Mei 2013: Jongeren lopen in grote plastic ballen een parcours over de Hofvijver, als onderdeel van een campagne van de gemeente Den Haag om een gezonde levensstijl te stimuleren en het aantal kinderen met overgewicht terug te dringen.
Mei 2013: Jongeren lopen in grote plastic ballen een parcours over de Hofvijver, als onderdeel van een campagne van de gemeente Den Haag om een gezonde levensstijl te stimuleren en het aantal kinderen met overgewicht terug te dringen. © ANP

Randstedeling wordt eenzaam en dik

In Den Haag zal het aantal inwoners met overgewicht, eenzaamheid en met verhoogd risico op angst, depressie, diabetes en hartinfarct de komende jaren fors stijgen. Dat blijkt uit een studie van GGD Haaglanden. In 2020 is de helft van de volwassen Haagse bevolking eenzaam en te zwaar. Volgens epidemiologen gelden de trends ook voor Amsterdam, Rotterdam en Utrecht.

De forse groei van het aantal klachten komt volgens de GGD door de vergrijzing en door de toename van het aantal inwoners van niet-westerse afkomst. In absolute aantallen neemt eenzaamheid het hardst toe, met ruim 15.000 Hagenaars (plus 11 procent ten opzichte van 2012). 'Dat komt omdat eenzaamheid vaak voorkomt onder 65-plussers en niet-westerse allochtonen', aldus de onderzoekers. 'Juist deze groepen zullen groeien volgens de bevolkingsprognose.'

De conclusies staan in het Epidemiologisch Bulletin, een tijdschrift voor volksgezondheid en onderzoek in de regio Haaglanden. De onderzoekers baseren zich op de Haagse GezondheidsenquĂȘte 2012 en op de bevolkingsprognose voor 2020. 'Eenzaamheid, angst en depressie en overgewicht zijn en blijven aandoeningen die veel voorkomen en aandacht blijven vragen.'

'De Haagse cijfers verbazen me niet, die zien we in de andere G4-steden terug', reageert Lex Burdorf, als hoogleraar aan het ErasmusMC in Rotterdam gespecialiseerd in factoren die de volksgezondheid bepalen. Ook Burdorf verklaart de toename door vergrijzing en de veranderende bevolkingssamenstelling. Bovendien sporen huisartsen tegenwoordig actiever aandoeningen op.

'Dit geldt zeker voor hoge bloeddruk, diabetes en depressie, dus de cijfers zullen hoger zijn', aldus Burdorf. 'Als de opsporing nog verder verbetert, dan zullen deze ziekten nog steeds toenemen, maar wel in lichtere vorm. Dat maakt ze beter behandelbaar.'

Preventiestructuur

Veel klachten zijn te voorkomen door een gezond voedingspatroon en voldoende beweging.

CDA-wethouder Karsten Klein

De GGD adviseert Den Haag 'samen met de partners in de stad een stevige preventiestructuur' op te zetten. 'Door de stijging van het aantal mensen met eenzaamheid, overgewicht, angst en depressie zullen de ziektenlast en zorgkosten in 2020 flink zijn toegenomen.'

CDA-wethouder Karsten Klein (Zorg) richt zich op preventie en tijdige signalering. 'Veel klachten zijn te voorkomen door een gezond voedingspatroon en voldoende beweging. Daarom steekt de gemeente veel energie in het stimuleren van een gezonde leefstijl.' Klein wijst erop dat Centra voor Jeugd en Gezin, Centra voor Ouderen, scholen en verzorgingsinstellingen gaan samenwerken met de nieuwe sociale wijkzorgteams. 'Die gaan zich per wijk richten op kwetsbare groepen.'

Het tegengaan van eenzaamheid is een prioriteit voor Klein. 'We willen zo veel mogelijk mensen actief laten meedoen in de maatschappij. De diensten en voorzieningen van ons ouderenbeleid sluiten daarbij aan. Denk aan huisbezoeken door de welzijnsorganisaties en de wijkverpleegkundige. Zij hebben een signalerende functie. Denk ook aan de inzet van de Taxibus en de activiteiten van de Boodschappenbegeleidingsdienst. Zo kunnen ouderen onder de mensen blijven komen.'

Lees ook: een interview met Anton Kunst, hoogleraar Sociale Epidemiologie aan het AMC van de Universiteit van Amsterdam. 'Mensen laten zich niet makkelijk vertellen dat ze gezonder moeten leven'