Staatssecretaris Teeven (Immigratie) ziet niets in het voorstel om de medische zorg voor illegalen te verbeteren.
Staatssecretaris Teeven (Immigratie) ziet niets in het voorstel om de medische zorg voor illegalen te verbeteren. © ANP

Teeven: medische zorg voor illegalen is voldoende

Staatssecretaris Teeven gaat niet in op verzoeken om de medische zorg voor illegalen te verbeteren. 'Het leven in de illegaliteit brengt risico's met zich mee, waaronder gezondheidsrisico's', schrijft hij vandaag aan de Tweede Kamer. 'Daarom ontmoedigt het kabinet illegaal verblijf en zet het sterk in op terugkeer.'

 
Noodzakelijk medische zorg, juist voor de meest kwetsbaren, moet beschikbaar blijven en waar nodig toegankelijker worden.
Marit Maij, PvdA

Teeven (Immigratie) reageert op een recent onderzoek van de Nationale Ombudsman Alexander Brenninkmeijer. Die berekende dat de staat 215 euro per jaar kwijt is per illegale vreemdeling. Dat is erg weinig in vergelijking met de vreemdelingen die in een asielzoekerscentrum (5.135 euro) of detentiecentrum (8.044 euro) verblijven.

'De toegang tot medische zorg voor ongedocumenteerden kent te veel drempels', stelde de Ombudsman in een rapport. De illegalen zelf gaan niet naar de dokter omdat ze bang zijn voor 'hoge rekeningen, aanhouding en uitzetting'. De artsen op hun beurt zijn terughoudend, omdat ze niet alle kosten vergoed krijgen. Brenninkmeijer raadde het kabinet aan op z'n minst te onderzoeken hoeveel illegalen zorg mislopen, want dat is nu onbekend.

Zorgpas voor illegalen
Teeven weigert daarin mee te gaan. Zeker, het is voor illegalen 'lastig' om de weg naar de medische zorg te vinden, erkent de VVD'er. Maar in een zorgpas voor illegalen, waarop staat vermeld dat ze recht hebben op medische zorg, ziet hij niets. 'Een dergelijke pas kan worden uitgeleend of verkocht aan mensen die zich wel kunnen, maar niet willen verzekeren.' Evenmin wil Teeven onderzoeken hoeveel vreemdelingen ervan afzien om naar een arts te gaan als ze ziek zijn.

De fractie van de PvdA in de Tweede Kamer schaart zich achter Teeven. 'Een deel van de aanbevelingen van de Ombudsman wordt reeds opgepakt', zegt Tweede Kamerlid Marit Maij. 'Er bestaat een telefonisch informatiepunt voor ongedocumenteerden en er wordt door hulporganisaties bemiddeld tussen vreemdelingen en zorgverleners. Ook is de opvang voor zieke vreemdelingen verbeterd: tijdens het hoger beroep is er nu opvang.'

De Ombudsman waarschuwt dat de strafbaarstelling van illegaal verblijf mensen nog meer zal ontmoedigen naar de huisarts te gaan. Ook coalitiepartner PvdA is daar beducht voor. Onlangs drong een PvdA-werkgroep aan de nieuwe wet die illegaliteit strafbaar stelt, soepel toe te passen.

Ergenis over opstelling PvdA
Daarover is het laatste woord nog niet gezegd. Zwaaiend met het rapport van de Ombudsman kan de PvdA de komende tijd betogen dat het nu al een reëel probleem is dat illegalen zorgverleners ontlopen, laat staan als illegaliteit strafbaar wordt. 'Noodzakelijk medische zorg, juist voor de meest kwetsbaren, moet beschikbaar blijven en waar nodig toegankelijker worden', laat Maij alvast voorzichtig weten.

Bij de VVD neemt de ergernis over de weifelende opstelling van de PvdA toe: wel het kinderpardon gedaan krijgen in de formatie, en nu moeilijk doen over de strafbaarstelling van illegaliteit.

Teeven neemt wel de aanbevelingen van de Ombudsman over om de zorg te verbeteren aan vreemdelingen die in een asielzoekerscentrum of detentiecentrum verblijven.