Een Coureur van een team van de TU Delft accelereert in recordtijd met een elektrische auto van 0 naar 100 op Vliegveld Valkenburg.
Een Coureur van een team van de TU Delft accelereert in recordtijd met een elektrische auto van 0 naar 100 op Vliegveld Valkenburg. © ANP

Nederland volgens nieuwe studie wereldwijd voorloper in autonoom en elektrisch rijden

Nederland staat er wereldwijd het best voor als het gaat om de invoering van autonoom en elektrisch rijden. Wat betreft infrastructuur, regelgeving en interesse van automobilisten staat het land nummer één, stelt adviesbureau Roland Berger na een vergelijking van elf landen. Dit is opmerkelijk, omdat Nederland nauwelijks een eigen auto-industrie kent.

Landen die van oudsher een grote auto-industrie hebben, scoren juist matig op de 27 indicatoren die volgens de analisten van het bureau vruchtbare bodem vormen voor de zogenoemde disruptie die de autosector de komende jaren te wachten staat. Deze voorspelde overgang naar autonoom rijdende elektrische auto's, zal maatschappelijke en economische veranderingen met zich meebrengen.

Dat juist klassieke autolanden als Duitsland, Frankrijk, Japan en de Verenigde Staten minder goed voorbereid zijn op de komst van autonoom rijden, heeft een eenvoudige verklaring, zegt René Seyger, een van de samenstellers van het rapport Automotive Disruption Radar, waarin elf landen met elkaar vergeleken worden. In een land als Duitsland bijvoorbeeld, bestaat de neiging bij industrie en overheid om bestaande structuren te verdedigen, zegt hij. Dan wordt bij een test met autonoom rijden bijvoorbeeld maar één fabrikant toegelaten. Of er wordt getest in een afgesloten omgeving. Terwijl innovatie gebaat is bij openheid, waarbij zo veel mogelijk partijen betrokken zijn om ervaringen op te doen en van elkaar te leren. Nederland, dat geen grote auto-industrie heeft, heeft daardoor een voordeel. Seyger: 'We hebben niks te verdedigen.'

De Nederlandse bevolking staat - meer dan in landen om ons heen - positief tegenover vernieuwingen

De Nederlandse overheid staat relatief open voor experimenten. Dit blijkt uit plannen die tests met autonoom rijden toelaten. Daarnaast heeft Nederland goede verbindingen, zowel in de vorm van wegen als bij computernetwerken en staat de bevolking - meer dan in landen om ons heen - positief tegenover vernieuwingen. 

Lang zal het feestje voor Nederland niet duren, voorspelt Roland Berger. Zo is de verkoop van deels elektrische voertuigen gekelderd door een verslechterd fiscaal klimaat voor dit type auto's. Maar belangrijker: het machtige China zit ons op de hielen. Het land dat op het gebied van elektrische aandrijving al wereldwijd leidend is, timmert ook op het gebied van autonoom rijden aan de weg. 

De snelle opkomst van China is onder meer te danken aan een overheid die meer sturend kan opereren dan hier. 'In het democratische proces verlopen de zaken nu eenmaal minder snel', zegt Seyger. Daarnaast kennen oude Europese steden een complexe infrastructuur waar technologie voor autonoom en elektrisch rijden zich minder makkelijk laat inpassen. Dat Nederland toch voorop loopt, komt onder meer doordat de overheid hier snel schakelt, oordeelt de analist. 'Zeker in vergelijking met de ons omringende landen.'

Ondanks het gemopper op de files heeft Nederland een uitstekende infrastructuur

Bert van Wee, hoogleraar transportbeleid TU Delft

Dat Nederland straks misschien niet meer nummer één van de wereld is, is overigens geen ramp, omdat veel ontwikkelingen vooral een lokaal effect hebben. Maar het behouden van een toppositie in Europa is wel cruciaal, denken de analisten. Vernieuwingen als autonoom rijden zijn volgens hen noodzakelijk voor een goede doorstroming en bereikbaarheid. Wanneer deze in het gedrang komen, schaadt dat de arbeidsproductiviteit, waarmee transportinnovatie volgens Seyger wel een internationale component krijgt.

Bert van Wee, hoogleraar transportbeleid aan de TU Delft, herkent zich in grote lijnen in de bevindingen van het rapport, al vindt hij de conclusie lastig te beoordelen omdat het rapport een wetenschappelijke onderbouwing ontbeert. Het klopt volgens hem dat Nederland een uitstekende infrastructuur heeft, en dat dit een belangrijke voorwaarde is voor de invoering van autonoom rijden. 'Ondanks het gemopper op de files, doen we het goed. En niet alleen wat betreft wegen, ook op het spoor. In rapporten van de OECD (Organisation for Economic Co-operation and Development) bijvoorbeeld, scoort Nederland altijd hoog.'

Niet alleen een goede infrastructuur is van belang, ook het feit dat mensen zich aan de regels houden, helpt bij de invoering van autonoom rijden, zegt Van Wee. 

Dat de overheid positief staat tegenover autonoom rijden is mooi, maar belangrijker is dat deze houding consistent is. 'Minister Schultz van Verkeer wil dat Nederland een proeftuin is, maar het zou zomaar kunnen dat een volgende minister er anders over denkt en dan is de voorsprong snel verdwenen.'