Malariapatiënten extra aantrekkelijk voor muggen
© AFP

Malariapatiënten extra aantrekkelijk voor muggen

De parasiet die malaria verwekt lokt muggen naar zijn slachtoffer. De ziekte zou zich zo sneller kunnen verspreiden, aldus onderzoekers van Washington University School of Medicine.

Het is de muggen niet om het even wie ze steken. Lichaamsgeur speelt daar een rol in, dat was bekend. De nieuwe Amerikaanse studie, verschenen in het wetenschappelijk tijdschrift mBIO, toont nu bovendien aan dat met malaria geïnfecteerde mensen nog eens extra geurstoffen afscheiden, die ze aantrekkelijker maken voor steekmuggen.

Jaarlijks overlijden ruim een half miljoen mensen aan malaria, veelal jonge kinderen. Doktoren kunnen malaria in de toekomst misschien al diagnosticeren door te kijken naar iemands zweet of adem, denken de onderzoekers. Vooral voor kinderen is dat een stuk fijner. Nu gaan die testen namelijk nog met het afnemen van bloed. Ook kan de uitkomst van dit onderzoek leiden naar infectiepreventie.

Citroengeur

Het was al een tijd bekend dat muggen de geur van malariapatiënten verkiezen boven die van gezonde mensen. Maar nu weten we dus welke stoffen dat zijn.

Entomoloog Bart Knols

Bij hun experimenten onderzochten de wetenschappers luchtdicht-verpakte zakken bloed. Sommige zakken waren gevuld met bloed van malariapatiënten, andere van gezonde mensen. Vervolgens analyseerden de onderzoekers de gasophopingen die bovenin de zakken ontstonden.

In de zakken met geïnfecteerd bloed vonden de onderzoekers terpenen die niet voorkwamen in de zakken met gezond bloed. Een terpeen is een molecuul dat een sterke geur kan verspreiden. Zo werd alleen in geinfecteerd bloed bijvoorbeeld de terpeen limonene gevonden (die citroenen hun geur geeft), en pinanediol (die dennenbomen naar dennenbomen doet ruiken). Extra testen van de onderzoekers wijzen uit dat malariamuggen gevoelig zijn voor deze terpenen. 

Muggencocktails

'Uiterst interessant', zegt medisch entomoloog Bart Knols, die gespecialiseerd is in infectieziekten. 'Het was al een tijd bekend dat muggen de geur van malariapatiënten verkiezen boven die van gezonde mensen. Maar nu weten we dus welke stoffen dat zijn.'

Dat kan handig zijn om muggen mee af te vangen in slaapkamers, legt hij uit. 'Op dit moment gebruiken we cocktails van geuren die muggen lekker vinden, en zetten die in een val.' De muggen gaan eerst naar die cocktail toe, en zitten dan vast. Voor ze een mens kunnen steken dus. 'Als we deze nieuw gevonden stoffen kunnen toevoegen aan de bestaande cocktail, kon de val wel eens een stuk effectiever worden.'