welke dieren wel en niet bij elkaar kunnen. Een parkiet klimt en klautert, terwijl een duif langere afstanden vliegt. Die kunnen dus niet samen in een hok.'

Misschien waagt de boerderij volgend jaar een nieuwe poging, hoewel waarschijnlijker is dat Malkenschoten straks helemaal geen wilde dieren meer herbergt. Schmand: 'Alles moet kloppen voor zo'n dierentuinvergunning, maar we blijven natuurlijk wel een kinderboerderij. We kunnen niet zover gaan als een dierenpark als Emmen.'

Kangoeroes luieren in het gras.Beeld Harry Cock / de Volkskrant

Malkenschoten is er nog niet uit welke dieren het veld moeten ruimen. De ganzen zijn gered, nu een andere kinderboerderij onderdak biedt. En zeker zes wilde diersoorten, waaronder de karpers en de schildpadden, laten zich hoe dan ook niet verplaatsen. Resteren vier soorten die mogen blijven. Of dat generale pardon de alpaca's of de wallaby's geldt? Schmand: 'We wachten tot alle verzorgers terug zijn van vakantie. Dit besluit willen we met z'n allen nemen. Je raakt toch vertrouwd met die beesten.'

De jongste bezoekers kunnen niet zo met het dilemma zitten. Ze slaan amper acht op de zwaar geëmancipeerde mannetjesnandoe die geconcentreerd de eieren van zijn vrouwtje uitbroedt. Liever halen ze een borstel over de geitenruggetjes en testen ze de veerkracht van de airtrampoline. En als de Binkybus toeterend voorbijrijdt, zijn ook de luierende wallaby's hun schaarse publiek kwijt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden