Het Kwajalein-atol maakt deel uit van de Marshalleilanden.
Het Kwajalein-atol maakt deel uit van de Marshalleilanden. © AP

'Verdwijnende eilanden groeien juist'

Marshalleilanden

Het doemdenken over klimaatverandering veroorzaakt paniek en leidt tot een verkeerde aanpak.

Zo ongeveer eens per jaar reizen journalisten van alle grote nieuwsorganisaties af naar de Marshalleilanden, een keten vulkanische koraalatollen in de Grote Oceaan, om paniekerig te melden dat de eilandnatie aan het verdwijnen is, en dat dit te wijten is aan de klimaatverandering. Deze berichten zijn doorgaans doorspekt met emotie en suggereren dat inwoners massaal wegvluchten van de atollen die in een razend tempo zouden verdwijnen.

Nieuw onderzoek toont aan dat dit geen volledig of ook maar een correct beeld is. Dat wil niet zeggen dat de opwarming van de aarde niet echt plaatsvindt of dat de wereldleiders en wetenschappers de kwalijke gevolgen van klimaatverandering niet zouden moeten aanpakken, maar hysterie en overdrijving dragen nergens aan bij.

Dankzij het gebruik van historische luchtfoto's en satellietbeelden met hoge resolutie analyseerden de wetenschappers Murray Ford en Paul Kench onlangs de veranderingen van kustlijnen op zes atollen en twee van de Marshalleilanden. Hun onderzoek onthulde dat de totale landoppervlakte van de eilanden sinds de jaren '50 zelfs gegroeid is.

Het is waar dat ongeveer eenderde van de bevolking naar de VS is geëmigreerd

Hoe kan dat? Het lijkt logisch dat de stijgende zeespiegel juist zou leiden tot een kleiner landoppervlak. Er is echter een accretieproces gaande waarbij het koraal dat door de golven wordt afgebroken op deze laagliggende eilanden als zand aanspoelt, waardoor de vermindering van landmassa wordt tegengegaan. Dit proces vindt sneller plaats dan de erosie door de stijging van de zeespiegel, wat betekent dat er sprake is van een netto toename van landmassa.

Dit geldt niet alleen voor de Marshalleilanden. De onderzoekers schrijven dat in de 'recente onderzoeken naar kustlijnveranderingen op atollen er weinig bewijs is voor grootschalige erosie van eilanden. Het tegendeel is waar: tal van onderzoeken laten vermeldenswaardige groei van de kustlijn en positionele veranderingen van eilanden zien sinds halverwege de 20ste eeuw, wat tot een netto toename van eilandgebieden leidt.' Het bekendste onderzoek toont dat van de 27 Pacifische Eilanden 14 procent landmassa heeft verloren, dat bij 43 procent sprake is van een toename, en dat de rest stabiel is gebleven.

Vertegenwoordigers van de Marshalleilanden hebben aangedrongen op wereldwijde actie tegen het klimaatprobleem. President Hilda Heine heeft journalisten verteld dat bewoners de Marshalleilanden verlaten omdat klimaatverandering het voortbestaan van de eilandengroep in gevaar brengt. Het is waar dat ongeveer eenderde van de bevolking naar de VS is geëmigreerd, maar dan wel om meer alledaagse redenen dan klimaatverandering.

Nog verraderlijker is dat dit doemdenken paniek veroorzaakt

Volgens de Asian Development Bank leeft 52,7 procent van de bevolking van de Marshalleilanden onder de armoedegrens. Slechts 39,3 procent van de mensen van 15 jaar en ouder heeft werk. In het mensenrechtenverslag uit 2015 over de eilandnatie zegt het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken dat een aantal van de belangrijkste problemen 'chronische overheidscorruptie en chronisch huiselijk geweld' zijn, naast 'kindermisbruik, mensenhandel en een gebrek aan wettelijke bepalingen die de rechten van werknemers beschermen'. Ook is het voor inwoners van de Marshalleilanden gemakkelijk om naar de VS te emigreren en daar zonder visum te wonen, te werken en te studeren.

