Debussy, Images & Estampes

Met inzichzelfgekeerde blik door een vijver wadend, zo presenteert de Franse pianiste Vanessa Wagner zich op het hoesje van haar cd Claude Debussy, Images et Estampes. Een feeëriek beeld, al zal het pedaalspel wel minder comfortabel verlopen met een natte jurk om de benen. Verontrustend is dat Vanessa Wagner ook haar kostbare pianovingers koud laat worden in het water - niet aan te bevelen voor iemand die zich aan handenbrekers waagt van het genre Mouvement en Jardins sous la pluie. Niettemin: Debussy (1862-1918) had iets met water. Je kunt zeggen dat Debussy, zodra er water in de buurt was of in de lucht hing, nog hoger boven de materiën uitsteeg dan hij in ander werk al deed. Zijn glitterende Poissons d'or (Images, tweede cahier) kunnen uiteraard niet zonder. Zelfs het opgetogen Isle joyeuse kan alleen een eiland zijn doordat er water omheen ligt. Wil je de complete Debussy gecomprimeerd zien in één supra-geniale geste, dan kom je uit op Reflets dans l'eau, het eerste stuk uit de Images. Alles wat Debussy aan harmonisch genie, ritmische vrijgevochtenheid, sonoor clair-oscur en picturale verbeeldingskracht in huis had, is samengebald in deze vijf minuten van 'lichtweerkaatsingen in het water'. De vingers van de pianiste waren gelukkig weer opgewarmd toen ze dit opnam. Frappant, voor een vertolkster die poseert als een verdroomde, van alle paden losgezongen opera-Mélisande, is de pit waarmee ze de noten vol op de kop raakt. Dat moet even wennen zijn voor bewonderaars die hun Debussy graag door een muzikale soft focus-lens waarnemen. Maar de kwaliteiten van deze pianonimf liggen niet alleen in spierkracht maar ook in nuance, souplesse en inzicht in de structuren en het H2O-bestanddeel van Debussy's miniatuurkunst. Vergelijk je haar spel met uitvoeringen die de componist-pianist zelf op pianorollen heeft nagelaten, dan kun je horen dat Debussy in stukken als Jardins sous la pluie en Poissons d'or nog wat nuchterder te werk ging. Wat je op Vanessa Wagners Debussy tegen kunt hebben, is dat ze het in La plus que lente en een Valse romantique niet kan laten enige barpianistiek aan de driekwartsmaten toe te voegen. Sympathiek is dat ze de twee 'officiële' bundels Images vooraf laat gaan door een paar zogenoemde Images oubliées, 'vergeten afbeeldingen' die Debussy later in gewijzigde vorm in zijn oeuvre liet terugkeren.