Onderzoek: werken bij MRI-scanner is riskant, grotere kans op ongeluk en heftige menstruaties
© ANP

Onderzoek: werken bij MRI-scanner is riskant, grotere kans op ongeluk en heftige menstruaties

MRI-scanners bieden door hun toenemende kracht steeds betere plaatjes van afwijkingen aan weefsels. Fijn voor patiënten. Maar het betrokken personeel loopt een grotere op een ongeluk op weg naar huis en heftige menstruaties.

Medisch beeldvormings- en bestralingsdeskundigen die werken met MRI-apparaten in ziekenhuizen hebben een tweemaal zo grote kans op een (bijna-)ongeluk in het verkeer als mensen die met andere beeldvormende technieken werken. Dat blijkt uit een verkennend onderzoek van de IRAS-onderzoeksgroep van de Universiteit Utrecht. Uit een ander IRAS-onderzoek blijkt dat vrouwelijke MRI-technici die een spiraaltje gebruiken een verhoogde kans hebben op abnormale menstruele bloedingen.

'De effecten zijn sterker bij mensen die vaker en langer in de nabijheid van MRI-scanners werken. De risico's nemen ook toe naarmate ze met krachtiger scanners werken', zegt hoogleraar Hans Kromhout van het IRAS. De studies zijn onlangs gepubliceerd in Environmental Research en Magnetic Resonance in Medicine.

De deelnemers aan het onderzoek werden gerekruteerd uit de Nederlandse Vereniging van Medische Beeldvorming en Radiotherapie. Bijna vijfhonderd mensen (29 procent van de beroepsgroep) vulden een vragenlijst in. De verhoogde kans op (bijna-)ongelukken kwam eerder naar voren bij mensen die werkzaam zijn in de productie en het testen van de scanners.

De abnormale menstruele bloedingen werden eerder gemeld in Italiaans onderzoek. Echt onomstotelijk bewijs en harde verbanden kunnen niet uit deze globale studies worden getrokken, benadrukt het IRAS. 'Ze passen wel in de trend die eerder IRAS-onderzoek vaststelde', aldus Kromhout. Daaruit bleek een verhoogde kans op duizeligheid, stabiliteitsproblemen en neuropsychologische effecten bij vrijwilligers op het Universitair Medisch Centrum Utrecht die in de nabijheid verbleven van een zeer krachtige (7 Tesla) MRI-scanner.

Klachten worden te vaak afgedaan met 'we zijn allemaal weleens duizelig'

hoogleraar Hans Kromhout

Ook bij MRI-technici in ziekenhuizen en onderzoeksinstellingen waar voor het merendeel 3 Tesla-scanners staan, vond het IRAS een verband met duizeligheid. Kromhout vindt dat er te weinig aandacht is voor de arbeidsomstandigheden van MRI-technici. 'Klachten worden te vaak afgedaan met 'we zijn allemaal weleens duizelig'.

De plaatjes leveren dankzij steeds krachtiger magneten een schat van informatie over afwijkingen in weefsels en dragen bij aan beter en sneller ingrijpen in geval van tumoren, verkalking en hartafwijkingen. De wonderbaarlijke beeldvormende werking berust op een statisch magnetisch veld, dat de waterstofatomen in menselijk weefselvocht magnetiseert. Door er vervolgens radiogolven op af te sturen, gaan deze atomen resoneren. Worden de radiosignalen uitgezet, dan zenden de natrillende atomen energie uit, die een computer in uiterst nauwkeurige beelden van het weefsel omzet.

Stralingsdeskundige Eric van Rongen van de Gezondheidsraad, niet bij het onderzoek betrokken, noemt de studies goed opgezet en uitgevoerd. 'Maar het deelnamepercentage van 29 procent is laag. Dat kan tot vertekening leiden als mensen die een (bijna-)ongeluk hebben gehad eerder geneigd zijn deel te nemen aan het onderzoek. Er is bovendien niet gevraagd wie de veroorzakers van het verkeersongeval waren. Als dat anderen dan de MRI-werkers waren, is er geen verband met de magnetische velden.'