Een CNN-reportage waarin wordt gesteld dat 'dit eiland verdwijnt', is goede, vermanende televisie. Maar deze retoriek helpt niemand. Ze draagt juist bij aan het idee dat de discussie over klimaatverandering een cartoonachtige ruzie is tussen een groep die zegt dat die verandering niet bestaat en anderen die zeggen dat ze het grootste gevaar voor de mensheid is.

Nog verraderlijker is dat dit doemdenken paniek veroorzaakt en leidt tot een verkeerde reactie op de opwarming. Met een jaarlijkse kostenpost van 1 à 2 biljoen dollar is het klimaatakkoord van Parijs, dat onlangs werd goedgekeurd door China, waarschijnlijk het duurste verdrag uit de geschiedenis. Het verdrag zal zorgen voor het vertragen van wereldwijde economische groei om zo een verschuiving teweeg te brengen naar inefficiënte groene energiebronnen.

Dit zal helaas nauwelijks iets opleveren. Mijn onderzoek laat zien dat als alle landen aan hun beloftes voor 2030 wat betreft CO2-uitstoot voldoen, en deze beloften ook worden nageleefd tot halverwege deze eeuw (wat een vermindering van 100 biljoen dollar in bbp betekent), de wereldwijde temperatuurstijging met slechts 0,17°C wordt verminderd.

In de haast om te laten zien dat serieuze actie wordt ondernomen, worden zinniger opties om de opwarming van de aarde tegen te gaan over het hoofd gezien. In plaats van het eisen van minder CO2-uitstoot, moet er meer worden uitgegeven aan onderzoek en ontwikkeling van groene energie, efficiëntere kernsplitsing en kernfusie, goedkopere zonne- en windenergie en verbeterde opslag. Nieuwe technologie is cruciaal als het doel is groene energie te laten concurreren met fossiele brandstoffen.

Beleidsmakers die de bewoners van de Marshalleilanden willen helpen, dienen de infrastructuur ervan en de paraatheid bij stormen te verbeteren, opdat het vermogen het hoofd te bieden aan zware weersomstandigheden op een hoger niveau komt. Het aanpakken van problemen als armoede, gezondheidszorg, corruptie en huiselijk geweld zou zelfs nog meer bijdragen aan een oplossing. Zij die echt willen helpen, zouden het grotere geheel in het oog moeten houden.

Vertaling: Merlijn Beeftink

Reacties (12)

