Proefpersonen kregen, terwijl ze de chocola proefden -op hetzelfde volume - 'zachte' tonen van een fluit of 'ruwe' klanken van een viool te horen.
Proefpersonen kregen, terwijl ze de chocola proefden -op hetzelfde volume - 'zachte' tonen van een fluit of 'ruwe' klanken van een viool te horen. © BELGA

Chocolade smaakt lekkerder bij een zacht muziekje

Tijdschrift voor Belangwekkende Bijzaken

Jaarlijks publiceren Nederlandse wetenschappers 172 duizend onderzoeken. In deze rubriek een greep uit die onderzoeken die bijna onopgemerkt waren gebleven.

Smaakt een maaltijd beter als er een muziekje bij klinkt? En als dat zo is, welke muziek werkt dan het best? Het zijn vragen waarop restauranthouders en andere vakmensen in de voedselindustrie graag een antwoord zouden hebben. Vragen waarop biofysicus Raymond van Ee, hoogleraar aan de Radboud Universiteit en onderzoeker bij Philips Eindhoven, probeert antwoorden te vinden.

Uit diverse onderzoeken blijkt dat muziek en lawaai invloed hebben op de smaakbeleving. Hetzelfde bordje pasta lijkt in een rumoerig vliegtuig anders te smaken dan in een rustig restaurant. Welke mechanismen schuilgaan achter dit fenomeen is niet makkelijk te achterhalen. In normale omstandigheden zijn er veel factoren in het spel die het onderzoeken van de relatie tussen muziek en smaak lastig maken. Om maar wat te noemen: de sfeer van de omgeving en het humeur van het gezelschap.

Wie? Raymond van Ee

Wat is z'n specialiteit? Natuurkunde, innovatie en ondernemerschap

Originele titel publicatie? 'Smooth operator': Music modulates the perceived creaminess, sweetness and bitterness of chocolate

Vrij vertaald? Zet een smakelijk muziekje op als je chocola eet

Om dergelijke factoren zo veel mogelijk uit te sluiten, deed Van Ee samen met enkele collega's onderzoek in het lab. Ze lieten proefpersonen chocolaatjes proeven. Die moesten ze beoordelen op romigheid (creaminess). Terwijl ze de chocola proefden kregen ze - op hetzelfde volume - 'zachte' tonen van een fluit of 'ruwe' klanken van een viool te horen. De uitkomst van het experiment bevestigde het vermoeden van de wetenschappers: als de zachte (mellow) muziek klonk bleken de proefpersonen de chocola romiger te vinden dan als de ruwere tonen van de viool ten gehore werden gebracht.

'Bij de smaakbeleving van chocola maakt het uit wat je hoort', zegt Van Ee. 'Met dit onderzoek laten we zien dat we iets lekkerder of minder lekker kunnen laten smaken door twee zintuigelijke waarnemingen te combineren. Een meetbaar en reproduceerbaar verschil. We hebben allemaal vakjes in ons hoofd die met elkaar verbonden zijn. We zijn kennelijk zo geëvolueerd dat er interactie is tussen de neuronen voor smaak en die voor geluid.'

We zijn kennelijk zo geëvolueerd dat er interactie is tussen de neuronen voor smaak en die voor geluid

Onderzoeker Raymond van Ee

Interessant onderzoek, maar wat heb je eraan? Van Ee: 'Mogelijk kunnen we eraan bijdragen dat mensen minder dik worden. We willen nog meer experimenten gaan doen, waarbij we kijken of we minder vet eten even lekker kunnen laten smaken als vet eten.'

In deze studie is chocola gebruikt, maar je zou ook kunnen kijken of je bier met een laag alcoholpercentage even lekker kan laten smaken als sterker bier door in een café bepaalde muziek te laten horen. 'Als je een hele avond in het café zit en je drinkt een paar alcoholarme biertjes, scheelt dat weer de nodige calorieën.'

Het onderzoek is nog behoorlijk ver verwijderd van toepassing in het dagelijks leven. Toch hebben restauranthouders al interesse getoond in de bevindingen, die zijn gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Appetite. Van Ee: 'Sterrenrestaurants die zich willen profileren hebben belangstelling. Mogelijk kunnen we in de toekomst experimenten gaan doen in restaurants.'