vk commentaar De PvdA geeft de leden de kans de nieuwe fractieleider aan te wijzen. Die procedure is zeker niet zonder risico's, schrijft Raoul du Pré, chef van de Haagse redactie van de Volkskrant.

De ontwikkelingen in de Partij van de Arbeid na het vertrek van Job Cohen maken één ding duidelijk: het partijbureau in Amsterdam heeft het heft stevig in handen genomen. De nieuwe voorzitter Hans Spekman maakt duidelijk wie voorlopig de baas is in de partij en ontneemt de Tweede Kamerfractie in Den Haag simpelweg het recht haar eigen voorzitter te kiezen. Die keus is aan de leden. De fractie legde zich dinsdag deemoedig bij die procedure neer.

Het is een nieuw hoofdstuk in de haat-liefdeverhouding tussen 'Amsterdam' en 'Den Haag' die de partij al decennialang kenmerkt. De kordaatheid waarmee Spekman nu opereert illustreert het gebrek aan vertrouwen dat het partijbestuur kennelijk heeft in de slagkracht van de huidige fractie. De wetenschap dat de leden onder regie van datzelfde partijbestuur ook de kieslijst voor de volgende verkiezingen gaan samenstellen, zal velen in de fractie dan ook nogal wat zorgen baren.

Hoewel het sympathiek oogt dat Spekman de democratie in de partij alle ruimte geeft, is de gang van zaken niet zonder risico's. Zeker drie gevaren liggen op de loer.

Eén: Spekman gaat ervan uit dat de verkiezing een kandidaat oplevert waar de achterban massaal achter gaat staan. Dat is helemaal niet zeker in de uiterst onzekere, zoekende partij die de PvdA momenteel is. Een nipte overwinning is net zo goed mogelijk, met een diep verdeelde achterban tot gevolg.

Twee: Fractieleden die elkaars standpunten tijdens een interne campagne openlijk bestrijden - dat versterkt niet noodzakelijkerwijs het beeld van een eensgezinde oppositiepartij die klaar staat om het land over te nemen zodra het kabinet-Rutte valt.

Drie: Als de verkiezing een leider oplevert die binnen de fractie weinig draagvlak heeft, is de partij nog veel verder van huis.

Dat die gevaren voor Spekman kennelijk minder zwaar wegen dan het risico dat de fractie zelf een leider uit de hoge hoed tovert die hem niet bevalt, zegt veel over de diepte van de crisis die de PvdA in haar greep heeft.

^{Raoul du Pré is politiek redacteur van de Volkskrant.}