U hebt javascript nodig om een reactie achter te laten.
Plaats een reactie Nog 600 tekens
  • Doekle Kip -
    Dat die eilanden gegroeid zijn komt door de groeiende productie van vuilnis aldaar.
  • Meneer Dick -
    Gelukkig zal alles in de 22e eeuw vanzelf goed komen, zonder enig ingrijpen. De fossiele brandstoffen raken schaars en worden op de meest natuurlijk economische transitie vervangen. In de huidige 21e eeuw zal de wereldbevolking nog steeds onstuimig groeien van 7 miljard naar 9 miljard. Want er bestaat geen grootschalige goede wil om hierin in te grijpen. Deze groei van de wereldbevolking is de echte oorzaak van veel ellende. De klimaatverandering is slechts een afgeleide. En die zal in de volgende eeuw wel weer omkeren. Zodra de wereldbevolking ook afneemt, op de te verwachte wijze.
  • jerommekepommeke -
    blutch1@ Ik volg hem al een tijdje. Hij haalt altijd de merkwaardigste onderzoeken aan, betaald door de olie-industrie. Daarna was er een schandaal, toen bleek dat hij verzweeg van wie zijn stichting precies geld kreeg, van de olie-industrie dus. Nou heb ik een vraag. Als je betaald wordt door de olie-industrie om het discourse te beinvloeden, wat ben je dan? En dat vind ik niet goedkoop wegzetten, dat vindt ik openbaar maken wie precies zijn betoog betaald. Mogen wij ook wat bescherming hebben? ik wil graag weten wie mijn mening probeert te beinvloeden, namelijk.
  • TvanO -
    Verward stuk. Ondanks klimaatverandering zou de zeespiegel niet stijgen, althans, dat impliceert dit nogal misleidend jongleren met weinig relevante cijfers. Dan komt er een goocheltruc waarin het terugdringen van CO2 toch belangrijk is (je vraagt je af waarom, als de zee niet stijgt). Alleen, dat moet niet worden nagestreefd dmv een verdrag, maar door technologie, die belofte, eeuwig in de verre, verre toekomst. Maar het ijs smelt nu, op dit moment. Zijn de nonchalanten onder ons misschien vergeten dat half NL onder het niveau van de zeespiegel ligt?
  • ruud volkskrant -
    De meeste opwarming ontstaat, doordat er sinds de laatste ijstijd steeds minder ijs over is door het langzaam afsmelten sinds die tijd..Dan koelt het ijs de lucht niet meer en er wordt minder zonlicht weerkaatst door het ijs..Bovendien is het ijs niet alleen gesmolten, maar ook opgewarmd (zeg van - 20 graden naar - 5 graden) Het smelt dus ook steeds makkelijker en sneller..En het ijs dat gesmolten is, komt tot het begin van de volgende ijstijd niet meer terug..Ook niet, als we volledig zijn overgestapt naar groene energie.
  • Blutch1 -
    @jerommekepommeke@ waar heb je dat vandaan ? De funding kan vragen oproepen, http://www.desmogblog.com/2014/06/25/millions-behind-bjorn-lomborg-copenhagen-consensus-center maar dan is hij nog geen lobbyist. Dat wil niet zeggen dat ik het volledig met hem eens ben, maar dit lijkt op erg goedkoop wegzetten.
  • CorArnhem -
    @Hazlo, er zijn natuurlijk wel factoren die de grote schommelingen in het klimaat veroorzaakt hebben. Meteoriet inslagen en grote vulkaanuitbarstingen bijvoorbeeld. Door enorme ontbossingen is de natuurlijke opslag van CO2 sterk gereduceerd. Daar kunnen we zeker iets aan doen. Wel kan ik me vinden in de gedachte dat alleen windmolens geen oplossingen vormen zolang kolencentrales blijven draaien omdat molens geen continuïteit bieden. Ook het fiscaal stimuleren van hybride bakken die na 40 elektrische kilometers 1 op 8 op benzine rijden is geen oplossing. Maar los daarvan moeten we wat
  • JanTump -
    De opwarming zal eerst toeslaan in Australië, Californië, Spanje, het Midden-Oosten: langdurige hitte, bosbranden, gebrek aan water enz De gletsjers van de Alpen en de Himalaya zijn niet meer wat ze geweest zijn De gevolgen daarvan zullen wij niet dragen Wij krijgen het klimaat van Frankrijk, en gaan leven als God in Frankrijk In Groenland zien ze het ook wel zitten Groenland wordt weer groen Wat in Groenland plaatsvindt, zal uiteindelijk ook op Antartica plaatsvinden IJsmassa's gaan smelten Niet zo gauw hopelijk! Maar onontkoombaar In decenia misschien wel We zien wel Ik zal het niet meemaken
  • Hazlo -
    Alle hysterie ten spijt het klimaat is altijd in beweging. Tijdens het begin v.d middeleeuwen was het warmer dan tegenwoordig, v.a 1315 tot de zomer van 1317 regende het vrijwel onafgebroken in heel Europa en mislukten de oogsten, dit leidde tot een grote hongersnood. In de 17e eeuw werden wij geteisterd door reuze tornado¿s die sloegen in 1674 o.a de hele Domkerk in Utrecht plat, daarna begon de z.g. kleine ijstijd, daar bereikten veel gletsjers rond 1850 hun grootste uitbreiding sinds 20000 jr. en nu zou het tijdelijk weer iets warmer worden. Mensen, daar veranderen wij HELEMAAL NIETS aan!
  • jerommekepommeke -
    Deze man is een lobbyist gesponsord door olie-maatschappijen. Meer hoef je niet te weten