The server is busy and cannot currently process
the request. Please try again later.
  Service UnavailableThe server is busy and cannot currently process
the request. Please try again later.
Auteur:
Arnon Grunberg
Genre:
Fictie - Literatuur & Poëzie
 
 
Uitgever:
Nijgh & Van Ditmar
ISBN-nr:
9789038893822
Formaat:
Gebonden
Verschenen oktober 2010
Huid en haar Huid en haar Huid en haar

Geen groter verlangen dan bedrogen te worden 4

Werkelijk in alle scènes blijft de markt werkzaam, in de roman 'Huid en Haar' van Arnon Grunberg.
Tot de allerslimsten hoort hij niet, want hij is universitair docent economie en niet eens professor, maar toch hoef je de zakelijke en eigengereide Roland Oberstein (41) niet te vertellen hoe de wereld in elkaar zit. Alles draait om schaarste, het spel van vraag en aanbod. Naast zijn kennis van Adam Smith, de Schot die in de achttiende eeuw het liberalisme voorbereidde, is Roland gespecialiseerd in de bubbels, ofwel de bluf waarin kortstondig massaal wordt geloofd tot de klapsigaar ploft. Zo gaat het in de economie, maar in de liefde evenzeer. De vrije markt heerst alom, ook daar waar vroeger de moraal bestond. 'Winkelen is bidden met je portemonnee', en 'Jaloezie is een slechte investering'.
Van hogere literatuur moet Roland Oberstein niets hebben, en omdat hij de hoofdpersoon is in Huid en Haar, de nieuwe roman van Arnon Grunberg, krijgen wij lezers een man tegenover ons die wereldvreemd aandoet, terwijl hij ons niet begrijpt: 'Dichters zijn niets voor mij', 'Geen drama's', 'Fictie is een beeld van de werkelijkheid gebaseerd op dwalingen, gebaseerd op romantische sentimenten die voor hoogstaand doorgaan terwijl ze in wezen verderfelijk zijn.'
Omdat hij een baan in Fairfax kon krijgen, verliet hij zijn vrouw Sylvie (tandarts) en hun kind Jonathan (bijna vijf), om in een hotel te gaan wonen. Af en toe onderbreekt hij zijn arbeid om plichtmatig met de zoon te praten via telefoon en computer. Dat vindt Sylvie prettig. Veel tijd wil hij er niet mee verliezen. Bovendien zijn er meer mensen die hem bellen, en iets van hem moeten. Zijn vriendin Violet bijvoorbeeld, die damestassen ontwerpt en hem vanuit Amsterdam opbelt om te zeggen dat ze eenzaam is. Heel naar voor je, is dan de repliek van haar onverstoorbare minnaar, 'maar op lange termijn is het niet slecht. Eenzaamheid is de voorwaarde voor ware productiviteit. Je moet ervan leren te genieten, net als van gember'.
De wereld zoals Roland Oberstein zich die voorstelt is dermate overzichtelijk, en ogenschijnlijk ontdaan van gevoelens als schuld, jaloezie, wrok of romantiek die het evenwicht zouden kunnen verstoren, dat hij er zowaar iets sympathieks door krijgt. Het wordt de lezer in ieder geval niet gemakkelijk gemaakt een hekel aan hem te krijgen- hij kan er weinig aan doen dat hij niet weet wat empathie is, en de omstandigheden lijken het gelijk van zijn instelling te bevestigen.
Om Oberstein heen is het een radeloze carrousel van relaties en gejammer om scheidingen en verlies, maar hem hebben ze niet, de econoom die in een studie wil blootleggen dat bubbels door de mens gewild worden; zoals de mens ook tranen krijgt als het over geloof, hoop en liefde gaat, terwijl hun hart zich in hun portemonnee bevindt, want ze hebben 'geen groter verlangen dan bedrogen te worden'. Overspel is diversificatie, spreiding van risico, en het is bevorderlijk voor de economie: 'Denk aan alle cadeautjes die voor minnaressen worden gekocht'.
Meestal amusant, soms tot het niet leuk meer is en genant wordt (in het uitbeelden van groezelige en treurige seks is hij onovertroffen), borduurt Arnon Grunberg voort op het thema van de vrije markt en het spel dat zich verder uitstrekt dan het casino en het voetbalveld, zoals dat in voorgaande jaren door Michel Houellebecq en Grunberg zelf is behandeld.
Hij kan het, in de loop van zestien jaar schrijverschap zijn we dusdanig gewend geraakt aan zijn stijl dat we het meesterschap bijna niet meer opmerken, maar hij kan het nog steeds: de slapstick uit de mouw schudden. In Amsterdam treffen zijn ex-vrouw en zijn vriendin elkaar (handig, denkt Oberstein overzee: kan ik ze voortaan in één keer bezoeken, dat bespaart tijd): ze gaan poffertjes bakken voor de kleine, en in het voorbijgaan merkt de tandarts op dat des vriendins tanden geel zijn. Zal ze die maar voor haar bleken?
Zo blijft de markt werkelijk in alle scènes werkzaam. Met de poffertjes moet handelbaarheid worden gekocht, met het gratis bleken een vijandin onschadelijk gemaakt.
Toch is Grunberg nog een paar graadjes koeler dan de econoom. Kun je dan niet eens één semestertje per jaar in Nederland lesgeven, smeekt diens ex-vrouw, die het leven met de zwijgzame Nintendo-verslaafde jongen niet aan kan. Oberstein zwicht voor de emotionele oproep, gaat lesjes geven aan de rechtenfaculteit in Leiden (het soort colleges dat professor Arnold Heertje - die door Grunberg achterin wordt bedankt voor zijn adviezen - jaren aan Amsterdamse rechtenstudenten gaf), en dat betekent ook figuurlijk een keerpunt in de roman. Jonathan zegt nauwelijks iets, maar het kind 'is de vijand die je zult moeten blijven onderhouden, en die jou zal overleven' (Houellebecq in Elementaire deeltjes, 1998).
Om netjes aan de vraag van zijn ex te voldoen komt Oberstein naar Nederland terug. Wat hij niet weet, omdat hij fictie en psychologie versmaadt en ontkent, is dat zijn eigen bestaan een bubbel is die uit elkaar gaat spatten. Ook hij zelf stevent op het bedrog af. De onderzoeker die niet in de gaten heeft dat zijn eigen gedrag het gelijk van zijn theorieën illustreert, dat is de kern van Huid en Haar, een moderne antieke tragedie.
Ineens hapert de machine waarmee Oberstein zijn leven verwart. Dat komt vooral door Nederland. Daar klopt werkelijk niets meer: de basisschool die Roland bezoekt om zijn zoontje op te halen is een onbeschaafde bende, zijn hospita in Amsterdam wil de beroemde econoom in het bestuur hebben van een prestigieuze literatuurprijs (dat hij nooit fictie leest is geen bezwaar, als hij maar mee wil dineren en borrelen), en de studenten in Leiden zijn cliënten, onwillig en mondig.
Een studente die niet naar college kan komen omdat haar paard naar de veearts moet, is nog kwaad ook als de docent deze absentie niet tolereert, en wil zelfs dat hij haar paard zijn excuses komt maken.
Decadent en corrupt, dat is dit voze land, kan Roland nog net denken, voordat zijn privé- én zijn professionele leven in een moeras wegzakken. Je zou hem zowat geen ongelijk geven. Maar mooier nog is onze conclusie, dat je fictie niet als flauwekul terzijde kunt schuiven. Voordat je het weet, zit je zelf in een verhaal verstrikt dat naar een roemloos einde snelt. En zo weldadig is de vrije markt niet, dat ze naar een verliezer een poot uitsteekt. Daarom is Arnon Grunberg een hogere romancier.

