Wat te doen tegen 'man-spreading,' de wijdbeens zittende man?
©

Wat te doen tegen 'man-spreading,' de wijdbeens zittende man?

De week in wetenschap

Hoe wapenen we ons tegen mannen die zich irritant breed maken in treinen en bussen?

In bussen in Madrid is een nieuw verbodsbord in opmars: een man met de benen uit elkaar, met een groot rood kruis erbij. Het is het nieuwste offensief tegen 'man-spreading'. In New York vond een vergelijkbare actie plaats, met de begeleidende tekst: 'Dude... Stop the spread, please.'

Hoewel het woord 'man-spreading' pas sinds 2015 in de Oxford Dictionary staat, is de discussie over dit gedrag een stuk ouder. Zo publiceerde de Duitse fotografe Marianne Wex in 1984 een compleet album over verschillen op straat tussen mannelijke en vrouwelijke lichaamstaal. De rode draad: mannen maken zich breed, vrouwen maken zich klein. Zorgwekkend aangeleerd gedrag, vertelde een politicologe mij ooit, want zo staan vrouwen alleen al door hun lichaamshouding direct 1-0 achter.

Let's take back our space luidt de titel van het boek van Wex. Nu kun je proberen ruimte te creëren door mannen via bordjes te vragen hun benen bij elkaar te houden. Maar het lijkt mij kansrijker om terrein te winnen door aan de eigen lichaamshouding te werken.

In een van de meest bekeken TED-praatjes sinds het bestaan ervan beschrijft de Amerikaanse Amy Cuddy van Harvard Businness School hoe extreem groot de verschillen in lichaamstaal zijn tussen haar studenten. De een gaat breeduit zitten, steekt zijn hand hoog in de lucht als hij het antwoord op een vraag weet. De ander kruipt al vanaf het begin van het college in elkaar, steekt z'n vinger maar een klein stukje boven z'n hoofd, waarbij ie angstvallig z'n elleboog vasthoudt om 'm elk moment snel weer terug te kunnen trekken.

Meestal zijn het de vrouwelijke studenten die zich klein maken, zegt Cuddy, die een hartstochtelijk pleidooi houdt om jezelf vaker breed te maken. Zo toonde ze in een experiment* aan wat er gebeurt als proefpersonen twee minuten lang een krachtige houding aannemen: het testosteron stijgt, het stresshormoon cortisol daalt, beoordelingen bij zware sollicitatiegesprekken stijgen. Haar TED-praatje is een prachtcollege over hoe groot het effect van lichaamshouding kan zijn, en hoe je hier zelf mee kunt oefenen.

Dus de volgende keer dat zo'n machomannetje naast je gaat zitten in de treincoupé, en z'n benen belachelijk ver spreidt: niet in elkaar kruipen of naar verbodsbordjes wijzen. Maar aanspannen die beenspieren, en keihard terugduwen.

*AANVULLING:
Lezers wezen ons na publicatie van deze column op de wetenschappelijke kritiek op de studie naar 'krachtposes'. De discussie hierover - en de reactie van Amy Cuddy zelf - is onder meer hier en hier te lezen.