De winnaar, Boris Johnson
De winnaar, Boris Johnson © REUTERS

Inwoners van Londen kiezen liever voor 'het kwaad' dan 'het licht'

Boris Johnson is herkozen tot burgemeester van Londen. De hoogblonde Conservatief kreeg drie procent meer stemmen dan zijn socialistische uitdager Ken Livingstone. Deze overwinning was het enige lichtpuntje voor de Conservatieve Partij die massale verkiezing leed tijdens de gemeenteraadsverkiezingen. Er wordt nu openlijk gesproken over Boris als toekomstige premier van het Verenigd Koninkrijk.

Ken, een liefhebber van  Reductio ad Hitlerum, had gezegd dat zijn stadsgenoten een keuze moesten maken tussen goed en kwaad, tussen licht en duisternis, tussen Winston Churchill en Adolf Hitler, waarbij hij zichzelf beschouwde als eerstgenoemde.

De Londenaren zagen het een stuk genuanceerder. Boris had bewezen een competente bestuurder te zijn, een ouderwetse conservatief met een liberale inslag. Zijn gevoel voor humor en typisch Engelse gewoonte om zichzelf niet al te serieus te nemen vormen een waarborg tegen machtsmisbruik. Daarentegen herinneren veel Londenaren zich hoe het stadhuis onder Ken het domein was van vriendjespolitiek en gesjoemel met belastinggeld.

Aan het lachen maken
Boris profiteerde van het feit dat de tijdens de verkiezing de persoonlijkheid van de kandidaten centraal stond. Anders dan Ken heeft Boris de gave om mensen aan het lachen te maken, niet onbelangrijk in deze sombere tijden. Belangrijker is dat Boris authentiek overkomt. Hij schaamt zich er niet voor naar de dure kostschool Eton te zijn geweest, lol te hebben gehad als lid van de elitaire Bullingdon Club en is er trots om conservatief te zijn.

Dat hij uit de 'upper middle class' of zelfs de 'upper class' afkomstig is, hoeft niet per se een nadeel te zijn, gezien de populariteit n Groot-Brittannië van een kostuumdrama als 'Downton Abbey'. Boris is het icoon geworden van het anarcho-conservatisme. Geen wonder dat ook Sex Pistol Johnny Rotten tot Boris' fanclub behoort. 'He'll find the way of killing the fun in anything,' zei de punker over Ken, 'he's misery personified.'

Zoooo jaren tachtig
De humeurige Ken, ooit liefdevol toegezongen door Kate Bush, is zijn eigen grootste vijand gebleken. Vier jaar geleden lieten de Londenaren via de stembus weten genoeg te hebben van zijn bewind. 'Red Ken', zei een kiezer, is zoooo jaren tachtig. Labour begreep de boodschap niet en ging toch akkoord met Kens kandidatuur.

Tijdens de campagne verloor hij het vertrouwen van de kiezers. Door zijn belastingontwijking, zijn krokodillentranen bij de presentatie van zijn promotievideo en door zijn hypocrisie met betrekking tot de zegeningen van private gezondheidszorg. Dat alles woog niet op tegen zijn belofte om het openbaar vervoer goedkoper te maken.

Op de dag van de verkiezingen zei hij dat kiezers simpelweg duizend pond konden verdienen door op hem te stemmen. Dat bleek niet meer te helpen. Hij kan nu volop tijd besteden aan het verzorgen van zijn salamanders.


Patrick van IJzendoorn is correspondent voor de Volkskrant in Londen