Een peuterschool in Amsterdam.
Een peuterschool in Amsterdam. © ANP

Peuters op de crèche zijn vaker gestrest: klopt dit wel?

Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Vandaag: peuters op de crèche ervaren meer stress.

Stuur peuters niet te vaak naar de crèche. Daar zouden ze veel stress ervaren, wijst althans nieuw Noors onderzoek uit. Om eventuele ontwikkelingsschade door die stress te voorkomen, moeten ouders hun kind bij thuiskomst genoeg aandacht geven, aldus de onderzoekers op RTL Nieuws en diverse opvoedblogs afgelopen week.

Je mag een hogere cortisolspiegel niet zomaar opvatten als 'stress'

Maar wat klopt daarvan? Op het eerste gezicht lijken de onderzoeksresultaten inderdaad op meer peuterstress te wijzen, maar bij nadere inspectie ligt het niet zo simpel. Ten eerste keken de Noren helemaal niet naar stress an sich: ze hielden bijvoorbeeld niet bij of de kinderen vaker huilden of dat ze volgens de crècheleidsters vaker gefrustreerd leken.

In plaats daarvan verzamelden de onderzoekers speekselmonsters van de bijna 2-jarige peuters en leidden ze daaruit het peil af van cortisol, een stresshormoon. Dat lag inderdaad hoger bij peuters wanneer ze de crèche bezochten dan wanneer ze thuisbleven. Maar dat zegt niet zo veel. Want hoewel meer cortisol inderdaad kán wijzen op een stressreactie, mag je een hogere spiegel niet zomaar opvatten als 'stress', zegt Rien van IJzendoorn, hoogleraar algemene pedagogiek aan de Universiteit Leiden.

Snurken

'Zo'n eenzijdige functie hebben hormonen doorgaans niet', vertelt hij. 'Cortisol bereidt met name het lichaam voor op actie. Daarom beleef je 's morgens vroeg een cortisolpiek. Bij peuters in de dagopvang is cortisolactivatie ook logisch, omdat ze moeten reageren op de nieuwe, drukkere omgeving met leeftijdsgenootjes; als dat niet zou gebeuren, lagen ze de hele dag te snurken op de grond.'

En het was ook niet zo dat méér crèchetijd een duidelijk hogere cortisolspiegel veroorzaakte. De peuters die langer dan acht uur op de crèche doorbrachten, hadden strikt genomen geen van toeval te onderscheiden hoger cortisolpeil dan peuters die er korter verbleven.

Zelfs als de crèchepeuters daadwerkelijk vaker stress zouden ervaren, dan is er volgens Van IJzendoorn nooit aangetoond dat dat later problemen veroorzaakt. 'Daarvoor moet je de kinderen langer volgen, maar dat is hier niet gebeurd en bij mijn weten heeft niemand dat ooit gedaan', zegt hij.

Conclusie

De crèche mag voor peuters druk wezen, maar is niet aantoonbaar schadelijk.

Meer lezen van Klopt dit wel?

Met de ijsbeer gaat het juist hartstikke goed
Klimaatverandering bedreigt ijsbeer helemaal niet en dat is volgens reden genoeg om de ijsbeer van de bedreigde dierenlijst te halen. Klopt dit wel?

Van tien porties groente en fruit leef je langer
Wetenschappers van het Imperial College in Londen plozen 95 studies door en concluderen dat je nóg langer leeft als je dagelijks tien porties groente en fruit eet, 800 gram. Klopt dit wel?

Roken tijdens zwangerschap doodt jaarlijks 60 baby's
Taskforce Rookvrije Start meldde bij de start van een nieuwe antirookcampagne in diverse media afgelopen week dat er elk jaar 'minstens 60 baby's' overlijden rondom de geboorte, omdat hun moeders doorrookten tijdens de zwangerschap. Klopt dit wel?