* * * *
Arnon Grunberg: Huid en Haar. Nijgh & Van Ditmar; 523 pagina's; € 19,95. ISBN 978 90 388 9383 9. verschijnt 28 oktober
(Recensie door Peters Arjan, gepubliceerd op 28-10-2010)

      mail Doorsturen      print Printversie

Geef jouw oordeel over "Huid en haar"

naam
e-mailadres
beoordeling
reactie

nog karakters
 
 
algemene voorwaarden en gedragscode
 

4 3 reacties


5 Henk Veldman - 08-07-2014 09:21

Prachtig boek. Grunberg heeft het niet hoog op met de traditionele voorstellingen van geloof, hoop en liefde, maar wat een rijkdom aan nieuwe beelden, nieuwe voorstellingen biedt hij de lezer over het thema overspel. Ik ken een kerk waar je de politie op je dak krijgt als je over iemands open huwelijk begint, de Bergkerk te Amersfoort is zo'n kerk. Ik kan iedereen aanraden die kerk nooit te bezoeken, je wordt er met huid en haar verslonden. Het is beter dit boek te lezen. Dit boek biedt troost en bovenal veel humor.

Beledigend? Ongepast? Meld het ons

5 Pip - 14-02-2013 16:32

fenomenaal, verwarrend, verbijsterend en tot stilte manend

Beledigend? Ongepast? Meld het ons

4 Francien van Hulten - 15-08-2011 22:42

Geweldige roman, maar ontzettend naargeestig. Nog naargeestiger bijna dan 'Tirza' en zeker dan 'De asielzoeker'. Daarin gaf de hoofdpersoon nog blijk van enige compassie, maar in 'Huid en haar' lijkt daar geen sprake meer van. Oberstein kan alles alleen maar economisch bekijken, zelfs seks is onderhevig aan de principes van de marktwerking. En niet alleen voor hem. Triest dieptepunt is de obsessie van Jason Ranzenhofer voor de UPS-bezorger. Na lezing blijf je als lezer achter met het gevoel dat de mensheid reddeloos verloren is, veel meer nog dan na lezing van de zwartste roman van Houellebecq. Maar ook met de overtuiging dat Grunberg weer eens heeft laten zien wat een fenomenaal schrijver hij is. Voor mij in ieder geval nog steeds de beste schrijver van Nederland. Misschien wel beter dan Hermans en Reve!

Beledigend? Ongepast? Meld het ons

Service UnavailableThe server is busy and cannot currently process
the request. Please try again later.
ZOEK IN BOEKEN

Keuze van de redactie

Ons kamp

M. Vuijsje


Oscar

Jan Siebelink




De inzending

Amy Waldman


best gewaardeerd


5 (1 stem)

Schrijver

Karl Ove Knausgård



5 (1 stem)

Een verhaal met een angel

Dave Goulson



De VK tv-series