Bach: Weihnachts-Oratorium

De paukenist van Concentus Musicus Wien struikelt bijna over zijn stokken, zo uitgelaten begint hij aan Bachs . 'Jauch-zet, froh-ló-cket!' PAM-pam, pam-PAM-pam. Als de slagwerker al geen gelovige is die juicht over de komst van het christuskind, dan jubelt hij op z'n minst over de zes feestelijke cantates waarvan hij het daverende startschot mag geven. Derde mogelijkheid: Nikolaus Harnoncourt heeft hem bevolen om de prosodie van de openings-yell uit het paukenvel te ranselen. Zoals de dirigent van sopraan Christine Schäfer verlangt dat ze de wiegende tred van de aria 'Flösst, mein Heiland' keer op keer spaak laat lopen. Het zijn zulke tegendraadsheden waaraan je de barokpionier herkent die al ruim een halve eeuw gehoorzaamt aan dezelfde impuls: niets slikken voor zoete koek. Ook al vormt dit verse Weihnachts-Oratorium het derde in Harnoncourts discografie, hij levert er toch nog maar een essaytje bij over barokke articulatie en instrumentgebruik. Het staat in zwarte priegelletters op spiegelend goudpapier, een ongemak dat vier gratis bijgeleverde kerstkaarten niet weg kunnen nemen. Misschien zijn de oren inmiddels verwend geraakt door de kleinschalige koorpraktijken van De Nederlandse Bachvereniging. Misschien heeft Harnoncourts opnameteam geworsteld met de akoestiek van de Musikvereinzaal. In elk geval neigt het Schönberg Chor in koren en koralen meer naar Weense bravoure dan naar barokke godsvrucht. Net zo schuilt er in de evangelistenkeel van tenor Werner Güra een tikkeltje meer jammer dan het blije kerstverhaal rechtvaardigt. Typisch Harnoncourt: het grote retorische gebaar mag wat kosten. Ritmische onrust is de prijs die hij betaalt. Zijn neus voor het theatrale geeft aan dit lutherse kerstoratorium een uitgesproken katholieke schwung.